UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

łagodzić

Chronologizacja

1436, SStp

Pochodzenie

psł. *lagoditi 'porządkować, układać; dostosowywać, przygotowywać; dogadzać; powściągać, uspokajać, czynić spokojnym, łagodnym, miłym'

1. ból

Definicja

czynić mniej dokuczliwym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka emocje i uczucia

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • łagodzić ból, cierpienie, dolegliwości, objawy; negatywne emocje, stres; awantury, spory; siłę uderzenia, upadek; mróz, skwar

Cytaty

Nie szkodzi, zawsze to przyjemnie się przewietrzyć. Uderza mnie w twarz chłodny wiatr, a ciemność łagodzi ból w powiekach.

źródło: NKJP: Izabela Filipiak: Magiczne oko. Opowiadania zebrane, 2006

Żołnierz przydeptał stopą brzuch Debrena, pochylił się, błysnął zębami!... I runął. Bezgłośnie, łagodząc upadek łamiącymi się kolanami.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Pogrzeb czarownicy, 2003

Na ogół Pocieszynka jest niezawodna i uniwersalna, zna ludzkie serca i charaktery, orientuje się we wszelkich sytuacjach, przewiduje, radzi, łagodzi cierpienia, usuwa troski.

źródło: NKJP: Jan Brzechwa: Miejsce dla kpiarza: satyry i humoreski, 1966

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łagodzę
łagodzimy
2 os. łagodzisz
łagodzicie
3 os. łagodzi
łagodzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łagodziłem
+(e)m łagodził
łagodziłam
+(e)m łagodziła
łagodziłom
+(e)m łagodziło
łagodziliśmy
+(e)śmy łagodzili
łagodziłyśmy
+(e)śmy łagodziły
2 os. łagodziłeś
+(e)ś łagodził
łagodziłaś
+(e)ś łagodziła
łagodziłoś
+(e)ś łagodziło
łagodziliście
+(e)ście łagodzili
łagodziłyście
+(e)ście łagodziły
3 os. łagodził
łagodziła
łagodziło
łagodzili
łagodziły

bezosobnik: łagodzono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę łagodził
będę łagodzić
będę łagodziła
będę łagodzić
będę łagodziło
będę łagodzić
będziemy łagodzili
będziemy łagodzić
będziemy łagodziły
będziemy łagodzić
2 os. będziesz łagodził
będziesz łagodzić
będziesz łagodziła
będziesz łagodzić
będziesz łagodziło
będziesz łagodzić
będziecie łagodzili
będziecie łagodzić
będziecie łagodziły
będziecie łagodzić
3 os. będzie łagodził
będzie łagodzić
będzie łagodziła
będzie łagodzić
będzie łagodziło
będzie łagodzić
będą łagodzili
będą łagodzić
będą łagodziły
będą łagodzić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łagodźmy
łagódźmy
2 os. łagodź
łagódź
łagodźcie
łagódźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łagodziłbym
bym łagodził
łagodziłabym
bym łagodziła
łagodziłobym
bym łagodziło
łagodzilibyśmy
byśmy łagodzili
łagodziłybyśmy
byśmy łagodziły
2 os. łagodziłbyś
byś łagodził
łagodziłabyś
byś łagodziła
łagodziłobyś
byś łagodziło
łagodzilibyście
byście łagodzili
łagodziłybyście
byście łagodziły
3 os. łagodziłby
by łagodził
łagodziłaby
by łagodziła
łagodziłoby
by łagodziło
łagodziliby
by łagodzili
łagodziłyby
by łagodziły

bezosobnik: łagodzono by

bezokolicznik: łagodzić

imiesłów przysłówkowy współczesny: łagodząc

gerundium: łagodzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łagodzenie
łagodzenia
D. łagodzenia
łagodzeń
C. łagodzeniu
łagodzeniom
B. łagodzenie
łagodzenia
N. łagodzeniem
łagodzeniami
Ms. łagodzeniu
łagodzeniach
W. łagodzenie
łagodzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: łagodzący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łagodzący
łagodzący
łagodzący
łagodzące
łagodząca
D. łagodzącego
łagodzącego
łagodzącego
łagodzącego
łagodzącej
C. łagodzącemu
łagodzącemu
łagodzącemu
łagodzącemu
łagodzącej
B. łagodzącego
łagodzącego
łagodzący
łagodzące
łagodzącą
N. łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącą
Ms. łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łagodzący
łagodzący
łagodzące
łagodzące
D. łagodzących
łagodzących
łagodzących
łagodzących
C. łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
B. łagodzących
łagodzących
łagodzących
łagodzące
N. łagodzącymi
łagodzącymi
łagodzącymi
łagodzącymi
Ms. łagodzących
łagodzących
łagodzących
łagodzących

imiesłów przymiotnikowy bierny: łagodzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łagodzony
łagodzony
łagodzony
łagodzone
łagodzona
D. łagodzonego
łagodzonego
łagodzonego
łagodzonego
łagodzonej
C. łagodzonemu
łagodzonemu
łagodzonemu
łagodzonemu
łagodzonej
B. łagodzonego
łagodzonego
łagodzony
łagodzone
łagodzoną
N. łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzoną
Ms. łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łagodzeni
łagodzeni
łagodzone
łagodzone
D. łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
C. łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
B. łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
łagodzone
N. łagodzonymi
łagodzonymi
łagodzonymi
łagodzonymi
Ms. łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych

odpowiednik aspektowy: złagodzić

Składnia

bez ograniczeń + łagodzić +
CO

2. karę

Definicja

czynić mniej surowym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa więzienie i kara

Połączenia

  • łagodzić karę, wymiar kary, wyrok; obyczaje; gniew, groźbę; klimat; słowa, ton głosu

Cytaty

Sztuka uszlachetnia ludzkość, łagodzi obyczaje, jest czynnikiem postępu.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Krzaczaste brwi, mocno ściągnięte nad orlim nosem, uniosły się lekko, łagodząc surowość przecinających czoło głębokich krech.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zamach na wyspę, 2001

Wtedy właśnie nieoczekiwanie nadeszła wiadomość o manifeście amnestyjnym cara, który z okazji nieudanego zamachu Karakazowa na jego życie, łagodził więźniom ciężkie kary o połowę, a mniejsze zamieniał na osiedlenie na Syberii.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1996

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łagodzę
łagodzimy
2 os. łagodzisz
łagodzicie
3 os. łagodzi
łagodzą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łagodziłem
+(e)m łagodził
łagodziłam
+(e)m łagodziła
łagodziłom
+(e)m łagodziło
łagodziliśmy
+(e)śmy łagodzili
łagodziłyśmy
+(e)śmy łagodziły
2 os. łagodziłeś
+(e)ś łagodził
łagodziłaś
+(e)ś łagodziła
łagodziłoś
+(e)ś łagodziło
łagodziliście
+(e)ście łagodzili
łagodziłyście
+(e)ście łagodziły
3 os. łagodził
łagodziła
łagodziło
łagodzili
łagodziły

bezosobnik: łagodzono

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę łagodził
będę łagodzić
będę łagodziła
będę łagodzić
będę łagodziło
będę łagodzić
będziemy łagodzili
będziemy łagodzić
będziemy łagodziły
będziemy łagodzić
2 os. będziesz łagodził
będziesz łagodzić
będziesz łagodziła
będziesz łagodzić
będziesz łagodziło
będziesz łagodzić
będziecie łagodzili
będziecie łagodzić
będziecie łagodziły
będziecie łagodzić
3 os. będzie łagodził
będzie łagodzić
będzie łagodziła
będzie łagodzić
będzie łagodziło
będzie łagodzić
będą łagodzili
będą łagodzić
będą łagodziły
będą łagodzić

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. łagodźmy
łagódźmy
2 os. łagodź
łagódź
łagodźcie
łagódźcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. łagodziłbym
bym łagodził
łagodziłabym
bym łagodziła
łagodziłobym
bym łagodziło
łagodzilibyśmy
byśmy łagodzili
łagodziłybyśmy
byśmy łagodziły
2 os. łagodziłbyś
byś łagodził
łagodziłabyś
byś łagodziła
łagodziłobyś
byś łagodziło
łagodzilibyście
byście łagodzili
łagodziłybyście
byście łagodziły
3 os. łagodziłby
by łagodził
łagodziłaby
by łagodziła
łagodziłoby
by łagodziło
łagodziliby
by łagodzili
łagodziłyby
by łagodziły

bezosobnik: łagodzono by

bezokolicznik: łagodzić

imiesłów przysłówkowy współczesny: łagodząc

gerundium: łagodzenie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. łagodzenie
łagodzenia
D. łagodzenia
łagodzeń
C. łagodzeniu
łagodzeniom
B. łagodzenie
łagodzenia
N. łagodzeniem
łagodzeniami
Ms. łagodzeniu
łagodzeniach
W. łagodzenie
łagodzenia

imiesłów przymiotnikowy czynny: łagodzący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łagodzący
łagodzący
łagodzący
łagodzące
łagodząca
D. łagodzącego
łagodzącego
łagodzącego
łagodzącego
łagodzącej
C. łagodzącemu
łagodzącemu
łagodzącemu
łagodzącemu
łagodzącej
B. łagodzącego
łagodzącego
łagodzący
łagodzące
łagodzącą
N. łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącą
Ms. łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łagodzący
łagodzący
łagodzące
łagodzące
D. łagodzących
łagodzących
łagodzących
łagodzących
C. łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
łagodzącym
B. łagodzących
łagodzących
łagodzących
łagodzące
N. łagodzącymi
łagodzącymi
łagodzącymi
łagodzącymi
Ms. łagodzących
łagodzących
łagodzących
łagodzących

imiesłów przymiotnikowy bierny: łagodzony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. łagodzony
łagodzony
łagodzony
łagodzone
łagodzona
D. łagodzonego
łagodzonego
łagodzonego
łagodzonego
łagodzonej
C. łagodzonemu
łagodzonemu
łagodzonemu
łagodzonemu
łagodzonej
B. łagodzonego
łagodzonego
łagodzony
łagodzone
łagodzoną
N. łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzoną
Ms. łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. łagodzeni
łagodzeni
łagodzone
łagodzone
D. łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
C. łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
łagodzonym
B. łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
łagodzone
N. łagodzonymi
łagodzonymi
łagodzonymi
łagodzonymi
Ms. łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych
łagodzonych

odpowiednik aspektowy: złagodzić

Składnia

bez ograniczeń + łagodzić +
CO

Frazeologizmy

okoliczność łagodząca
Data ostatniej modyfikacji: 21.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json