UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

więź

Chronologizacja

XVII w., Bor

Pochodzenie

psł. *vęzь (ż) 'wiązanie, łączenie' , 'związek, łączność, silna relacja'

Od: psł. *vęzati; zob. wiązać

1. między ludźmi

Definicja

to, co łączy jakieś osoby lub grupy osób

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • biologiczna, duchowa, emocjonalna; braterska, małżeńska, międzyludzka, przyjacielska, rodzinna, narodowa; bezpośrednia, serdeczna, spontaniczna; bliska, głęboka, intensywna, mocna, nierozerwalna, silna, ścisła; dawna; dobra; słaba; intymna; osobista; naturalna, prawdziwa; niezwykła, specyficzna, szczególna, tajemna, tajemnicza, wyjątkowa; stała; wzajemna więź; partnerskie, społeczne; podstawowe; pozytywne; tradycyjne; trwałe więzi; więź intelektualna, religijna, uczuciowa, fizyczna; erotyczna, seksualna; osobowa, plemienna; pokoleniowa; więzi ludzkie; koleżeńskie, sąsiedzkie
  • więź między (młodymi) ludźmi; między dwojgiem ludzi; między kobietami; między partnerami; między pokoleniami; między pracownikami; między członkami grupy, wspólnoty...; między firmami, przedsiębiorstwami; między mieszkańcami; między narodami; między człowiekiem a Bogiem; dzieckiem a rodzicami; kobietą a mężczyzną; jednostką a państwem, jednostką a społeczeństwem...; między żywymi a umarłymi
  • więź z bliskimi; z Bogiem, Chrystusem, Jezusem; z matką, ojcem, rodzicami, rodziną; z córką, synem; z mężem, żoną; z (drugim) człowiekiem, dzieckiem, dziewczyną, ludźmi, mężczyzną, najbliższymi; z Kościołem; z firmą, jakąś grupą, z instytucjami; z klientami, rodakami; z narodem
  • więź powstała; istnieje; łączy kogoś z kimś
  • budować/zbudować, nawiązać/nawiązywać, stworzyć/stwarzać; podtrzymać/podtrzymywać, utrzymać/utrzymywać; pogłębiać, umacniać, wzmacniać; zerwać/zrywać; czuć, odczuwać, poczuć więź

Cytaty

Grzech jest więc zerwaniem więzi człowieka z Bogiem, zdradą, podważeniem stworzonej harmonii [...].

źródło: NKJP: Zdzisław Józef Kijas: Niebo w domu Ojca, czyściec dla kogo, piekło w oddaleniu, 2010

Poczucie biologicznej więzi z rodzicami i związanej z nią przynależności do rodziny jest dla dziecka bardzo ważne [...].

źródło: NKJP: Wojciech Eichelberger: O co pytają dzieci? O miłości i wychowaniu, 1999

[...] wychowywać mogą tylko ludzie! Wychowywanie stwarza szczególną więź między wychowankiem a wychowawcą.

źródło: NKJP: Józef Tischner: Świat ludzkiej nadziei: wybór szkiców filozoficznych 1966-1975 , 1975

Z kolei kryzys więzi między małżonkami utrudni czy wręcz uniemożliwi odpowiedzialne wypełnienie zadań wychowawczych wobec dzieci.

źródło: NKJP: Marek Dziewiecki: Miłość przemienia: przezwyciężanie trudności w małżeństwie i rodzinie, 2007

Konkursy te mają na celu popularyzację poezji i prozy ukraińskiej w Polsce oraz polskiej na Ukrainie, a także umacnianie więzi między obydwoma narodami.

źródło: NKJP: (lew): Sukces aktorów Garderoby, Życie Podkarpackie, 2009-04-15

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. więź
więzi
D. więzi
więzi
C. więzi
więziom
B. więź
więzi
N. więzią
więziami
Ms. więzi
więziach
W. więzi
więzi

Składnia

bez ograniczeń + więź +
(KOGO) + z KIM
bez ograniczeń + więź +
między KIM a KIM | między KIM[sub]pl[/sub]

2. między człowiekiem a naturą

Definicja

to, co łączy jakieś rzeczy, zjawiska lub zdarzenia

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • więź poznawcza, prawna, wspólnotowa; lenna; więzi atlantyckie; transatlantyckie, ekonomiczne, gospodarcze, handlowe, kooperacyjne, kulturowe, polityczne
  • więź z krajem, z macierzą, z jakimś miejscem, z naturą, z ojczyzną, z Polską, z polskością; z przeszłością; z tradycją, z ziemią
  • więź powstała; istnieje
  • tracić, stracić, zerwać więź

Cytaty

Idea ta, wskazująca na więzi człowieka z Naturą, oparta była na przeświadczeniu [...] o jedności wszechrzeczy [...].

źródło: NKJP: Ireneusz Bittner: U podstaw antropologii filozoficznej polskiego romantyzmu, 1998

[...] na gruzach mocarstw rodziły się nowe państwa, niekiedy czerpiące pełnymi garściami z dorobku swoich poprzedników, w innych natomiast wypadkach – starające się za wszelką cenę zerwać jakiekolwiek więzi z przeszłością.

źródło: NKJP: Sebastian Chosiński: Ten okrutny XX wiek. Prawdziwe mocarstwo znać po jego końcu, Esensja, 2008-11

Aby podkreślić ścisłą więź między religią a etyką, Jan Paweł II zaczyna swe rozważania od przytoczenia rozmowy Jezusa z bogatym młodzieńcem [...].

źródło: NKJP: Józef Tischner : W krainie schorowanej wyobraźni, 1993

Dwa światy - i żadnej widocznej więzi między nimi.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Wojna futbolowa, 2005

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. więź
więzi
D. więzi
więzi
C. więzi
więziom
B. więź
więzi
N. więzią
więziami
Ms. więzi
więziach
W. więzi
więzi

Składnia

bez ograniczeń + więź +
(KOGO/CZEGO) + z KIM/CZYM
bez ograniczeń + więź +
między KIM a KIM | między KIM[sub]pl[/sub]
Data ostatniej modyfikacji: 09.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json