UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

postanawiać

Chronologizacja

SPXVI, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. stanowić

Definicja

po zastanowieniu uznawać, że będzie się robić to, o czym mowa, lub będzie się chcieć powodować, aby działo się to, o czym mowa, a nie cokolwiek innego

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Działalność intelektualna człowieka ➔ nazwy działań intelektualnych człowieka

Połączenia

  • chłopak, człowiek, ojciec, syn; rząd, sejm postanawia; komisja, rada postanawia; rodzice postanawiają
  • postanawiać o przeprowadzeniu (referendum, wyborów), o przyjęciu (zawiadomienia, zgłoszenia), o usunięciu czegoś
  • postanawiać wspólnie; nagle postanawiać
  • postanawiać jechać, uciec, wyruszyć; opuścić, pozbyć się kogoś, zerwać z czymś

Cytaty

[...] jeden z dyżurujących akurat doktorów [...] postanawia zatelefonować do KIN-u.

źródło: NKJP: Jerzy Andrzejewski: Miazga, 1981

Po przyjęciu chrześcijaństwa złożyła ślub czystości, postanawiając żyć w dziewictwie.

źródło: NKJP: Hezmik: Mikstacka opiekunka kobiet, Czas Ostrzeszowski, 2007

W listopadzie 1995 r. sąd postanawia o tymczasowym aresztowaniu.

źródło: NKJP: Barbara Chybalska, Tomasz Kucharski, Jarosław Sobkowski: Opowieści częstochowskie, Gazeta Wyborcza, 1996-03-22

A... Frank... Dziennik - udaje się odczytać Annie. I natychmiast postanawia, że musi to przeczytać.

źródło: NKJP: Monika Rakusa: Żona Adama, 2010

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. postanawiam
postanawiamy
2 os. postanawiasz
postanawiacie
3 os. postanawia
postanawiają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. postanawiałem
+(e)m postanawiał
postanawiałam
+(e)m postanawiała
postanawiałom
+(e)m postanawiało
postanawialiśmy
+(e)śmy postanawiali
postanawiałyśmy
+(e)śmy postanawiały
2 os. postanawiałeś
+(e)ś postanawiał
postanawiałaś
+(e)ś postanawiała
postanawiałoś
+(e)ś postanawiało
postanawialiście
+(e)ście postanawiali
postanawiałyście
+(e)ście postanawiały
3 os. postanawiał
postanawiała
postanawiało
postanawiali
postanawiały

bezosobnik: postanawiano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę postanawiał
będę postanawiać
będę postanawiała
będę postanawiać
będę postanawiało
będę postanawiać
będziemy postanawiali
będziemy postanawiać
będziemy postanawiały
będziemy postanawiać
2 os. będziesz postanawiał
będziesz postanawiać
będziesz postanawiała
będziesz postanawiać
będziesz postanawiało
będziesz postanawiać
będziecie postanawiali
będziecie postanawiać
będziecie postanawiały
będziecie postanawiać
3 os. będzie postanawiał
będzie postanawiać
będzie postanawiała
będzie postanawiać
będzie postanawiało
będzie postanawiać
będą postanawiali
będą postanawiać
będą postanawiały
będą postanawiać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. postanawiajmy
2 os. postanawiaj
postanawiajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. postanawiałbym
bym postanawiał
postanawiałabym
bym postanawiała
postanawiałobym
bym postanawiało
postanawialibyśmy
byśmy postanawiali
postanawiałybyśmy
byśmy postanawiały
2 os. postanawiałbyś
byś postanawiał
postanawiałabyś
byś postanawiała
postanawiałobyś
byś postanawiało
postanawialibyście
byście postanawiali
postanawiałybyście
byście postanawiały
3 os. postanawiałby
by postanawiał
postanawiałaby
by postanawiała
postanawiałoby
by postanawiało
postanawialiby
by postanawiali
postanawiałyby
by postanawiały

bezosobnik: postanawiano by

bezokolicznik: postanawiać

imiesłów przysłówkowy współczesny: postanawiając

gerundium: postanawianie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. postanawianie
postanawiania
D. postanawiania
postanawiań
C. postanawianiu
postanawianiom
B. postanawianie
postanawiania
N. postanawianiem
postanawianiami
Ms. postanawianiu
postanawianiach
W. postanawianie
postanawiania

imiesłów przymiotnikowy czynny: postanawiający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. postanawiający
postanawiający
postanawiający
postanawiające
postanawiająca
D. postanawiającego
postanawiającego
postanawiającego
postanawiającego
postanawiającej
C. postanawiającemu
postanawiającemu
postanawiającemu
postanawiającemu
postanawiającej
B. postanawiającego
postanawiającego
postanawiający
postanawiające
postanawiającą
N. postanawiającym
postanawiającym
postanawiającym
postanawiającym
postanawiającą
Ms. postanawiającym
postanawiającym
postanawiającym
postanawiającym
postanawiającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. postanawiający
postanawiający
postanawiające
postanawiające
D. postanawiających
postanawiających
postanawiających
postanawiających
C. postanawiającym
postanawiającym
postanawiającym
postanawiającym
B. postanawiających
postanawiających
postanawiających
postanawiające
N. postanawiającymi
postanawiającymi
postanawiającymi
postanawiającymi
Ms. postanawiających
postanawiających
postanawiających
postanawiających

imiesłów przymiotnikowy bierny: postanawiany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. postanawiany
postanawiany
postanawiany
postanawiane
postanawiana
D. postanawianego
postanawianego
postanawianego
postanawianego
postanawianej
C. postanawianemu
postanawianemu
postanawianemu
postanawianemu
postanawianej
B. postanawianego
postanawianego
postanawiany
postanawiane
postanawianą
N. postanawianym
postanawianym
postanawianym
postanawianym
postanawianą
Ms. postanawianym
postanawianym
postanawianym
postanawianym
postanawianej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. postanawiani
postanawiani
postanawiane
postanawiane
D. postanawianych
postanawianych
postanawianych
postanawianych
C. postanawianym
postanawianym
postanawianym
postanawianym
B. postanawianych
postanawianych
postanawianych
postanawiane
N. postanawianymi
postanawianymi
postanawianymi
postanawianymi
Ms. postanawianych
postanawianych
postanawianych
postanawianych

odpowiednik aspektowy: postanowić

Składnia

Rzosobowy + postanawiać +
(CO) + (o CZYM)
Rzosobowy + postanawiać +
że ZDANIE|ZDANIE PYTAJNOZALEŻNE
Rzosobowy + postanawiać +
BEZOKOLICZNIK
Data ostatniej modyfikacji: 06.12.2012
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json