Chronologizacja
Pochodzenie
ogsł. *orz-chyliti
Zob. chylić
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni ułożenie względem siebie
Połączenia
- rozchylić bluzkę, kurtkę, płaszcz, poły (marynarki, płaszcza); gałęzie, okiennice, wrota; płatki (kwiatu); nozdrza, usta, wargi
- rozchylić dłonią
- rozchylić lekko, ostrożnie, szeroko
Cytaty
|
Rozejrzał się podejrzliwie. Wszyscy byli zajęci. Dopiero wtedy rozchylił poły szlafroka i przykrył się nim jak kołdrą. źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006 |
|
|
Kalecząc dłonie, rozchyliłem cierniste pędy. źródło: NKJP: Jan Grzegorczyk: Chaszcze, 2009 |
|
|
Leżał na kanapie i przez ledwo rozchylone powieki wpuszczał tylko tyle słońca, żeby zamigotało w głowie. źródło: NKJP: Max Cegielski: Apokalipso, 2004 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
rozchylę |
rozchylimy |
|||
| 2 os. |
rozchylisz |
rozchylicie |
|||
| 3 os. |
rozchyli |
rozchylą |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
rozchyliłem +(e)m rozchylił |
rozchyliłam +(e)m rozchyliła |
rozchyliłom +(e)m rozchyliło |
rozchyliliśmy +(e)śmy rozchylili |
rozchyliłyśmy +(e)śmy rozchyliły |
| 2 os. |
rozchyliłeś +(e)ś rozchylił |
rozchyliłaś +(e)ś rozchyliła |
rozchyliłoś +(e)ś rozchyliło |
rozchyliliście +(e)ście rozchylili |
rozchyliłyście +(e)ście rozchyliły |
| 3 os. |
rozchylił |
rozchyliła |
rozchyliło |
rozchylili |
rozchyliły |
bezosobnik: rozchylono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
rozchylmy |
|
| 2 os. |
rozchyl |
rozchylcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
rozchyliłbym bym rozchylił |
rozchyliłabym bym rozchyliła |
rozchyliłobym bym rozchyliło |
rozchylilibyśmy byśmy rozchylili |
rozchyliłybyśmy byśmy rozchyliły |
| 2 os. |
rozchyliłbyś byś rozchylił |
rozchyliłabyś byś rozchyliła |
rozchyliłobyś byś rozchyliło |
rozchylilibyście byście rozchylili |
rozchyliłybyście byście rozchyliły |
| 3 os. |
rozchyliłby by rozchylił |
rozchyliłaby by rozchyliła |
rozchyliłoby by rozchyliło |
rozchyliliby by rozchylili |
rozchyliłyby by rozchyliły |
bezosobnik: rozchylono by
bezokolicznik: rozchylić
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
rozchyliwszy
gerundium: rozchylenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | rozchylenie |
rozchylenia |
| D. | rozchylenia |
rozchyleń |
| C. | rozchyleniu |
rozchyleniom |
| B. | rozchylenie |
rozchylenia |
| N. | rozchyleniem |
rozchyleniami |
| Ms. | rozchyleniu |
rozchyleniach |
| W. | rozchylenie |
rozchylenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: rozchylony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | rozchylony |
rozchylony |
rozchylony |
rozchylone |
rozchylona |
| D. | rozchylonego |
rozchylonego |
rozchylonego |
rozchylonego |
rozchylonej |
| C. | rozchylonemu |
rozchylonemu |
rozchylonemu |
rozchylonemu |
rozchylonej |
| B. | rozchylonego |
rozchylonego |
rozchylony |
rozchylone |
rozchyloną |
| N. | rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonym |
rozchyloną |
| Ms. | rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | rozchyleni |
rozchyleni |
rozchylone |
rozchylone |
| D. | rozchylonych |
rozchylonych |
rozchylonych |
rozchylonych |
| C. | rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonym |
rozchylonym |
| B. | rozchylonych |
rozchylonych |
rozchylonych |
rozchylone |
| N. | rozchylonymi |
rozchylonymi |
rozchylonymi |
rozchylonymi |
| Ms. | rozchylonych |
rozchylonych |
rozchylonych |
rozchylonych |
odpowiednik aspektowy: rozchylać
Składnia
|
+ | rozchylić | + |
CO
|