UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odsiecz

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Rzeczownik odczasownikowy od dawnego przedrostkowego odsiec w specjalnym znaczeniu wojskowym 'odeprzeć zbrojnie' (Bańk); zob. siec

1.a pomoc wojskowa

Definicja

pomoc wojskowa udzielona osobom walczącym, które znalazły się w zagrożeniu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pomoc

Połączenia

  • niespodziewana, spóźniona; polska odsiecz; odsiecz wiedeńska
  • odsiecz wojsk (brytyjskich, królewskich, moskiewskich...); twierdzy; Lwowa, Smoleńska, Wiednia
  • odsiecz dla Lwowa, Poznania, Zbaraża...
  • próba; rocznica odsieczy
  • nadzieja, szansa na odsiecz
  • zorganizować odsiecz
  • iść, przybyć/przybywać, ruszyć/ruszać, spieszyć, wyruszyć, zdążać komuś/czemuś; czekać, liczyć na odsiecz
  • dotrzeć, iść, nadciągnąć/nadciągać, przybyć/przybywać, ruszyć/ruszać, wyruszyć komuś/czemuś; zdążyć z odsieczą

Cytaty

Miasto, które nie mogło liczyć na odsiecz wojsk królewskich, zostało po krótkiej obronie zdobyte.

źródło: Internet

Na odsiecz król Jan Kazimierz wysłał hetmana litewskiego Pawła Sapiehę i „koroniarza” Stefana Czarnieckiego.

źródło: NKJP: W zgodzie ze „starym polskim urządzeniem”, Dzienni Polski, 2000-11-17

Po walkach pod Kobryniem Grupa Operacyjna „Polesie” ruszyła na odsiecz Warszawie, ale stolica padła szybciej, niż przewidywał to generał.

źródło: NKJP: Maria Irena Kwiatkowska: Znane i nieznane : rezydencje, ludzie, wydarzenia, 2001

Niespodziewana odsiecz przechyliła, wydawałoby się, szalę na stronę napadniętych, gdy wtem załomotały podkute kopyta i na polanę w pełnym galopie wpadli czterej ciężkozbrojni.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

Odsiecz może okazać się spóźniona. Wczoraj po południu rebelianci wdarli się już do pałacu prezydenckiego.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Sierra Leone. Wojna za wojną, prezydent za prezydentem, Gazeta Wyborcza, 1999-01-07

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odsiecz
odsiecze
D. odsieczy
odsieczy
C. odsieczy
odsieczom
B. odsiecz
odsiecze
N. odsieczą
odsieczami
Ms. odsieczy
odsieczach
W. odsieczy
odsiecze

Inne uwagi

Zwykle lp

Składnia

bez ograniczeń + odsiecz +
(CZEGO)
bez ograniczeń + odsiecz +
(dla CZEGO)

1.b osoby pomagające

Definicja

osoby przybywające z odsieczą - pomocą wojskową

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna osoby związane z wojskiem i wojną

Połączenia

  • odsiecz dotarła, nadchodzi, nadeszła, nadciągnęła, przybyła, przyszła

Cytaty

Kiszce pomogła wieść, iż pod Smoleńsk nadchodzi odsiecz pod dowództwem Czecha Jana Czernego i kasztelana trockiego Stanisława Białego.

źródło: NKJP: P: Stanisław Kiszka (hetman litewski), Internet

Z obawy, by odsiecz nie pozostawiła ich własnemu losowi, zapalili w nocy pochodnie na murach od wschodniej strony.

źródło: NKJP: Dariusz Piwowarczyk: Słynni rycerze Europy: Rycerze w służbie dam i dworu, 2009

Byli odsieczą, odsiecz musi atakować oblegających.

źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odsiecz
odsiecze
D. odsieczy
odsieczy
C. odsieczy
odsieczom
B. odsiecz
odsiecze
N. odsieczą
odsieczami
Ms. odsieczy
odsieczach
W. odsieczy
odsiecze

2.a wsparcie

Definicja

wsparcie udzielane w trudnej sytuacji

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pomoc

Połączenia

  • wezwać/wzywać kogoś na odsiecz
  • pospieszyć, przyjechać, spieszyć komuś/czemuś z odsieczą

Cytaty

Niespodziewaną odsiecz otrzymały byki w czwartek. Obniżka stóp procentowych dokonana przez EBC i Bank Anglii wywołała falę optymizmu, która przetoczyła się przez parkiety giełd europejskich.

źródło: NKJP: Gracz: Niespodziewana odsiecz, Dziennik Polski, 2001-05-12

Od lat w mieszkaniu Diany nie było takiej rewolucji. Rozpoczęła sprzątanie, wyrzucając wszystko z szaf, i dlatego zatonęła w ubraniach, książkach i naczyniach. Dopiero Karol, który przybył z odsieczą, wprowadził metodę porządkowania.

źródło: NKJP: Paulina Grych, Schiza, 2008

Kapłanki same są sobie winne, nie powinny były wzywać na odsiecz strażniczek.

źródło: NKJP: Elżbieta Hajnicz: Przekraczając światło, 1996

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odsiecz
odsiecze
D. odsieczy
odsieczy
C. odsieczy
odsieczom
B. odsiecz
odsiecze
N. odsieczą
odsieczami
Ms. odsieczy
odsieczach
W. odsieczy
odsiecze

Inne uwagi

Zwykle lp

2.b osoby wspierające

Definicja

osoby przychodzące z odsieczą - wsparciem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia osób wchodzących w relacje międzyludzkie

Połączenia

  • odsiecz przyszła

Cytaty

Kiedy przyszła odsiecz, napastnicy zaczęli uciekać.

źródło: NKJP: Tomasz Maćkowiak: PIERWSZA LIGA PIŁKI NOŻNEJ: 18. kolejka, Gazeta Wyborcza, 1995-03-06

W nocy by ją zabił, poćwiartował i rozniósł szczątki po górach. I nikt by nic nie wiedział. Ale, dzięki Bogu, odsiecz przyszła w porę.

źródło: NKJP: Bogdan Wasztyl: Strach, Dziennik Polski, 1998-02-28

Otoczyły mnie, ale przyszła odsiecz (żona znaczy się) i mogę to Wam wszystko opisać.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odsiecz
odsiecze
D. odsieczy
odsieczy
C. odsieczy
odsieczom
B. odsiecz
odsiecze
N. odsieczą
odsieczami
Ms. odsieczy
odsieczach
W. odsieczy
odsiecze

Frazeologizmy

ktoś/coś przychodzi z pomocą komuś
ktoś/coś przychodzi z odsieczą komuś
Data ostatniej modyfikacji: 10.03.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json