UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

galareta

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SKN: galareda, SJPXVII, STR: galareda, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

może niem. Gallerte

1.a mięsna

Definicja

przezroczysta masa o półstałej konsystencji, powstała w wyniku wygotowania kości, ryb lub owoców

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  masa

Połączenia

  • mięsna, rybna; pikantna galareta
  • wywar na galaretę
  • ryby; karp, pstrąg; nóżki, ozorki; kurczak, schab; głowizna w galarecie
  • trząść się, drżeć jak galareta

Cytaty

Święta zawsze przygotowujemy wspólnie. Ja robię zakupy, od lat się już tak utarło w rodzinie. Mama gotuje najważniejsze dla nas danie, czyli kapustę z grzybami, robi też fasolę z grzybami, gotuje susz. Mąż siostry przygotowuje rybę w galarecie i śledzie w różnych postaciach.

źródło: NKJP: M.Barwicka: Wigilia zawsze jest rodzinna, Tygodnik Ciechanowski, 2007-12-25

1. Unikać serwowania „żywności wysokiego ryzyka” [...], szczególnie potraw na bazie surowych jaj, potraw i produktów schłodzonych czy zamrożonych po obróbce termicznej, galaret mięsnych i rybnych, ciast z kremem, sosów [...].

źródło: NKJP: Powiatowa Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Nakle: Zatrucia pokarmowe grożą nie tylko latem!, Nakielski Czas, 2005-12-29

Mama najlepiej robi nóżki w galarecie. Ociupina mięsa i mnóstwo galarety. Mniam - wzniosła jasne oczy do nieba.

źródło: NKJP: Grażyna Plebanek: Dziewczyny z Portofino, 2005

Po wstępnych kieliszkach było przyjemnie. Przy stole z zimnym bufetem uwikłałem się z ambasadorem w pojedynek na bystrość. Sięgam po podniecający kawałek rekina z Pacyfiku w pikantnej galarecie, ambasador ten właśnie kawałek już nakłada na swój talerz.

źródło: NKJP: Henryk Rozpędowski: Charleston, 2002

[...] Ucinasz karpiowi głowę i usuwasz płetwy. Głowa przyda ci się do wywaru na galaretę. Płetwy wyrzuć.

źródło: KWSJP: Męski know-how, prasa,1998

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. galareta
galarety
D. galarety
galaret
C. galarecie
galaretom
B. galaretę
galarety
N. galaretą
galaretami
Ms. galarecie
galaretach
W. galareto
galarety

1.b porcja

Definicja

porcja galarety - masy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  porcja

Cytaty

[...] dobrze wspominam wizytę [...]. Przekąski bardzo dobre. A ceny jak najbardziej przyzwoite. Piwko 3-4zł. Jak na tą okolice to myślę, że świetnie. Po prostu trzeba się przejść na setę i galaretę.

źródło: Internet

Plotkując ochoczo, ale z umiarem [...] nakładały sobie na talerze galarety, zimne mięsa lub kawior.

źródło: NKJP: None: Bo my, Słowianie, lubim obżarstwo, Dziennik Polski, 2003-12-27

Galarety na zamówienie: indyk w maladze (6,50/szt); łosoś w galarecie (9,00/porc.); pstrąg w galarecie (8,00/porc.); schab w galarecie (8,00/porc.).

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. galareta
galarety
D. galarety
galaret
C. galarecie
galaretom
B. galaretę
galarety
N. galaretą
galaretami
Ms. galarecie
galaretach
W. galareto
galarety

2. żel

Definicja

elastyczna, półprzeźroczysta masa przypominająca konsystencją galaretę - potrawę

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii stan skupienia, trwałość materii

Cytaty

Poczuł silne uderzenie w kręgosłup i upadł na tory. Za drezyną. Poparzoną twarz paliły iskry. Leżał na torach. Między palcami przeciekała mu miękka, lepka i ciepła galareta nieznanego pochodzenia.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006

Pani prowadząca wyciągnęła rysunek przedstawiający dziecko w macicy i przemówiła: - Czy wiecie, co zamyka szyjkę macicy? Panowie z pewnością nie wiedzą! Ja rzeczywiście nie wiedziałem. - Szyjkę zamyka śluzowy czop - oznajmiła. [...] - Ten czop z takiej miękkiej galarety jest po to, by chronić płód przed bakteriami - wyjaśniła.

źródło: NKJP: Tomasz Kwaśniewski: Dziennik ciężarowca, 2007

Zanurzone w szkarłacie zmierzwionych prześcieradeł ciało dziewczyny leżało tak, jak je pozostawił. Stojąc i przypatrując się oczodołom wypełnionym zmatowiałą galaretą tęczówek, poczuł się wyczerpany, rozbity, przedarty, skończony, a na dodatek rozbolały go wątpia.

źródło: NKJP: Sławomir Shuty: Ruchy, 2008

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. galareta
galarety
D. galarety
galaret
C. galarecie
galaretom
B. galaretę
galarety
N. galaretą
galaretami
Ms. galarecie
galaretach
W. galareto
galarety
Data ostatniej modyfikacji: 06.03.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json