UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wykrzywić

Chronologizacja

SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. krzywy

1. palce

Definicja

spowodować, że coś zmieniło kształt i stało się krzywe

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Relacje znaczeniowe

antonimy:  wyprostować
hiperonimy:  zniekształcić

Cytaty

Przez wykrzywione od wilgoci drzwi przechodziło się z kuchni do dużego living roomu.

źródło: NKJP: Janusz Głowacki: Rose Café i inne opowieści, 1997

Nie opuszczała Bażanciny od czasu, gdy reumatyzm wykrzywił jej trochę palce i gra przestała sprawiać obu paniom przyjemność.

źródło: KWSJP: Barbara Kosmowska: Prowincja, 2002

Jak się uprzesz, to ramę złamiesz, koło wykrzywisz, lampę stłuczesz, w drzewo przywalisz […] nie tylko skuterem.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wykrzywię
wykrzywimy
2 os. wykrzywisz
wykrzywicie
3 os. wykrzywi
wykrzywią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wykrzywiłem
+(e)m wykrzywił
wykrzywiłam
+(e)m wykrzywiła
wykrzywiłom
+(e)m wykrzywiło
wykrzywiliśmy
+(e)śmy wykrzywili
wykrzywiłyśmy
+(e)śmy wykrzywiły
2 os. wykrzywiłeś
+(e)ś wykrzywił
wykrzywiłaś
+(e)ś wykrzywiła
wykrzywiłoś
+(e)ś wykrzywiło
wykrzywiliście
+(e)ście wykrzywili
wykrzywiłyście
+(e)ście wykrzywiły
3 os. wykrzywił
wykrzywiła
wykrzywiło
wykrzywili
wykrzywiły

bezosobnik: wykrzywiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wykrzywmy
2 os. wykrzyw
wykrzywcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wykrzywiłbym
bym wykrzywił
wykrzywiłabym
bym wykrzywiła
wykrzywiłobym
bym wykrzywiło
wykrzywilibyśmy
byśmy wykrzywili
wykrzywiłybyśmy
byśmy wykrzywiły
2 os. wykrzywiłbyś
byś wykrzywił
wykrzywiłabyś
byś wykrzywiła
wykrzywiłobyś
byś wykrzywiło
wykrzywilibyście
byście wykrzywili
wykrzywiłybyście
byście wykrzywiły
3 os. wykrzywiłby
by wykrzywił
wykrzywiłaby
by wykrzywiła
wykrzywiłoby
by wykrzywiło
wykrzywiliby
by wykrzywili
wykrzywiłyby
by wykrzywiły

bezosobnik: wykrzywiono by

bezokolicznik: wykrzywić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wykrzywiwszy

gerundium: wykrzywienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wykrzywienie
wykrzywienia
D. wykrzywienia
wykrzywień
C. wykrzywieniu
wykrzywieniom
B. wykrzywienie
wykrzywienia
N. wykrzywieniem
wykrzywieniami
Ms. wykrzywieniu
wykrzywieniach
W. wykrzywienie
wykrzywienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wykrzywiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wykrzywiony
wykrzywiony
wykrzywiony
wykrzywione
wykrzywiona
D. wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionej
C. wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionej
B. wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywiony
wykrzywione
wykrzywioną
N. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywioną
Ms. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wykrzywieni
wykrzywieni
wykrzywione
wykrzywione
D. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
C. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
B. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywione
N. wykrzywionymi
wykrzywionymi
wykrzywionymi
wykrzywionymi
Ms. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych

odpowiedniki aspektowe: krzywić , wykrzywiać

Składnia

bez ograniczeń + wykrzywić +
CO

Odesłania

Zob. też:

wykoślawić

2. twarz

Definicja

zrobić lub spowodować grymas na twarzy

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skrzywić

Połączenia

  • grymas, uśmieszek; ból, gniew, strach wykrzywił; złość wykrzywiła; przerażenie, zdumienie wykrzywiło komuś twarz, usta....
  • wykrzywić buzię, gębę, kąciki ust, oblicze, usta, wargi, twarz
  • wykrzywić w grymasie, w półuśmiechu, w uśmiechu
  • wykrzywić z bólu, z obrzydzenia; ze wzgardą, ze wstrętem, ze złością
  • wykrzywić boleśnie, dramatycznie, ironicznie, lekko, pogardliwie, sarkastycznie

Cytaty

Gdyby w naszym kraju było dziesięć partii politycznych, przewędrowałbyś wszystkie. - A ty nie należałbyś wtedy do żadnej. - Ignac wykrzywił wargi.

źródło: KWSJP: Aleksander Minkowski: Czterdziestu na górze, 1961

- Zazdrość eunucha? - Georg wykrzywił twarz w błazeńskim grymasie.

źródło: KWSJP: Zbigniew Krempf: Resztę pozostaw bogom, 1966

Na twarzy pani S. pojawił się rumieniec, a usta wykrzywił grymas wstrętu.

źródło: KWSJP: Kazimierz Dębnicki: Życie jak życie, 1986

Zgryzota wykrzywiła jej rysy.

źródło: KWSJP: Dorothy Parker: Międzmiastowa Nowy Jork - Detroit, 1958

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wykrzywię
wykrzywimy
2 os. wykrzywisz
wykrzywicie
3 os. wykrzywi
wykrzywią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wykrzywiłem
+(e)m wykrzywił
wykrzywiłam
+(e)m wykrzywiła
wykrzywiłom
+(e)m wykrzywiło
wykrzywiliśmy
+(e)śmy wykrzywili
wykrzywiłyśmy
+(e)śmy wykrzywiły
2 os. wykrzywiłeś
+(e)ś wykrzywił
wykrzywiłaś
+(e)ś wykrzywiła
wykrzywiłoś
+(e)ś wykrzywiło
wykrzywiliście
+(e)ście wykrzywili
wykrzywiłyście
+(e)ście wykrzywiły
3 os. wykrzywił
wykrzywiła
wykrzywiło
wykrzywili
wykrzywiły

bezosobnik: wykrzywiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wykrzywmy
2 os. wykrzyw
wykrzywcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wykrzywiłbym
bym wykrzywił
wykrzywiłabym
bym wykrzywiła
wykrzywiłobym
bym wykrzywiło
wykrzywilibyśmy
byśmy wykrzywili
wykrzywiłybyśmy
byśmy wykrzywiły
2 os. wykrzywiłbyś
byś wykrzywił
wykrzywiłabyś
byś wykrzywiła
wykrzywiłobyś
byś wykrzywiło
wykrzywilibyście
byście wykrzywili
wykrzywiłybyście
byście wykrzywiły
3 os. wykrzywiłby
by wykrzywił
wykrzywiłaby
by wykrzywiła
wykrzywiłoby
by wykrzywiło
wykrzywiliby
by wykrzywili
wykrzywiłyby
by wykrzywiły

bezosobnik: wykrzywiono by

bezokolicznik: wykrzywić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wykrzywiwszy

gerundium: wykrzywienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wykrzywienie
wykrzywienia
D. wykrzywienia
wykrzywień
C. wykrzywieniu
wykrzywieniom
B. wykrzywienie
wykrzywienia
N. wykrzywieniem
wykrzywieniami
Ms. wykrzywieniu
wykrzywieniach
W. wykrzywienie
wykrzywienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wykrzywiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wykrzywiony
wykrzywiony
wykrzywiony
wykrzywione
wykrzywiona
D. wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionej
C. wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionej
B. wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywiony
wykrzywione
wykrzywioną
N. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywioną
Ms. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wykrzywieni
wykrzywieni
wykrzywione
wykrzywione
D. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
C. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
B. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywione
N. wykrzywionymi
wykrzywionymi
wykrzywionymi
wykrzywionymi
Ms. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych

odpowiedniki aspektowe: krzywić , wykrzywiać

Składnia

bez ograniczeń + wykrzywić +
CO

3. obraz świata

Definicja

przedstawić coś niezgodnie ze stanem rzeczywistym

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  skrzywić, spaczyć, wypaczyć, zdeformować, zniekształcić

Połączenia

  • wykrzywić obraz czegoś

Cytaty

Źle użyte słowa lub słowa nieodpowiednio zastosowane - twierdzi Mackiewicz - mogą całkowicie wykrzywić obraz rzeczywistości.

źródło: KWSJP: Jerzy Malewski: Ptasznik z Wilna, 1991

[...] obraz tych debat, przedstawiony potem w prasie, w telewizji czy w radio, był zupełnie wykrzywiony.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 26. posiedzenia Senatu RP w dniu 13 listopada 1992 r.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wykrzywię
wykrzywimy
2 os. wykrzywisz
wykrzywicie
3 os. wykrzywi
wykrzywią

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wykrzywiłem
+(e)m wykrzywił
wykrzywiłam
+(e)m wykrzywiła
wykrzywiłom
+(e)m wykrzywiło
wykrzywiliśmy
+(e)śmy wykrzywili
wykrzywiłyśmy
+(e)śmy wykrzywiły
2 os. wykrzywiłeś
+(e)ś wykrzywił
wykrzywiłaś
+(e)ś wykrzywiła
wykrzywiłoś
+(e)ś wykrzywiło
wykrzywiliście
+(e)ście wykrzywili
wykrzywiłyście
+(e)ście wykrzywiły
3 os. wykrzywił
wykrzywiła
wykrzywiło
wykrzywili
wykrzywiły

bezosobnik: wykrzywiono

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. wykrzywmy
2 os. wykrzyw
wykrzywcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. wykrzywiłbym
bym wykrzywił
wykrzywiłabym
bym wykrzywiła
wykrzywiłobym
bym wykrzywiło
wykrzywilibyśmy
byśmy wykrzywili
wykrzywiłybyśmy
byśmy wykrzywiły
2 os. wykrzywiłbyś
byś wykrzywił
wykrzywiłabyś
byś wykrzywiła
wykrzywiłobyś
byś wykrzywiło
wykrzywilibyście
byście wykrzywili
wykrzywiłybyście
byście wykrzywiły
3 os. wykrzywiłby
by wykrzywił
wykrzywiłaby
by wykrzywiła
wykrzywiłoby
by wykrzywiło
wykrzywiliby
by wykrzywili
wykrzywiłyby
by wykrzywiły

bezosobnik: wykrzywiono by

bezokolicznik: wykrzywić

imiesłów przysłówkowy uprzedni: wykrzywiwszy

gerundium: wykrzywienie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wykrzywienie
wykrzywienia
D. wykrzywienia
wykrzywień
C. wykrzywieniu
wykrzywieniom
B. wykrzywienie
wykrzywienia
N. wykrzywieniem
wykrzywieniami
Ms. wykrzywieniu
wykrzywieniach
W. wykrzywienie
wykrzywienia

imiesłów przymiotnikowy bierny: wykrzywiony

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. wykrzywiony
wykrzywiony
wykrzywiony
wykrzywione
wykrzywiona
D. wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywionej
C. wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionemu
wykrzywionej
B. wykrzywionego
wykrzywionego
wykrzywiony
wykrzywione
wykrzywioną
N. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywioną
Ms. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. wykrzywieni
wykrzywieni
wykrzywione
wykrzywione
D. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
C. wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
wykrzywionym
B. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywione
N. wykrzywionymi
wykrzywionymi
wykrzywionymi
wykrzywionymi
Ms. wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych
wykrzywionych

odpowiednik aspektowy: wykrzywiać

Składnia

bez ograniczeń + wykrzywić +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 28.07.2015
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json