UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nieruchomieć

Chronologizacja

1896, E. Orzeszkowa, "Pieśń przerwana", books.google.pl

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. nieruchomieję
nieruchomiejemy
2 os. nieruchomiejesz
nieruchomiejecie
3 os. nieruchomieje
nieruchomieją

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. nieruchomiałem
+(e)m nieruchomiał
nieruchomiałam
+(e)m nieruchomiała
nieruchomiałom
+(e)m nieruchomiało
nieruchomieliśmy
+(e)śmy nieruchomieli
nieruchomiałyśmy
+(e)śmy nieruchomiały
2 os. nieruchomiałeś
+(e)ś nieruchomiał
nieruchomiałaś
+(e)ś nieruchomiała
nieruchomiałoś
+(e)ś nieruchomiało
nieruchomieliście
+(e)ście nieruchomieli
nieruchomiałyście
+(e)ście nieruchomiały
3 os. nieruchomiał
nieruchomiała
nieruchomiało
nieruchomieli
nieruchomiały

bezosobnik: nieruchomiano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę nieruchomiał
będę nieruchomieć
będę nieruchomiała
będę nieruchomieć
będę nieruchomiało
będę nieruchomieć
będziemy nieruchomieli
będziemy nieruchomieć
będziemy nieruchomiały
będziemy nieruchomieć
2 os. będziesz nieruchomiał
będziesz nieruchomieć
będziesz nieruchomiała
będziesz nieruchomieć
będziesz nieruchomiało
będziesz nieruchomieć
będziecie nieruchomieli
będziecie nieruchomieć
będziecie nieruchomiały
będziecie nieruchomieć
3 os. będzie nieruchomiał
będzie nieruchomieć
będzie nieruchomiała
będzie nieruchomieć
będzie nieruchomiało
będzie nieruchomieć
będą nieruchomieli
będą nieruchomieć
będą nieruchomiały
będą nieruchomieć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. nieruchomiejmy
2 os. nieruchomiej
nieruchomiejcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. nieruchomiałbym
bym nieruchomiał
nieruchomiałabym
bym nieruchomiała
nieruchomiałobym
bym nieruchomiało
nieruchomielibyśmy
byśmy nieruchomieli
nieruchomiałybyśmy
byśmy nieruchomiały
2 os. nieruchomiałbyś
byś nieruchomiał
nieruchomiałabyś
byś nieruchomiała
nieruchomiałobyś
byś nieruchomiało
nieruchomielibyście
byście nieruchomieli
nieruchomiałybyście
byście nieruchomiały
3 os. nieruchomiałby
by nieruchomiał
nieruchomiałaby
by nieruchomiała
nieruchomiałoby
by nieruchomiało
nieruchomieliby
by nieruchomieli
nieruchomiałyby
by nieruchomiały

bezosobnik: nieruchomiano by

bezokolicznik: nieruchomieć

imiesłów przysłówkowy współczesny: nieruchomiejąc

gerundium: nieruchomienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nieruchomienie
nieruchomienia
D. nieruchomienia
nieruchomień
C. nieruchomieniu
nieruchomieniom
B. nieruchomienie
nieruchomienia
N. nieruchomieniem
nieruchomieniami
Ms. nieruchomieniu
nieruchomieniach
W. nieruchomienie
nieruchomienia

imiesłów przymiotnikowy czynny: nieruchomiejący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. nieruchomiejący
nieruchomiejący
nieruchomiejący
nieruchomiejące
nieruchomiejąca
D. nieruchomiejącego
nieruchomiejącego
nieruchomiejącego
nieruchomiejącego
nieruchomiejącej
C. nieruchomiejącemu
nieruchomiejącemu
nieruchomiejącemu
nieruchomiejącemu
nieruchomiejącej
B. nieruchomiejącego
nieruchomiejącego
nieruchomiejący
nieruchomiejące
nieruchomiejącą
N. nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącą
Ms. nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. nieruchomiejący
nieruchomiejący
nieruchomiejące
nieruchomiejące
D. nieruchomiejących
nieruchomiejących
nieruchomiejących
nieruchomiejących
C. nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
nieruchomiejącym
B. nieruchomiejących
nieruchomiejących
nieruchomiejących
nieruchomiejące
N. nieruchomiejącymi
nieruchomiejącymi
nieruchomiejącymi
nieruchomiejącymi
Ms. nieruchomiejących
nieruchomiejących
nieruchomiejących
nieruchomiejących

odpowiednik aspektowy: znieruchomieć

Pochodzenie

Zob. ruchomy

1. o człowieku

Definicja

przestawać ruszać całym ciałem lub jakąś jego częścią celowo lub mimowolnie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

synonimy:  kamienieć, zamierać, zastygać

Połączenia

  • ktoś nagle nieruchomieje
  • nieruchomieć i zastygać

Cytaty

[...] Zdarzało się, że spłoszyło ją jakieś słowo czy gest. Wtedy zatrzymywała się na chwilkę [...]. Zatrzymawszy się, jak szermierz, którego zdeprymował ruch przeciwnika, zdawała się nieruchomieć.

źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Złoty pociąg, 2006

Stenka na wiadomość o sprzedaży majątku nieruchomieje na długie minuty, a potem pada omdlała na podłogę [...].

źródło: NKJP: Roman Pawłowski: Wiśniowy sad..., Gazeta Wyborcza, 1997-04-16

Jej ręce siekające jajko nieruchomieją. Cała nieruchomieje.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Miraż miłości, miraż śmierci, 2001

Jego ruchliwy pyszczek czasem nieruchomiał, a nozdrza szeroko się rozchylały.

źródło: NKJP: Daniel Odija: Kronika umarłych, 2010

- A żebym wyłysiał... Co jest...? - wymamrotał Śpiewak pod nosem, na wszelki wypadek nieruchomiejąc jak słup.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Naznaczeni błękitem. Kamień na szczycie, 2005

2. o wodzie

Definicja

przestawać zmieniać położenie w przestrzeni

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Cytaty

Powierzchnia wody, ponieważ ustaje wiatr, zaczyna nieruchomieć, tężeje, robi się ciemna, przypomina zastygłą lawę.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Lapidarium I-III, 2008

Jeśli skrzydła względem kadłuba opadają silnie ku tyłowi, taki samolot przez chwilę wzbija się do góry, nieruchomieje, po czym jak kamień spada w dół.

źródło: NKJP: Artur Włodarski: Entomologia, Gazeta Wyborcza, 1996-12-20

[...] Cyprysy i sosny nieruchomieją , a z portu dolatują krzyki mew.

źródło: NKJP: Adam Szostkiewicz: Istria: klin historii, Polityka, 2000-08-26

Kiedy chcieliśmy mieć wolną godzinę, zamykaliśmy się w którymś wagonie, za oknem nie przesuwał się krajobraz ani nie nieruchomiał [...].

źródło: NKJP: Zbigniew Kruszyński: Na lądach i morzach: opisy i opowiadania, 1999

Na domiar złego przeciążona kolej gondolowa często się psuła, wagoniki nieruchomiały, a wąż oczekujących rósł.

źródło: NKJP: Mariusz Janicki, Piotr Pytlakowski: Slalomem po kraju, polityka, 2003-11-29

3. o narodzie

Definicja

przestawać żyć, istnieć lub funkcjonować

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego stosunki, grupy i organizacje społeczne

Cytaty

Teraz chłopiec, którego kilka razy dziennie głaskała przez otwór w inkubatorze, siniał i nieruchomiał na jej oczach.

źródło: NKJP: Magdalena Grochowska: Biały kolor to koniec, Gazeta Wyborcza, 1996-09-30

Zabijanie polega na odebraniu prawa do ruchu, życie jest przecież ruchem. Zabijane ciało nieruchomiało.

źródło: NKJP: Olga Tokarczuk: Prawiek i inne czasy, 1996

Kiedy mają już dosyć władzy, która stała się nieznośna, której dłużej zdecydowanie nie chcą tolerować, wówczas cały kraj nieruchomieje, cały naród znika, jakby zapadł się pod ziemię.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Szachinszach, 2005

Data ostatniej modyfikacji: 02.05.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json