Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. zderzyć
1. z pojazdem
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie przyczyny, objawy i skutki chorób
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ładować się |
Połączenia
- samochody; ptaki; atomu, elektrony, fotony zderzają się (z czymś)
- zderzać się burtami; rogami, zębami; tarczami
- zderzać się z ciężarówką, z cysterną, z pojazdem, z samochodem; z drzewem; z atomami
- czołowo zderzać się
Cytaty
|
[...] obraca dziewczynę ku sobie i spada ustami na jej wargi. Zderzają się zębami. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Kronika wypadków miłosnych, 1974 |
|
|
[...] zjechał na prawy pas prowadzący w tę samą stronę, zderzając się z samochodem marki Renault Master. źródło: NKJP: (MH): Śmierć na „zakopiance”, Dziennik Polski, 2008-08-01 |
|
|
Bombardujące elektrony zderzają się z atomami absorbenta. źródło: NKJP: Włodzimierz Kusch: Co o promieniowaniu wiedzieć powinniśmy, 1999 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zderzam się |
zderzamy się |
|||
| 2 os. |
zderzasz się |
zderzacie się |
|||
| 3 os. |
zderza się |
zderzają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zderzałem się +(e)m się zderzał |
zderzałam się +(e)m się zderzała |
zderzałom się +(e)m się zderzało |
zderzaliśmy się +(e)śmy się zderzali |
zderzałyśmy się +(e)śmy się zderzały |
| 2 os. |
zderzałeś się +(e)ś się zderzał |
zderzałaś się +(e)ś się zderzała |
zderzałoś się +(e)ś się zderzało |
zderzaliście się +(e)ście się zderzali |
zderzałyście się +(e)ście się zderzały |
| 3 os. |
zderzał się |
zderzała się |
zderzało się |
zderzali się |
zderzały się |
bezosobnik: zderzano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się zderzał będę się zderzać |
będę się zderzała będę się zderzać |
będę się zderzało będę się zderzać |
będziemy się zderzali będziemy się zderzać |
będziemy się zderzały będziemy się zderzać |
| 2 os. |
będziesz się zderzał będziesz się zderzać |
będziesz się zderzała będziesz się zderzać |
będziesz się zderzało będziesz się zderzać |
będziecie się zderzali będziecie się zderzać |
będziecie się zderzały będziecie się zderzać |
| 3 os. |
będzie się zderzał będzie się zderzać |
będzie się zderzała będzie się zderzać |
będzie się zderzało będzie się zderzać |
będą się zderzali będą się zderzać |
będą się zderzały będą się zderzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zderzajmy się |
|
| 2 os. |
zderzaj się |
zderzajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zderzałbym się bym się zderzał |
zderzałabym się bym się zderzała |
zderzałobym się bym się zderzało |
zderzalibyśmy się byśmy się zderzali |
zderzałybyśmy się byśmy się zderzały |
| 2 os. |
zderzałbyś się byś się zderzał |
zderzałabyś się byś się zderzała |
zderzałobyś się byś się zderzało |
zderzalibyście się byście się zderzali |
zderzałybyście się byście się zderzały |
| 3 os. |
zderzałby się by się zderzał |
zderzałaby się by się zderzała |
zderzałoby się by się zderzało |
zderzaliby się by się zderzali |
zderzałyby się by się zderzały |
bezosobnik: zderzano by się
bezokolicznik: zderzać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zderzając się
gerundium: zderzanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zderzanie się |
zderzania się |
| D. | zderzania się |
zderzań się |
| C. | zderzaniu się |
zderzaniom się |
| B. | zderzanie się |
zderzania się |
| N. | zderzaniem się |
zderzaniami się |
| Ms. | zderzaniu się |
zderzaniach się |
| W. | zderzanie się |
zderzania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zderzający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zderzający się |
zderzający się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzająca się |
| D. | zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającej się |
| C. | zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającej się |
| B. | zderzającego się |
zderzającego się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzającą się |
| N. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającą się |
| Ms. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zderzający się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzające się |
| D. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
| C. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
| B. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzające się |
| N. | zderzającymi się |
zderzającymi się |
zderzającymi się |
zderzającymi się |
| Ms. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
odpowiednik aspektowy: zderzyć się
Składnia
|
+ | zderzać się | + |
(zKIM/CZYM)
|
2. z rzeczywistością
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Połączenia
- młody człowiek; absurd, bieda, marzenia, zamożność; teoria zderza się z czymś
- zderzać się z fanatyzmem, z głupotą, z okrucieństwem, z rzeczywistością, z trudnościami; z historią, z mitem, z prawdą; z prawem, z przepisami
- boleśnie, ostro zderzać się
Cytaty
|
Dziś marzenia zderzają się z twardą rzeczywistością. źródło: NKJP: Cezary Kowanda: Szybciej znaczy wolniej, Polityka, 2008-11-15 |
|
|
Taka wymiana zgodna będzie z [...] teorią „zderzaków”, czyli ludzi, którzy wystawiani są na trudy rządzenia i nieustannego zderzania się z trudnościami [...]. źródło: NKJP: Paweł Piskorski: Blogostn, Dziennik Polski, 2008-01-22 |
|
|
Młody człowiek zawsze zderza się z fanatyzmem dorosłych - z tym nijak nie da się współżyć. źródło: NKJP: Internet |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zderzam się |
zderzamy się |
|||
| 2 os. |
zderzasz się |
zderzacie się |
|||
| 3 os. |
zderza się |
zderzają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zderzałem się +(e)m się zderzał |
zderzałam się +(e)m się zderzała |
zderzałom się +(e)m się zderzało |
zderzaliśmy się +(e)śmy się zderzali |
zderzałyśmy się +(e)śmy się zderzały |
| 2 os. |
zderzałeś się +(e)ś się zderzał |
zderzałaś się +(e)ś się zderzała |
zderzałoś się +(e)ś się zderzało |
zderzaliście się +(e)ście się zderzali |
zderzałyście się +(e)ście się zderzały |
| 3 os. |
zderzał się |
zderzała się |
zderzało się |
zderzali się |
zderzały się |
bezosobnik: zderzano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się zderzał będę się zderzać |
będę się zderzała będę się zderzać |
będę się zderzało będę się zderzać |
będziemy się zderzali będziemy się zderzać |
będziemy się zderzały będziemy się zderzać |
| 2 os. |
będziesz się zderzał będziesz się zderzać |
będziesz się zderzała będziesz się zderzać |
będziesz się zderzało będziesz się zderzać |
będziecie się zderzali będziecie się zderzać |
będziecie się zderzały będziecie się zderzać |
| 3 os. |
będzie się zderzał będzie się zderzać |
będzie się zderzała będzie się zderzać |
będzie się zderzało będzie się zderzać |
będą się zderzali będą się zderzać |
będą się zderzały będą się zderzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zderzajmy się |
|
| 2 os. |
zderzaj się |
zderzajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zderzałbym się bym się zderzał |
zderzałabym się bym się zderzała |
zderzałobym się bym się zderzało |
zderzalibyśmy się byśmy się zderzali |
zderzałybyśmy się byśmy się zderzały |
| 2 os. |
zderzałbyś się byś się zderzał |
zderzałabyś się byś się zderzała |
zderzałobyś się byś się zderzało |
zderzalibyście się byście się zderzali |
zderzałybyście się byście się zderzały |
| 3 os. |
zderzałby się by się zderzał |
zderzałaby się by się zderzała |
zderzałoby się by się zderzało |
zderzaliby się by się zderzali |
zderzałyby się by się zderzały |
bezosobnik: zderzano by się
bezokolicznik: zderzać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zderzając się
gerundium: zderzanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zderzanie się |
zderzania się |
| D. | zderzania się |
zderzań się |
| C. | zderzaniu się |
zderzaniom się |
| B. | zderzanie się |
zderzania się |
| N. | zderzaniem się |
zderzaniami się |
| Ms. | zderzaniu się |
zderzaniach się |
| W. | zderzanie się |
zderzania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zderzający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zderzający się |
zderzający się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzająca się |
| D. | zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającej się |
| C. | zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającej się |
| B. | zderzającego się |
zderzającego się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzającą się |
| N. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającą się |
| Ms. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zderzający się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzające się |
| D. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
| C. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
| B. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzające się |
| N. | zderzającymi się |
zderzającymi się |
zderzającymi się |
zderzającymi się |
| Ms. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
odpowiednik aspektowy: zderzyć się
Składnia
|
+ | zderzać się | + |
z CZYM
|
3. poglądy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie
Połączenia
- kilka osobowości zderza się; dwa poglądy, dwa światy, dwie wizje, racje zderzają się
Cytaty
|
Gdy zderzają się racje obu płci, rzadko dochodzi do wspólnej rozmowy, najczęściej do swarów, wzajemnej niechęci, a w końcu milczącej obrazy. źródło: NKJP: Krystyna Lubelska: Gadanie w odcinkach, Polityka, 2005-12-24 |
|
|
Tu zderzają się dwa światy i to jest bardzo charakterystyczne dla Papui - Nowej Gwinei źródło: NKJP: Piotr Proszowski: Cisi mocarze ducha, Gazeta Częstochowska, 2005-03-31 |
|
|
Ogólnie można powiedzieć, że zderzają się tu dwie wizje Kościoła: wedle pierwszej podmiotem Kościoła jest biskup (papież) [...]. źródło: NKJP: Tadeusz Bartoś: Wolność, równość, katolicyzm, 2007 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zderzam się |
zderzamy się |
|||
| 2 os. |
zderzasz się |
zderzacie się |
|||
| 3 os. |
zderza się |
zderzają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zderzałem się +(e)m się zderzał |
zderzałam się +(e)m się zderzała |
zderzałom się +(e)m się zderzało |
zderzaliśmy się +(e)śmy się zderzali |
zderzałyśmy się +(e)śmy się zderzały |
| 2 os. |
zderzałeś się +(e)ś się zderzał |
zderzałaś się +(e)ś się zderzała |
zderzałoś się +(e)ś się zderzało |
zderzaliście się +(e)ście się zderzali |
zderzałyście się +(e)ście się zderzały |
| 3 os. |
zderzał się |
zderzała się |
zderzało się |
zderzali się |
zderzały się |
bezosobnik: zderzano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się zderzał będę się zderzać |
będę się zderzała będę się zderzać |
będę się zderzało będę się zderzać |
będziemy się zderzali będziemy się zderzać |
będziemy się zderzały będziemy się zderzać |
| 2 os. |
będziesz się zderzał będziesz się zderzać |
będziesz się zderzała będziesz się zderzać |
będziesz się zderzało będziesz się zderzać |
będziecie się zderzali będziecie się zderzać |
będziecie się zderzały będziecie się zderzać |
| 3 os. |
będzie się zderzał będzie się zderzać |
będzie się zderzała będzie się zderzać |
będzie się zderzało będzie się zderzać |
będą się zderzali będą się zderzać |
będą się zderzały będą się zderzać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zderzajmy się |
|
| 2 os. |
zderzaj się |
zderzajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zderzałbym się bym się zderzał |
zderzałabym się bym się zderzała |
zderzałobym się bym się zderzało |
zderzalibyśmy się byśmy się zderzali |
zderzałybyśmy się byśmy się zderzały |
| 2 os. |
zderzałbyś się byś się zderzał |
zderzałabyś się byś się zderzała |
zderzałobyś się byś się zderzało |
zderzalibyście się byście się zderzali |
zderzałybyście się byście się zderzały |
| 3 os. |
zderzałby się by się zderzał |
zderzałaby się by się zderzała |
zderzałoby się by się zderzało |
zderzaliby się by się zderzali |
zderzałyby się by się zderzały |
bezosobnik: zderzano by się
bezokolicznik: zderzać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
zderzając się
gerundium: zderzanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zderzanie się |
zderzania się |
| D. | zderzania się |
zderzań się |
| C. | zderzaniu się |
zderzaniom się |
| B. | zderzanie się |
zderzania się |
| N. | zderzaniem się |
zderzaniami się |
| Ms. | zderzaniu się |
zderzaniach się |
| W. | zderzanie się |
zderzania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: zderzający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | zderzający się |
zderzający się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzająca się |
| D. | zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającego się |
zderzającej się |
| C. | zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającemu się |
zderzającej się |
| B. | zderzającego się |
zderzającego się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzającą się |
| N. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającą się |
| Ms. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | zderzający się |
zderzający się |
zderzające się |
zderzające się |
| D. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
| C. | zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
zderzającym się |
| B. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzające się |
| N. | zderzającymi się |
zderzającymi się |
zderzającymi się |
zderzającymi się |
| Ms. | zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
zderzających się |
odpowiednik aspektowy: zderzyć się
Składnia
| Rzabstrakcyjny; pl | + | zderzać się | + |
|