UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

przekleństwo

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Od XV w. przeklętstwo

Pochodzenie

Zob. kląć

1. słowa

Definicja

słowo lub ciąg słów wypowiadany jako emocjonalna reakcja na pewne zdarzenie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • chamskie, ohydne, ordynarne, wulgarne; wyrafinowane, wyszukane; soczyste; ciche przekleństwo
  • fala, wiązanka przekleństw
  • rzucić, mleć/zemleć (w ustach, w zębach) przekleństwo; miotać, rzucać przekleństwa

Cytaty

To co mam, kurwa, zrobić? - wyszeptał Pater. Kwieciński zamilkł. Przekleństwo w ustach nadkomisarza było dla medyka sądowego czymś nowym.

źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009

Wybuchnąłem stekiem ordynarnych przekleństw. Zapaliłem papierosa, ale po dwóch machach zgasiłem go ze wstrętem.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przekleństwo
przekleństwa
D. przekleństwa
przekleństw
C. przekleństwu
przekleństwom
B. przekleństwo
przekleństwa
N. przekleństwem
przekleństwami
Ms. przekleństwie
przekleństwach
W. przekleństwo
przekleństwa

2. klątwa

Definicja

słowa wypowiadane pod adresem kogoś, o których mówiący sądzi, że ich wypowiedzenie spowoduje w przyszłości jakieś złe skutki dla tej osoby

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  klątwa
sprzeczne:  błogosławieństwo

Połączenia

  • straszliwe, złowieszcze, złowrogie przekleństwo

Cytaty

Przeklinała cię za śmierć naszego dziecka... Wiesz, co znaczy przekleństwo wariata? Ono zawsze działa, tak mówił nasz świętej pamięci ojciec. – No to niech spełni się to przekleństwo!

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006

[...] postrzelona w wierzchołek lewej piersi moim słomianym pociskiem, wypowiedziała wprost w moje oko straszliwe przekleństwo: „Ty jancykryście! Żeby ci łocy zbielały!”.

źródło: NKJP: Wojciech Kuczok: Opowieści przebrane, 2005

Don Adam bluźni Bogu, poprzysięga krwawą zemstę don Roberto, a o doni Ewie też w swych przekleństwach nie zapomina.

źródło: NKJP: Joanna Szymczyk: Ewa i złoty kot, 20024

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przekleństwo
przekleństwa
D. przekleństwa
przekleństw
C. przekleństwu
przekleństwom
B. przekleństwo
przekleństwa
N. przekleństwem
przekleństwami
Ms. przekleństwie
przekleństwach
W. przekleństwo
przekleństwa

3. nieszczęście

Definicja

nieusuwalna przyczyna czegoś złego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

sprzeczne:  błogosławieństwo

Połączenia

  • przekleństwo czyjegoś życia; dzielnicy, okolicy

Cytaty

Krótkie, mokre dni. Czasami wydaje mi się, że to jest prawdziwe przekleństwo tych stron: nieokreśloność. Błoto i szarówka.

źródło: NKJP: Andrzej Stasiuk: Taksim, 2009

Otóż Rosjanin pali tak, jakby papierosa nienawidził. Jakby papieros był jego przekleństwem. Śmiertelnym wrogiem, którego należy jak najszybciej unicestwić.

źródło: NKJP: Zbigniew Górniak: Siostra i byk, 2009

[...] nie bieda, lecz przestępczość, bezkarna w atmosferze wszechobecnej anonimowości, stała się największym przekleństwem tej okolicy.

źródło: NKJP: Kamila Sławińska: Nowy Jork. Przewodnik niepraktyczny, 2008

I nie myślę już o sobie, ale o dziecku, które przecież jest już człowiekiem, z wszystkimi dobrodziejstwami i przekleństwami tego faktu. Wczoraj przeżyło trudne doświadczenie.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Hiszpańskie oczy, 1995

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. przekleństwo
przekleństwa
D. przekleństwa
przekleństw
C. przekleństwu
przekleństwom
B. przekleństwo
przekleństwa
N. przekleństwem
przekleństwami
Ms. przekleństwie
przekleństwach
W. przekleństwo
przekleństwa

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + przekleństwo +
KOGO/CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 12.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json