Chronologizacja
Pochodzenie
Urzeczownikowiony przymiotnik święty (zob.) w rodzaju nijakim.
1. Niepodległości
Definicja
Noty o użyciu
Wyraz jest składnikiem wielu nazw wieloelementowych, np. Święto Chleba, Święto Animatora Kultury, Święto Braci Kurkowych.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja uroczystości i święta
Połączenia
- doroczne, tegoroczne, zeszłoroczne; minione, najbliższe, ostatnie, pierwsze, przyszłe; najważniejsze, największe, prawdziwe, ważne, wielkie; piękne, radosne, spokojne, wesołe; listopadowe; gminne, ogólnopolskie, polskie, regionalne; górnicze, nauczycielskie, policyjne, rolnicze, strażackie; rodzinne; tradycyjne święto; święto chrześcijańskie, kościelne, ludowe, maryjne; święta majowe, narodowe, państwowe, religijne, rodzinne, wojskowe
- święto Halloween; Chanuka; Purim
- Święto Flagi Narodowej, Konstytucji 3 Maja, (Odzyskania) Niepodległości, Wojska Polskiego; Bożego Ciała, Epifanii, Matki Bożej (Gromnicznej, Siewnej, Zielnej...), Nawiedzenia NMP, Objawienia Pańskiego, Przemienienia Pańskiego, Trzech Króli, Wniebowzięcia NMP, Zesłania Ducha Świętego, Zmartwychwstania Pańskiego, Zwiastowania NMP; Babci i Dziadka, Dzieci i Młodzieży, Kobiet, Zmarłych; Edukacji, Narodowej; Lotnictwa, Policji, Sportu, Szkoły; Morza, Ziemi; Plonów; Dziękczynienia; Święta Bożego Narodzenia, Wielkanocy / Wielkiej Nocy
- święta i dni wolne od pracy, święta i imprezy, święta i rocznice, święta i uroczystości, święta i wakacje; niedziele i święta, soboty i święta, weekendy i święta
- czas, dzień; część; charakter, nastrój; obchody; uroczystości; uczestnicy święta
- handel, praca w święta
- związany ze świętem
- święto odbyło / odbywa się; rozpoczęło się; zbliżające się święto
- (imprezy, zwyczaje...) towarzyszące świętu
- uczcić, upamiętnić; ustanowić; mieć, obchodzić, organizować, przygotować, rozpocząć, zakończyć, zorganizować święto
- święto ku czci Eucharystii, pisarza, zmarłych..., z okazji Dnia Babci i Dziadka, Kobiet, Niepodległości...; w przededniu, w przeddzień święta; z okazji święta; w związku ze świętem
Cytaty
|
Złożenie kwiatów na trumnie marszałka Józefa Piłsudskiego w Krypcie Srebrnych Dzwonów na Wawelu oraz uroczysta msza św. w katedrze wawelskiej rozpoczęły wczoraj obchody Święta Niepodległości w Krakowie. źródło: NKJP: (MM): Kwiaty i okrzyki, Dziennik Polski - Kraków , 2001-11-12 |
|
|
Mój dziadek przebierał się tylko raz do roku, w okresie świąt Bożego Narodzenia, kiedy chodził z księdzem po kolędzie. źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 2004 |
|
|
Charakter kościelno-świecki zyskał zwyczaj odwiedzania grobów w dniu Wszystkich Świętych - określanym w PRL mianem Święta Zmarłych. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce : od średniowiecza do czasów współczesnych : praca zbiorowa, 2004 |
|
|
[...] audiencje rozpoczynają się codziennie (prócz niedziel i świąt) o godzinie jedenastej i trwają do godziny czternastej, ale często się przedłużają. źródło: NKJP: Zdzisław Morawski: Watykan bez tajemnic, 1997 |
|
|
Wczoraj Kościół katolicki obchodził święto Bożego Ciała. Zgodnie z wielowiekową tradycją - ulicami większości polskich miast i miasteczek oraz wsi przeszły już wielotysięczne, barwne procesje eucharystyczne. źródło: NKJP: (WT/PAP): Abyście się miłowali, Dziennik Polski - Małopolska, 2001-06-15 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: n2
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | święto |
święta |
|
| D. | święta |
świąt |
|
| C. | świętu |
świętom |
|
| B. | święto |
święta |
|
| N. | świętem |
świętami |
|
| Ms. | święcie |
świętach |
|
| W. | święto |
święta |
Składnia
|
+ | święto | + |
(CZEGO)
|
2. wielkie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające
Połączenia
- największe, wielkie święto
- święto i radość
Cytaty
|
Przecież cały rok jestem poza domem, tak więc największym świętem jest dla mnie spotkanie z najbliższymi. źródło: NKJP: Pierwszy wodzirej PRL, Dziennik Polski - Kraj, 1999-12-31 |
|
|
Wieczorem najpiękniejszy na świecie spacer z psami, nasypem wzdłuż Redy. Każda sekunda była świętem, doskonałym odczuwaniem “tu i teraz”. źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Białe zeszyty, 2005 |
|
|
Kiedy dwóch śmiertelnych wrogów pada sobie w ramiona, to musi być święto. źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967 |
|
|
Nasze spotkania w Paryżu były świętem, ale jakże krótkim świętem. źródło: NKJP: Józef Czapski: Patrząc, 1996 |
|
|
To dla nas największe święto: spotkanie z żywym patriotą i bohaterem [...]. źródło: NKJP: (OLA): Przed magistratem, Dziennik Polski - Kraj, 1998-04-30 j |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: n2
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | święto |
święta |
|
| D. | święta |
świąt |
|
| C. | świętu |
świętom |
|
| B. | święto |
święta |
|
| N. | świętem |
świętami |
|
| Ms. | święcie |
świętach |
|
| W. | święto |
święta |
Inne uwagi
Zwykle lp