UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odciąć się

Chronologizacja

SPXVI: (inne znaczenie), SJPXVII, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. ciąć

1. od poglądów

Definicja

zerwać związek z kimś lub czymś albo uchylić się od odpowiedzialności za coś

Wymowa

[otciońć się] lub pot. [oćciońć sie]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

odciąć się od błędów, od decyzji, od działalności, od incydentu, od komunizmu, od konfliktu, od metod, od opinii, od poglądów, od pomówień, od pomysłów, od porównań, od postaw, od postulatu, od praktyk, od propozycji, od rasizmu, od reżimu, od słów, od sprawy, od spuścizny, od stanowiska, od tendencji, od totalitaryzmu, od tradycji, od udziału, od wartości, od wypowiedzi, od zachowań, od zbrodni, od związków z kimś/czymś
odciąć się jawnie i otwarcie, jednoznacznie, kategorycznie, mocno, oficjalnie, ostro, publicznie, radykalnie, raz na zawsze, stanowczo, wyraźnie, zdecydowanie
chcieć się odciąć, mieć odwagę odciąć się
odciąć się i potępić; zerwać i odciąć się

Cytaty

	Jestem zdziwiony, że tym razem Unia Demokratyczna odcięła się od swojej poprzedniej polityki. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 04.02.1994
	W 1976 roku na łamach „Polityki” odcięła się Pani od opublikowanego dziewięć lat wcześniej wiersza „My”, uznając za pomyłkę wyrażony w nim kompleks pokolenia bez biografii. źródło: NKJP: Idę już na skróty, Dziennik Polski - Magazyn, 2001-12-28
	Kantor odciął się od awangardy, głosząc, że nie lubi tłoku, że chce być sam. źródło: NKJP: „To była naprawdę awangarda”, Dziennik Polski - Pejzaż, 2000-06-10
	Im więcej upadających firm, nieudanych interesów, błędnych decyzji gospodarczych, tym częściej w prasie pojawiają się ogłoszenia, w których żony próbują odciąć się od długów mężów. źródło: NKJP: To nie takie proste, Dziennik Polski - Finansowy, 2003-09-22
	Utworzyli oni kilka branżowych stowarzyszeń, m.in. Związek Polskich Artystów Malarzy i Grafików, który w swej deklaracji założycielskiej spektakularnie odciął się od byłych kolegów z ZPAP. źródło: NKJP: Andrzej Osęka: Gazeta Wyborcza, 1994-06-04-1994-06-05

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	odetnę się	odetniemy się
2 os.	odetniesz się	odetniecie się
3 os.	odetnie się	odetną się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odciąłem się +(e)m się odciął	odcięłam się +(e)m się odcięła	odcięłom się +(e)m się odcięło	odcięliśmy się +(e)śmy się odcięli	odcięłyśmy się +(e)śmy się odcięły
2 os.	odciąłeś się +(e)ś się odciął	odcięłaś się +(e)ś się odcięła	odcięłoś się +(e)ś się odcięło	odcięliście się +(e)ście się odcięli	odcięłyście się +(e)ście się odcięły
3 os.	odciął się	odcięła się	odcięło się	odcięli się	odcięły się

bezosobnik: odcięto się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		odetnijmy się
2 os.	odetnij się	odetnijcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odciąłbym się bym się odciął	odcięłabym się bym się odcięła	odcięłobym się bym się odcięło	odcięlibyśmy się byśmy się odcięli	odcięłybyśmy się byśmy się odcięły
2 os.	odciąłbyś się byś się odciął	odcięłabyś się byś się odcięła	odcięłobyś się byś się odcięło	odcięlibyście się byście się odcięli	odcięłybyście się byście się odcięły
3 os.	odciąłby się by się odciął	odcięłaby się by się odcięła	odcięłoby się by się odcięło	odcięliby się by się odcięli	odcięłyby się by się odcięły

bezosobnik: odcięto by się

bezokolicznik: odciąć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odciąwszy się

gerundium: odcięcie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	odcięcie się	odcięcia się
D.	odcięcia się	odcięć się
C.	odcięciu się	odcięciom się
B.	odcięcie się	odcięcia się
N.	odcięciem się	odcięciami się
Ms.	odcięciu się	odcięciach się
W.	odcięcie się	odcięcia się

odpowiednik aspektowy: odcinać się

Składnia

Rz_osobowy

odciąć się

od KOGO | CZEGO

2. od rodziny

Definicja

przestać kontaktować się z kimś lub czymś albo stracić dla czegoś zainteresowanie

Wymowa

[otciońć się] lub pot. [oćciońć sie]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

odciąć się od rodziny, od świata, od telefonów; od bodźców zewnętrznych, od korzeni, od przeszłości, od rzeczywistości, od wspomnień
odciąć się całkowicie, skutecznie

Cytaty

	Uciekłam tu, do Bączków, przekonana, że w ten prosty sposób odetnę się przynajmniej na jakiś czas od wielkomiejskiej sztuczności. źródło: NKJP: Barbara Kosmowska: Prowincja, 2002
	Rzucał się z pięściami, szczuł psem, wymyślał. Odcięły się od niego córki, poza najmłodszą, która przychodziła czasem. źródło: NKJP: Historie miłosne, Dziennik Polski - Pejzaż, 2001-02-10
	Gombrowicz, podobnie jak Miłosz, związany był z paryską „Kulturą”, obozem emigracyjnym Jerzego Giedroycia. Twierdzili oni, że nie można całkowicie odciąć się od własnego, żyjącego w komunistycznym kraju, narodu. źródło: NKJP: Pomagają żyć, fascynują, krzepią, Dziennik Polski - Magazyn, 1999-12-31
	Na kolejnym spotkaniu członków „Porozumienia” powiedział, że nie obawia się, iż miasto odetnie się od gmin, przez co one straciłyby gospodarczo. źródło: NKJP: Obrona pozorowana, Dziennik Polski - Magazyn, 1998-07-03

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	odetnę się	odetniemy się
2 os.	odetniesz się	odetniecie się
3 os.	odetnie się	odetną się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odciąłem się +(e)m się odciął	odcięłam się +(e)m się odcięła	odcięłom się +(e)m się odcięło	odcięliśmy się +(e)śmy się odcięli	odcięłyśmy się +(e)śmy się odcięły
2 os.	odciąłeś się +(e)ś się odciął	odcięłaś się +(e)ś się odcięła	odcięłoś się +(e)ś się odcięło	odcięliście się +(e)ście się odcięli	odcięłyście się +(e)ście się odcięły
3 os.	odciął się	odcięła się	odcięło się	odcięli się	odcięły się

bezosobnik: odcięto się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		odetnijmy się
2 os.	odetnij się	odetnijcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odciąłbym się bym się odciął	odcięłabym się bym się odcięła	odcięłobym się bym się odcięło	odcięlibyśmy się byśmy się odcięli	odcięłybyśmy się byśmy się odcięły
2 os.	odciąłbyś się byś się odciął	odcięłabyś się byś się odcięła	odcięłobyś się byś się odcięło	odcięlibyście się byście się odcięli	odcięłybyście się byście się odcięły
3 os.	odciąłby się by się odciął	odcięłaby się by się odcięła	odcięłoby się by się odcięło	odcięliby się by się odcięli	odcięłyby się by się odcięły

bezosobnik: odcięto by się

bezokolicznik: odciąć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odciąwszy się

gerundium: odcięcie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	odcięcie się	odcięcia się
D.	odcięcia się	odcięć się
C.	odcięciu się	odcięciom się
B.	odcięcie się	odcięcia się
N.	odcięciem się	odcięciami się
Ms.	odcięciu się	odcięciach się
W.	odcięcie się	odcięcia się

odpowiednik aspektowy: odcinać się

Składnia

Rz_osobowy

odciąć się

od KOGO/CZEGO

3. rozmówcy

Definicja

odpowiedzieć uszczypliwie na czyjeś uwagi lub zarzuty

Wymowa

[otciońć się] lub pot. [oćciońć sie]

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	odgryźć się
	hiperonimy:	odpowiedzieć

Połączenia

odciąć się bez obaw
odciąć się ze złością

Cytaty

Na koniec chciałbym odciąć się dwóm mówcom, ale życzliwie.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 10.07.2003

Raz marnie wyglądał, więc kolega zaczepił go: - Co Andrzej, popiłeś? Odciął się: - Coś ty! Kiedy piję, to piję, a kiedy gram, to gram.

źródło: NKJP: Sportowy romantyk, Dziennik Polski - Sport , 2001-08-30

Całości dopełniła ognista Maryla Rodowicz, obiecując słowami: „Bossa novy do poduszki” „ wezmę cię do łóżka”. („ Obiecanki cacanki” - skomentował Krzysztof Jasiński. „Co ty wiesz o obiecankach” - odcięła się Rodowicz).

źródło: NKJP: Waniliowy gitary mag, Dziennik Polski - Kultura, 2001-04-11

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	odetnę się	odetniemy się
2 os.	odetniesz się	odetniecie się
3 os.	odetnie się	odetną się

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odciąłem się +(e)m się odciął	odcięłam się +(e)m się odcięła	odcięłom się +(e)m się odcięło	odcięliśmy się +(e)śmy się odcięli	odcięłyśmy się +(e)śmy się odcięły
2 os.	odciąłeś się +(e)ś się odciął	odcięłaś się +(e)ś się odcięła	odcięłoś się +(e)ś się odcięło	odcięliście się +(e)ście się odcięli	odcięłyście się +(e)ście się odcięły
3 os.	odciął się	odcięła się	odcięło się	odcięli się	odcięły się

bezosobnik: odcięto się

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		odetnijmy się
2 os.	odetnij się	odetnijcie się

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	odciąłbym się bym się odciął	odcięłabym się bym się odcięła	odcięłobym się bym się odcięło	odcięlibyśmy się byśmy się odcięli	odcięłybyśmy się byśmy się odcięły
2 os.	odciąłbyś się byś się odciął	odcięłabyś się byś się odcięła	odcięłobyś się byś się odcięło	odcięlibyście się byście się odcięli	odcięłybyście się byście się odcięły
3 os.	odciąłby się by się odciął	odcięłaby się by się odcięła	odcięłoby się by się odcięło	odcięliby się by się odcięli	odcięłyby się by się odcięły

bezosobnik: odcięto by się

bezokolicznik: odciąć się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odciąwszy się

gerundium: odcięcie się

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	odcięcie się	odcięcia się
D.	odcięcia się	odcięć się
C.	odcięciu się	odcięciom się
B.	odcięcie się	odcięcia się
N.	odcięciem się	odcięciami się
Ms.	odcięciu się	odcięciach się
W.	odcięcie się	odcięcia się

odpowiednik aspektowy: odcinać się

Składnia

Rz_osobowy

odciąć się

KOMU + MOWA WPROST

Data ostatniej modyfikacji: 21.12.2010