UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zabudowywać

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Od: budować

1. teren

Definicja

stawiać budowle na jakimś terenie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo czynności związane z budową

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

wypełniać

Połączenia

zabudowywać działkę, osiedle, parcelę, teren, ulicę, wieś
zabudowywać coś domami, domkami, wieżowcami
zabudowywać szybko

Cytaty

	Wyniosłość tamtą, rozdzielającą dwa parowy, zaczęto zabudowywać domami mieszkalnymi, sytuowanymi wzdłuż polnej drogi, podniesionej w 1867 roku do rangi ulicy i nazwanej Zieloną. źródło: NKJP: (WALD): Krótka historia jednej ulicy, Dziennik Polski, 2000-12-18
	Znajdujące się w centrum Krakowa wolne, nie zagospodarowane przestrzenie zabudowywane są obiektami o charakterze rezydencyjnym. źródło: NKJP: (m): Pośród zieleni, Dziennik Polski, 2002-09-25
	Nieszczęściem dla zwierząt jest również to, że zabudowując kotlinę zakopiańską, nie stworzono przestrzeni przejściowej, korytarzy ekologicznych dla zwierząt; dlatego wchodzą one bezpośrednio z lasu do miasta. źródło: NKJP: Grażyna Starzak: Nie drażnić misia, Dziennik Polski, 2000-07-15
	Dla potrzeb mas zabudowuje się każdy wolny skrawek ziemi, wchodząc nawet na tak zwane powierzchnie ryzyka narażone na zalanie lub lawiny. źródło: NKJP: Aleksandra Skibińska: Milka ryczy na trwogę, Polityka, 2002-07-20

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zabudowuję	zabudowujemy
2 os.	zabudowujesz	zabudowujecie
3 os.	zabudowuje	zabudowują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zabudowywałem +(e)m zabudowywał	zabudowywałam +(e)m zabudowywała	zabudowywałom +(e)m zabudowywało	zabudowywaliśmy +(e)śmy zabudowywali	zabudowywałyśmy +(e)śmy zabudowywały
2 os.	zabudowywałeś +(e)ś zabudowywał	zabudowywałaś +(e)ś zabudowywała	zabudowywałoś +(e)ś zabudowywało	zabudowywaliście +(e)ście zabudowywali	zabudowywałyście +(e)ście zabudowywały
3 os.	zabudowywał	zabudowywała	zabudowywało	zabudowywali	zabudowywały

bezosobnik: zabudowywano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę zabudowywał będę zabudowywać	będę zabudowywała będę zabudowywać	będę zabudowywało będę zabudowywać	będziemy zabudowywali będziemy zabudowywać	będziemy zabudowywały będziemy zabudowywać
2 os.	będziesz zabudowywał będziesz zabudowywać	będziesz zabudowywała będziesz zabudowywać	będziesz zabudowywało będziesz zabudowywać	będziecie zabudowywali będziecie zabudowywać	będziecie zabudowywały będziecie zabudowywać
3 os.	będzie zabudowywał będzie zabudowywać	będzie zabudowywała będzie zabudowywać	będzie zabudowywało będzie zabudowywać	będą zabudowywali będą zabudowywać	będą zabudowywały będą zabudowywać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zabudowujmy
2 os.	zabudowuj	zabudowujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zabudowywałbym bym zabudowywał	zabudowywałabym bym zabudowywała	zabudowywałobym bym zabudowywało	zabudowywalibyśmy byśmy zabudowywali	zabudowywałybyśmy byśmy zabudowywały
2 os.	zabudowywałbyś byś zabudowywał	zabudowywałabyś byś zabudowywała	zabudowywałobyś byś zabudowywało	zabudowywalibyście byście zabudowywali	zabudowywałybyście byście zabudowywały
3 os.	zabudowywałby by zabudowywał	zabudowywałaby by zabudowywała	zabudowywałoby by zabudowywało	zabudowywaliby by zabudowywali	zabudowywałyby by zabudowywały

bezosobnik: zabudowywano by

bezokolicznik: zabudowywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zabudowując

gerundium: zabudowywanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zabudowywanie	zabudowywania
D.	zabudowywania	zabudowywań
C.	zabudowywaniu	zabudowywaniom
B.	zabudowywanie	zabudowywania
N.	zabudowywaniem	zabudowywaniami
Ms.	zabudowywaniu	zabudowywaniach
W.	zabudowywanie	zabudowywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zabudowujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zabudowujący	zabudowujący	zabudowujący	zabudowujące	zabudowująca
D.	zabudowującego	zabudowującego	zabudowującego	zabudowującego	zabudowującej
C.	zabudowującemu	zabudowującemu	zabudowującemu	zabudowującemu	zabudowującej
B.	zabudowującego	zabudowującego	zabudowujący	zabudowujące	zabudowującą
N.	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującą
Ms.	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zabudowujący	zabudowujący	zabudowujące	zabudowujące
D.	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących
C.	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym
B.	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujące
N.	zabudowującymi	zabudowującymi	zabudowującymi	zabudowującymi
Ms.	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: zabudowywany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zabudowywany	zabudowywany	zabudowywany	zabudowywane	zabudowywana
D.	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywanej
C.	zabudowywanemu	zabudowywanemu	zabudowywanemu	zabudowywanemu	zabudowywanej
B.	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywany	zabudowywane	zabudowywaną
N.	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywaną
Ms.	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zabudowywani	zabudowywani	zabudowywane	zabudowywane
D.	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych
C.	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym
B.	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywane
N.	zabudowywanymi	zabudowywanymi	zabudowywanymi	zabudowywanymi
Ms.	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych

odpowiednik aspektowy: zabudować

Składnia

Rz_osobowy

zabudowywać

CO + (CZYM)

2. wnękę

Definicja

budować jakąś konstrukcję przysłaniającą lub wypełniającą coś

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK I TECHNIKA Budownictwo czynności związane z budową

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

zastawiać

Połączenia

zabudowywać balkon, kuchnię, przedpokój; ścianę, wnękę; przestrzeń jakąś, widok
zabudowywać coś półkami, szafkami

Cytaty

	Zakopiańscy właściciele lokali gastronomicznych zaczęli zabudowywać swoje kawiarniane i restauracyjne ogródki drewnianymi rusztowaniami. źródło: NKJP: (KOV): Ogródki wyższej kategorii, Dziennik Polski, 2001-07-13
	Przeszklona ściana zabudowywana jest płytami, co pozwoli na znaczne oszczędności ciepła. źródło: NKJP: Frontowa zabudowana, Dziennik Polski, 2002-08-09
	Mam wiele sygnałów, że lokatorzy nie stosują się do polskich norm dotyczących wentylacji pomieszczeń; uszczelniają je, zabudowują kratki wentylacyjne i przewody. źródło: NKJP: Grażyna Starzak: Życie w zagrożeniu, Dziennik Polski, 2003-11-24
	Odbudowujemy tam i naprawiamy uszkodzone wały, naprawiamy brzegi rzek i potoków, zabudowujemy wyrwy, likwidujemy przesiąki i dogęszczamy wały. źródło: NKJP: Widziane z ulicy Basztowej, czyli zdaniem wojewody..., Dziennik Polski , 1998-07-25
	Zabudowując kuchnię, należy pamiętać, że odległość między szafkami zapewniająca komfort pracy i poruszania się to około 120 cm (90 cm to absolutne minimum). źródło: NKJP: Laura Czarnocka: Numer jeden, Dodatek do Gazety Wyborczej, 1999-01-27

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	zabudowuję	zabudowujemy
2 os.	zabudowujesz	zabudowujecie
3 os.	zabudowuje	zabudowują

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zabudowywałem +(e)m zabudowywał	zabudowywałam +(e)m zabudowywała	zabudowywałom +(e)m zabudowywało	zabudowywaliśmy +(e)śmy zabudowywali	zabudowywałyśmy +(e)śmy zabudowywały
2 os.	zabudowywałeś +(e)ś zabudowywał	zabudowywałaś +(e)ś zabudowywała	zabudowywałoś +(e)ś zabudowywało	zabudowywaliście +(e)ście zabudowywali	zabudowywałyście +(e)ście zabudowywały
3 os.	zabudowywał	zabudowywała	zabudowywało	zabudowywali	zabudowywały

bezosobnik: zabudowywano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę zabudowywał będę zabudowywać	będę zabudowywała będę zabudowywać	będę zabudowywało będę zabudowywać	będziemy zabudowywali będziemy zabudowywać	będziemy zabudowywały będziemy zabudowywać
2 os.	będziesz zabudowywał będziesz zabudowywać	będziesz zabudowywała będziesz zabudowywać	będziesz zabudowywało będziesz zabudowywać	będziecie zabudowywali będziecie zabudowywać	będziecie zabudowywały będziecie zabudowywać
3 os.	będzie zabudowywał będzie zabudowywać	będzie zabudowywała będzie zabudowywać	będzie zabudowywało będzie zabudowywać	będą zabudowywali będą zabudowywać	będą zabudowywały będą zabudowywać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		zabudowujmy
2 os.	zabudowuj	zabudowujcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	zabudowywałbym bym zabudowywał	zabudowywałabym bym zabudowywała	zabudowywałobym bym zabudowywało	zabudowywalibyśmy byśmy zabudowywali	zabudowywałybyśmy byśmy zabudowywały
2 os.	zabudowywałbyś byś zabudowywał	zabudowywałabyś byś zabudowywała	zabudowywałobyś byś zabudowywało	zabudowywalibyście byście zabudowywali	zabudowywałybyście byście zabudowywały
3 os.	zabudowywałby by zabudowywał	zabudowywałaby by zabudowywała	zabudowywałoby by zabudowywało	zabudowywaliby by zabudowywali	zabudowywałyby by zabudowywały

bezosobnik: zabudowywano by

bezokolicznik: zabudowywać

imiesłów przysłówkowy współczesny: zabudowując

gerundium: zabudowywanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	zabudowywanie	zabudowywania
D.	zabudowywania	zabudowywań
C.	zabudowywaniu	zabudowywaniom
B.	zabudowywanie	zabudowywania
N.	zabudowywaniem	zabudowywaniami
Ms.	zabudowywaniu	zabudowywaniach
W.	zabudowywanie	zabudowywania

imiesłów przymiotnikowy czynny: zabudowujący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zabudowujący	zabudowujący	zabudowujący	zabudowujące	zabudowująca
D.	zabudowującego	zabudowującego	zabudowującego	zabudowującego	zabudowującej
C.	zabudowującemu	zabudowującemu	zabudowującemu	zabudowującemu	zabudowującej
B.	zabudowującego	zabudowującego	zabudowujący	zabudowujące	zabudowującą
N.	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującą
Ms.	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zabudowujący	zabudowujący	zabudowujące	zabudowujące
D.	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących
C.	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym	zabudowującym
B.	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujące
N.	zabudowującymi	zabudowującymi	zabudowującymi	zabudowującymi
Ms.	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących	zabudowujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: zabudowywany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	zabudowywany	zabudowywany	zabudowywany	zabudowywane	zabudowywana
D.	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywanej
C.	zabudowywanemu	zabudowywanemu	zabudowywanemu	zabudowywanemu	zabudowywanej
B.	zabudowywanego	zabudowywanego	zabudowywany	zabudowywane	zabudowywaną
N.	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywaną
Ms.	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	zabudowywani	zabudowywani	zabudowywane	zabudowywane
D.	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych
C.	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym	zabudowywanym
B.	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywane
N.	zabudowywanymi	zabudowywanymi	zabudowywanymi	zabudowywanymi
Ms.	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych	zabudowywanych

odpowiednik aspektowy: zabudować

Składnia

Rz_osobowy

zabudowywać

CO + (CZYM)

Data ostatniej modyfikacji: 28.06.2013