UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

giąć

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

psł. *gъnǫti

1. drzewa

Definicja

pochylać ku dołowi

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

pochylać

Połączenia

wiatr giął; porywy wiatru gięły coś
giąć trzciny, zboże
giąć do ziemi
giąć nisko
giąć i łamać

Cytaty

	Coraz silniejszy wiatr giął szczyty sosen, gwizdał w kratownicach wielkiej zjeżdżalni. źródło: KWSJP: Piotr Siemion: Finimondo: komedia romantyczna, 2004
	Aż przyszła woda, brunatnożółta, spieniona, bulgotała tak, jakby się gotowała. Wywracała płoty, gięła krzyże na cmentarzu, wyrywała okna z framug, darła asfalt. źródło: NKJP: Paweł Smoleński: Sławice obywatelskie, Gazeta Wyborcza, 1997-07-19/1997-07-20
	Burza zaczęła tymczasem oddalać się, a tylko silne porywy wichru gięły jeszcze trzciny ku powierzchni wody. źródło: KWSJP: Piotr Korda: Wadera, 1968
	Poryw wiatru giął żelbetowe słupy jak cienki drut. źródło: NKJP: Kilkanaście sekund piekła, Dziennik Polski - Podhale, 2001-05-31

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	gnę	gniemy
2 os.	gniesz	gniecie
3 os.	gnie	gną

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	giąłem +(e)m giął	gięłam +(e)m gięła	gięłom +(e)m gięło	gięliśmy +(e)śmy gięli	gięłyśmy +(e)śmy gięły
2 os.	giąłeś +(e)ś giął	gięłaś +(e)ś gięła	gięłoś +(e)ś gięło	gięliście +(e)ście gięli	gięłyście +(e)ście gięły
3 os.	giął	gięła	gięło	gięli	gięły

bezosobnik: gięto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę giął będę giąć	będę gięła będę giąć	będę gięło będę giąć	będziemy gięli będziemy giąć	będziemy gięły będziemy giąć
2 os.	będziesz giął będziesz giąć	będziesz gięła będziesz giąć	będziesz gięło będziesz giąć	będziecie gięli będziecie giąć	będziecie gięły będziecie giąć
3 os.	będzie giął będzie giąć	będzie gięła będzie giąć	będzie gięło będzie giąć	będą gięli będą giąć	będą gięły będą giąć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		gnijmy
2 os.	gnij	gnijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	giąłbym bym giął	gięłabym bym gięła	gięłobym bym gięło	gięlibyśmy byśmy gięli	gięłybyśmy byśmy gięły
2 os.	giąłbyś byś giął	gięłabyś byś gięła	gięłobyś byś gięło	gięlibyście byście gięli	gięłybyście byście gięły
3 os.	giąłby by giął	gięłaby by gięła	gięłoby by gięło	gięliby by gięli	gięłyby by gięły

bezosobnik: gięto by

bezokolicznik: giąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: gnąc

gerundium: gięcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	gięcie	gięcia
D.	gięcia	gięć
C.	gięciu	gięciom
B.	gięcie	gięcia
N.	gięciem	gięciami
Ms.	gięciu	gięciach
W.	gięcie	gięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: gnący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gnący	gnący	gnący	gnące	gnąca
D.	gnącego	gnącego	gnącego	gnącego	gnącej
C.	gnącemu	gnącemu	gnącemu	gnącemu	gnącej
B.	gnącego	gnącego	gnący	gnące	gnącą
N.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym	gnącą
Ms.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym	gnącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gnący	gnący	gnące	gnące
D.	gnących	gnących	gnących	gnących
C.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym
B.	gnących	gnących	gnących	gnące
N.	gnącymi	gnącymi	gnącymi	gnącymi
Ms.	gnących	gnących	gnących	gnących

imiesłów przymiotnikowy bierny: gięty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gięty	gięty	gięty	gięte	gięta
D.	giętego	giętego	giętego	giętego	giętej
C.	giętemu	giętemu	giętemu	giętemu	giętej
B.	giętego	giętego	gięty	gięte	giętą
N.	giętym	giętym	giętym	giętym	giętą
Ms.	giętym	giętym	giętym	giętym	giętej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gięci	gięci	gięte	gięte
D.	giętych	giętych	giętych	giętych
C.	giętym	giętym	giętym	giętym
B.	giętych	giętych	giętych	gięte
N.	giętymi	giętymi	giętymi	giętymi
Ms.	giętych	giętych	giętych	giętych

odpowiednik aspektowy: zgiąć

Składnia

giąć

2. blachę

Definicja

działając na coś siłą, nadawać temu trwałą krzywiznę

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	wyginać
	antonimy:	prostować

Połączenia

giąć blachę, rury
giąć w palcach, w ręku
giąć na gorąco, na zimno
giąć i łamać
gięty metal; gięta blacha, sklejka, wiklina; gięte drewno, drzewo, szkło, żelazo; gięte pręty, profile

Cytaty

Zbrojarze gięli stalowe pręty na stołach z szorstkich desek.

źródło: KWSJP: Romuald Cabaj: Trzebienie lasu, 1967

W istocie podkładów nie ma wcale, wszystko to ledwie się trzyma na ósemkach ręcznie giętych z grubego drutu, skręconych śrubami.

źródło: NKJP: Magdalena Tulli: Skaza, 2006

Co było najtrudniejsze? Gięcie dębowych i sosnowych desek na kadłub.

źródło: KWSJP: Joanna Forysiak: Popłyną do papieża, 2006, prasa

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	gnę	gniemy
2 os.	gniesz	gniecie
3 os.	gnie	gną

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	giąłem +(e)m giął	gięłam +(e)m gięła	gięłom +(e)m gięło	gięliśmy +(e)śmy gięli	gięłyśmy +(e)śmy gięły
2 os.	giąłeś +(e)ś giął	gięłaś +(e)ś gięła	gięłoś +(e)ś gięło	gięliście +(e)ście gięli	gięłyście +(e)ście gięły
3 os.	giął	gięła	gięło	gięli	gięły

bezosobnik: gięto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę giął będę giąć	będę gięła będę giąć	będę gięło będę giąć	będziemy gięli będziemy giąć	będziemy gięły będziemy giąć
2 os.	będziesz giął będziesz giąć	będziesz gięła będziesz giąć	będziesz gięło będziesz giąć	będziecie gięli będziecie giąć	będziecie gięły będziecie giąć
3 os.	będzie giął będzie giąć	będzie gięła będzie giąć	będzie gięło będzie giąć	będą gięli będą giąć	będą gięły będą giąć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		gnijmy
2 os.	gnij	gnijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	giąłbym bym giął	gięłabym bym gięła	gięłobym bym gięło	gięlibyśmy byśmy gięli	gięłybyśmy byśmy gięły
2 os.	giąłbyś byś giął	gięłabyś byś gięła	gięłobyś byś gięło	gięlibyście byście gięli	gięłybyście byście gięły
3 os.	giąłby by giął	gięłaby by gięła	gięłoby by gięło	gięliby by gięli	gięłyby by gięły

bezosobnik: gięto by

bezokolicznik: giąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: gnąc

gerundium: gięcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	gięcie	gięcia
D.	gięcia	gięć
C.	gięciu	gięciom
B.	gięcie	gięcia
N.	gięciem	gięciami
Ms.	gięciu	gięciach
W.	gięcie	gięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: gnący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gnący	gnący	gnący	gnące	gnąca
D.	gnącego	gnącego	gnącego	gnącego	gnącej
C.	gnącemu	gnącemu	gnącemu	gnącemu	gnącej
B.	gnącego	gnącego	gnący	gnące	gnącą
N.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym	gnącą
Ms.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym	gnącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gnący	gnący	gnące	gnące
D.	gnących	gnących	gnących	gnących
C.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym
B.	gnących	gnących	gnących	gnące
N.	gnącymi	gnącymi	gnącymi	gnącymi
Ms.	gnących	gnących	gnących	gnących

imiesłów przymiotnikowy bierny: gięty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gięty	gięty	gięty	gięte	gięta
D.	giętego	giętego	giętego	giętego	giętej
C.	giętemu	giętemu	giętemu	giętemu	giętej
B.	giętego	giętego	gięty	gięte	giętą
N.	giętym	giętym	giętym	giętym	giętą
Ms.	giętym	giętym	giętym	giętym	giętej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gięci	gięci	gięte	gięte
D.	giętych	giętych	giętych	giętych
C.	giętym	giętym	giętym	giętym
B.	giętych	giętych	giętych	gięte
N.	giętymi	giętymi	giętymi	giętymi
Ms.	giętych	giętych	giętych	giętych

odpowiednik aspektowy: wygiąć

Składnia

giąć

3. plecy

Definicja

pochylać przy pracy fizycznej

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:

zginać

Połączenia

giąć kark, plecy

Cytaty

Żyje chłop, dzień i noc gnie kark nad sochą, je tyle, żeby nie umrzeć, wszystko idzie na podatki, dla cara, popa i pana.

źródło: NKJP: Br. Wiernik: Rzeka popłynęła w górę, 1950, prasa

Od świtu do nocy bez świąt i dni wolnych gięli plecy miejscowi chłopi na jaśniepańskiej ziemi.

źródło: NKJP: Piotr Lipiński: Pociąg przyjaźni do Lenino, Gazeta Wyborcza - Magazyn, 1998-11-13/1998-11-14

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	gnę	gniemy
2 os.	gniesz	gniecie
3 os.	gnie	gną

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	giąłem +(e)m giął	gięłam +(e)m gięła	gięłom +(e)m gięło	gięliśmy +(e)śmy gięli	gięłyśmy +(e)śmy gięły
2 os.	giąłeś +(e)ś giął	gięłaś +(e)ś gięła	gięłoś +(e)ś gięło	gięliście +(e)ście gięli	gięłyście +(e)ście gięły
3 os.	giął	gięła	gięło	gięli	gięły

bezosobnik: gięto

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę giął będę giąć	będę gięła będę giąć	będę gięło będę giąć	będziemy gięli będziemy giąć	będziemy gięły będziemy giąć
2 os.	będziesz giął będziesz giąć	będziesz gięła będziesz giąć	będziesz gięło będziesz giąć	będziecie gięli będziecie giąć	będziecie gięły będziecie giąć
3 os.	będzie giął będzie giąć	będzie gięła będzie giąć	będzie gięło będzie giąć	będą gięli będą giąć	będą gięły będą giąć

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		gnijmy
2 os.	gnij	gnijcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	giąłbym bym giął	gięłabym bym gięła	gięłobym bym gięło	gięlibyśmy byśmy gięli	gięłybyśmy byśmy gięły
2 os.	giąłbyś byś giął	gięłabyś byś gięła	gięłobyś byś gięło	gięlibyście byście gięli	gięłybyście byście gięły
3 os.	giąłby by giął	gięłaby by gięła	gięłoby by gięło	gięliby by gięli	gięłyby by gięły

bezosobnik: gięto by

bezokolicznik: giąć

imiesłów przysłówkowy współczesny: gnąc

gerundium: gięcie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	gięcie	gięcia
D.	gięcia	gięć
C.	gięciu	gięciom
B.	gięcie	gięcia
N.	gięciem	gięciami
Ms.	gięciu	gięciach
W.	gięcie	gięcia

imiesłów przymiotnikowy czynny: gnący

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gnący	gnący	gnący	gnące	gnąca
D.	gnącego	gnącego	gnącego	gnącego	gnącej
C.	gnącemu	gnącemu	gnącemu	gnącemu	gnącej
B.	gnącego	gnącego	gnący	gnące	gnącą
N.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym	gnącą
Ms.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym	gnącej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gnący	gnący	gnące	gnące
D.	gnących	gnących	gnących	gnących
C.	gnącym	gnącym	gnącym	gnącym
B.	gnących	gnących	gnących	gnące
N.	gnącymi	gnącymi	gnącymi	gnącymi
Ms.	gnących	gnących	gnących	gnących

imiesłów przymiotnikowy bierny: gięty

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	gięty	gięty	gięty	gięte	gięta
D.	giętego	giętego	giętego	giętego	giętej
C.	giętemu	giętemu	giętemu	giętemu	giętej
B.	giętego	giętego	gięty	gięte	giętą
N.	giętym	giętym	giętym	giętym	giętą
Ms.	giętym	giętym	giętym	giętym	giętej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	gięci	gięci	gięte	gięte
D.	giętych	giętych	giętych	giętych
C.	giętym	giętym	giętym	giętym
B.	giętych	giętych	giętych	gięte
N.	giętymi	giętymi	giętymi	giętymi
Ms.	giętych	giętych	giętych	giętych

Składnia

Rz_osobowy

giąć

Frazeologizmy

ktoś zgina kark
ktoś gnie kark

Data ostatniej modyfikacji: 14.05.2025