UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

inwazja

Chronologizacja

SPXVI: inwazyja, SJPXVII, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

łac. invāsiō 'najazd, napad, wtargnięcie'

1. wojsk

Definicja

wkroczenie obcej armii na obszar suwerennego państwa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa stosunki międzynarodowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

synonimy:  napad, napaść I, rapt
hiperonimy:  atak

Połączenia

  • druga, kolejna, pierwsza; aliancka, amerykańska, arabska, brytyjska, chińska, francuska, izraelska, japońska, mongolska, niemiecka, sowiecka, turecka; kosmiczna; ewentualna, planowana, spodziewana; błyskawiczna, wielka, zmasowana; nieudana, udana inwazja; inwazja lądowa; militarna, !?zbrojna
  • inwazja Izraela, Niemiec, Normanów, państw arabskich; Armii Czerwonej, wojsk Układu Warszawskiego; demonów, Kosmitów, Marsjan, obcych, ufoludków
  • inwazja na Afganistan, na Czechosłowację, na Irak, na Liban, na Norwegię, na Polskę, na Sycylię
  • plany; początek; groźba; rocznica; uzasadnienie inwazji
  • zagrożenie inwazją
  • inwazja nastąpiła/następuje; groziła
  • dokonać/dokonywać inwazji
  • zapobiec inwazji
  • rozpocząć; powstrzymać; przeżyć inwazję;
  • przeprowadzenie, rozpoczęcie; odparcie inwazji
  • dowodzić inwazją

Cytaty

W Wielki Piątek 2 kwietnia armia włoska dokonała inwazji na Albanię. Europa już zaczęła wojnę.

źródło: NKJP: Norman Davies: Europa przed drugą wojną, Gazeta Wyborcza - Magazyn, 1998-05-22

Adwersarze byli zgodni w jednym: liczyli na zasadniczą zmianę układu sił między mocarstwami anglosaskimi a Związkiem Radzieckim z chwilą rozpoczęcia inwazji na Europę Zachodnią.

źródło: NKJP: Eugeniusz Duraczyński: Rząd polski na uchodźstwie1939-1345 : organizacja, personalia, polityka, 1993

Pierwszego dnia inwazji aliantów !?w Normandii w 1944 r. zginęło ponad 6 tys. żołnierzy.

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Huk i błysk, Polityka, 2003-04-05

Szwedzki Rogal albo Szwedzki Okop nawiązują do !?zbrojnej inwazji z połowy XVII wieku nazwanej szwedzkim „potopem”, będącej najstarszym politycznym wydarzeniem utrwalonym w chłopskiej pamięci.

źródło: NKJP: Zdzisław Skrok: Wielkie Rozdroże: ćwiczenia terenowe z archeologii wyobraźni, 2008

Duże znaczenie dla socjologów miała analiza skutków społecznych audycji radiowej Orsona Wellesa, który w 1939 r. w dramatyczny sposób poinformował mieszkańców Stanów Zjednoczonych o inwazji Marsjan na ich kraj.

źródło: NKJP: Strzeżmy się sondaży, Dziennik Polski, 2001-04-23

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. inwazja
inwazje
D. inwazji
inwazji
neut
inwazyj
char
C. inwazji
inwazjom
B. inwazję
inwazje
N. inwazją
inwazjami
Ms. inwazji
inwazjach
W. inwazjo
inwazje

Składnia

bez ograniczeń + inwazja +
KOGO + (na CO)
bez ograniczeń + inwazja +
(JAKA)

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne w połączeniu: inwazja zbrojna. Uznawane za niepoprawne: inwazja w czymś, np. inwazja Hitlera w Czechosłowacji

2. komarów

Definicja

masowe i źle postrzegane pojawienie się czegoś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwyczaje i zachowania zwierząt

KATEGORIE FIZYCZNE Ilość, liczby i liczenie ogólne określenia ilości

Relacje znaczeniowe

synonimy:  najazd, nalot, zalew

Połączenia

  • istna, prawdziwa; kulturowa, medialna inwazja
  • inwazja komarów, szczurów, szkodników, wilków; chwastów; turystów; barbarzyństwa; obcego kapitału, reklam; sekt; hipermarketów, supermarketów
  • dokonać/dokonywać inwazji
  • powstrzymać; przeżyć inwazję

Cytaty

Panie opiekujące się grobami były przerażone. Brak kotów na cmentarzu to inwazja szczurów.

źródło: NKJP: Barbara Pietkiewicz: Schodzimy na koty, Polityka, 2003-04-12

Aby zabezpieczyć mieszkanie przed inwazją komarów warto wyposażyć okno w moskitierę, która pozwoli nam na sen w ciepłe letnie noce.

źródło: NKJP: Spojrzenie na okno, Dziennik Polski, 2000-11-08

Popularna stała się podmurówka, czyli wybetonowany pod płotem próg, ograniczający inwazję chwastów na teren posesji.

źródło: Internet

Co do Europy, to biorąc pod uwagę inwazję muzułmanów na Zachodzie, za chwilę okaże się, że Polska to oaza tolerancji.

źródło: Internet

Pani Gore, [...] chcąc powstrzymać inwazję rockowej wulgarności doprowadziła, naszym zdaniem, do ograniczenia wolności wypowiadania się.

źródło: NKJP: Grzegorz Brzozowicz: Rap i pierwsza poprawka, Gazeta Wyborcza, 1993-02-09

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. inwazja
inwazje
D. inwazji
inwazji
neut
inwazyj
char
C. inwazji
inwazjom
B. inwazję
inwazje
N. inwazją
inwazjami
Ms. inwazji
inwazjach
W. inwazjo
inwazje

Składnia

bez ograniczeń + inwazja +
KOGO/CZEGO

3. w medycynie

Definicja

pojawienie się w organizmie niebezpiecznych drobnoustrojów zagrażających zdrowiu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób

Połączenia

  • masowa inwazja; inwazja bakteryjna; inwazje pasożytnicze
  • inwazja bakterii, drobnoustrojów, pasożytów; naczyń krwionośnych

Cytaty

Leptyna należy [...] do grupy substancji zwanych cytokinami, które stymulują reakcję układu immunologicznego, gdy następuje inwazja drobnoustrojów chorobotwórczych.

źródło: NKJP: (SN): Bez przesady, Dziennik Polski, 2000-11-22

Komórki tuczne [...] stanowią obronę organizmu przeciw inwazjom pasożytniczym, stymulują angiogenezę oraz przebudowę tkanek.

źródło: Internet

Przy małej intensywności inwazji pasożytów zazwyczaj nie występują objawy kliniczne.

źródło: NKJP: Internet

Pierwszą linię czynnej obrony przeciwko inwazji bakterii do tkanek rany stanowi układ odporności wrodzonej.

źródło: NKJP: Jacek Grzybowski, Biologia rany oparzeniowej, 2001

Muller i wsp. [...] wykazali jedynie związek ekspresji Ki-67 z inwazją naczyń krwionośnych i chłonnych w guzie.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. inwazja
inwazje
D. inwazji
inwazji
neut
inwazyj
char
C. inwazji
inwazjom
B. inwazję
inwazje
N. inwazją
inwazjami
Ms. inwazji
inwazjach
W. inwazjo
inwazje

Składnia

bez ograniczeń + inwazja +
CZEGO
bez ograniczeń + inwazja +
JAKA
Data ostatniej modyfikacji: 10.03.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json