Chronologizacja
Pochodzenie
Od wyrażenia przyimkowego po boku; zob. bok
1. w ruchu drogowym
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Transport transport lądowy
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | przydroże, przydrożek |
Połączenia
- nierówne, pochyłe, strome, szerokie, wąskie, wysokie; asfaltowe, błotniste, gruntowe, kamieniste, leśne, piaszczyste, zarośnięte, żwirowe; dziurawe, miękkie, śliskie, urwane; bezpieczne, niebezpieczne, obustronne, przydrożne; lewe, prawe pobocze
- pobocze alei, autostrady, bulwaru, drogi, jezdni, szosy, trasy, ulicy; torowiska, toru, traktu; rzeki, szlaku; wyspy
- pobocze dla samochodów, dla rowerzystów; pobocze wzdłuż drogi
- pobocze po (lewej, prawej) stronie jezdni; pobocza przy drogach
- budowa, modernizacja, remont; szerokość pobocza
- droga bez pobocza
- wjazd, zjazd na pobocze
- czyszczenie, koszenie, oczyszczanie, porządkowanie; poszerzanie, utwardzanie, wykonanie, wyrównanie pobocza
- iść, jechać poboczem
- korzystać, skręcić/skręcać, spychać, zjechać z pobocza
- wypaść, zepchnąć, zjechać/zjeżdżać na pobocze
- stać, parkować, zaparkować; leżeć, znaleźć coś na poboczu; chodzić, jechać po poboczu
Cytaty
|
Auto najechało na lewe pobocze, następnie odbiło się i zjechało na prawy chodnik. źródło: NKJP: (MIGA): Wolność za pieniądze, Dziennik Polski, 2001-11-22 |
|
|
Jeżeli nie ma pobocza lub czasowo nie można z niego korzystać, pieszy może korzystać z jezdni [...]. źródło: NKJP: Dz.U. z 1997 r., nr 98, poz. 602 |
|
|
Na jezdni są przewidziane szerokie pobocza dla rowerzystów, będą wysepki i azyle dla pieszych [...] źródło: NKJP: Zbigniew Bąk: Szersza droga krajowa, Echo Dnia, 2007-12-12 |
|
|
[...] oba pojazdy wypadły na pobocze po lewej stronie drogi. źródło: NKJP: Wojciech Michałowicz, Robert Wichrowski, Małgorzata Brzozowski, Gazeta Wyborcza, 1993-02-01 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: n2
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pobocze |
pobocza |
|
| D. | pobocza |
poboczy |
|
| C. | poboczu |
poboczom |
|
| B. | pobocze |
pobocza |
|
| N. | poboczem |
poboczami |
|
| Ms. | poboczu |
poboczach |
|
| W. | pobocze |
pobocza |
2. margines
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- intelektualne pobocze
- pobocze cywilizacji, dyplomacji, działań, historii, rozwoju, świata, śmierci, życia; rynku europejskiego, sztuki
- spychać coś/kogoś na pobocze
- wylądować, znaleźć się na poboczu czegoś
Cytaty
|
A my, z naszym katolicyzmem, czuliśmy się spychani na pobocze historii. źródło: NKJP: Adam Michnik, Józef Tischner, Jacek Żakowski: Między Panem a Plebanem, 1995 |
|
|
Całkiem niesłusznie gdzieś na poboczach sztuki znajduje się twórczość artystów zwanych nieprofesjonalnymi, amatorami albo rzadziej autodydaktami. źródło: NKJP: Nieprofesjonaliści?, Dziennik Polski, 2002-02-02 |
|
|
W kwietniu 1990 wyrokował: „Jeśli tak dalej pójdzie, znajdziemy się na poboczach Trzeciego Świata” źródło: NKJP: Edward Krzemień, Gazeta Wyborcza, 1997-09-13 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: n2
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | pobocze |
pobocza |
|
| D. | pobocza |
poboczy |
|
| C. | poboczu |
poboczom |
|
| B. | pobocze |
pobocza |
|
| N. | poboczem |
poboczami |
|
| Ms. | poboczu |
poboczach |
|
| W. | pobocze |
pobocza |