Chronologizacja
Pochodzenie
1. przyjacielowi
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Połączenia
- zaufać Bogu, Chrystusowi; autorytetom, człowiekowi, dziennikarzowi, lekarzowi, profesjonalistom, rodzicom, samorządowi, sędziom, specjalistom, rządowi, urzędnikom
- zaufać bezgranicznie, całkowicie, w pełni
- można, trzeba, należy, warto zaufać; pozostaje zaufać
Cytaty
|
Jan Paweł II uczył nas, że z przeciwnościami losu trzeba walczyć, że nie ma takiej rzeczy, której nie jesteśmy w stanie pokonać, jeżeli tylko zaufamy Bogu. źródło: NKJP: Dorota Kosierkiewicz, Dorota Kułaga: Pokażmy, jak Go kochamy, Echo Dnia, 2006-03-03 |
|
|
Chory człowiek nie może odroczyć leczenia, musi zaufać lekarzowi. źródło: NKJP: Przyjaciel przed sądem, Dziennik Polski, 2001-12-28 |
|
|
Nasuwa się pytanie: czy Miłosz znał oryginał, czy też do tego stopnia zaufał młodszemu koledze, że bez wahania zacytował jego tłumaczenie. źródło: NKJP: Zbigniew Dmitroca, Gazeta Wyborcza, 1996-12-07 |
|
|
Po przykrym doświadczeniu w moim życiu postanowiłam, że już nigdy nie zaufam żadnemu mężczyźnie na tyle, żeby wyjść za niego. źródło: NKJP: Listy do cosmo, Cosmopolitan nr 2, 2000 |
|
|
Plułam sobie w brodę, że zaufałam oszustowi. źródło: NKJP: Grażyna Starzak: Bez sił i nadziei, Dziennik Polski, 2004-01-28 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zaufam |
zaufamy |
|||
| 2 os. |
zaufasz |
zaufacie |
|||
| 3 os. |
zaufa |
zaufają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałem +(e)m zaufał |
zaufałam +(e)m zaufała |
zaufałom +(e)m zaufało |
zaufaliśmy +(e)śmy zaufali |
zaufałyśmy +(e)śmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałeś +(e)ś zaufał |
zaufałaś +(e)ś zaufała |
zaufałoś +(e)ś zaufało |
zaufaliście +(e)ście zaufali |
zaufałyście +(e)ście zaufały |
| 3 os. |
zaufał |
zaufała |
zaufało |
zaufali |
zaufały |
bezosobnik: zaufano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zaufajmy |
|
| 2 os. |
zaufaj |
zaufajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałbym bym zaufał |
zaufałabym bym zaufała |
zaufałobym bym zaufało |
zaufalibyśmy byśmy zaufali |
zaufałybyśmy byśmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałbyś byś zaufał |
zaufałabyś byś zaufała |
zaufałobyś byś zaufało |
zaufalibyście byście zaufali |
zaufałybyście byście zaufały |
| 3 os. |
zaufałby by zaufał |
zaufałaby by zaufała |
zaufałoby by zaufało |
zaufaliby by zaufali |
zaufałyby by zaufały |
bezosobnik: zaufano by
bezokolicznik: zaufać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zaufawszy
gerundium: zaufanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zaufanie |
zaufania |
| D. | zaufania |
zaufań |
| C. | zaufaniu |
zaufaniom |
| B. | zaufanie |
zaufania |
| N. | zaufaniem |
zaufaniami |
| Ms. | zaufaniu |
zaufaniach |
| W. | zaufanie |
zaufania |
imiesłów przymiotnikowy bierny:
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| D. | |||||
| C. | |||||
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| D. | zaufanych |
zaufanych |
zaufanych |
zaufanych |
| C. | zaufanym |
zaufanym |
zaufanym |
zaufanym |
Składnia
| tylko Rz osobowy | + | zaufać | + |
KOMU
|
2. czyimś słowom
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Połączenia
- zaufać czyimś deklaracjom, informacjom, obietnicom, prognozom, radom, słowom, wyjaśnieniom, zapewnieniom, zeznaniom; dokumentom, reklamie, sondażom, statystyce
- zaufać bezgranicznie, całkowicie, w pełni
- można, trzeba, należy, warto zaufać
Cytaty
|
W czasie pamiętnej bijatyki o Kuwejt w 1991 r. Amerykanie w pełni zaufali informacjom uzyskiwanym z obserwacji satelitarnych. źródło: NKJP: Jerzy Gotowała: Najkrócej żyją motyle. Lotnictwo rozpoznawcze wciąż niezbędne, 1996 |
|
|
Nie sposób dokładnie przewidzieć, jaki odsetek ludzi zaufa zapewnieniom, że ograniczenie inflacji jest możliwe. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 23.07.2003 |
|
|
Jan Waresiak buńczucznie zapowiadał, że „młodzieżowcy” ze Szczepanowa wygrają te zawody. Zaufaliśmy tej opinii i we wcześniejszych prognozach przedstawiliśmy szczepanowian jako stuprocentowych faworytów. źródło: NKJP: Dębno pożarniczą stolicą powiatu, Dziennik Polski, 2002-09-10 |
|
|
Piotr i jego pierwsi towarzysze zaufali słowu Chrystusa i zarzucili sieci. źródło: NKJP: XXI Piesza Pielgrzymka Krakowska na Jasną Górę, Dziennik Polski, 2001-07-28 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zaufam |
zaufamy |
|||
| 2 os. |
zaufasz |
zaufacie |
|||
| 3 os. |
zaufa |
zaufają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałem +(e)m zaufał |
zaufałam +(e)m zaufała |
zaufałom +(e)m zaufało |
zaufaliśmy +(e)śmy zaufali |
zaufałyśmy +(e)śmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałeś +(e)ś zaufał |
zaufałaś +(e)ś zaufała |
zaufałoś +(e)ś zaufało |
zaufaliście +(e)ście zaufali |
zaufałyście +(e)ście zaufały |
| 3 os. |
zaufał |
zaufała |
zaufało |
zaufali |
zaufały |
bezosobnik: zaufano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zaufajmy |
|
| 2 os. |
zaufaj |
zaufajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałbym bym zaufał |
zaufałabym bym zaufała |
zaufałobym bym zaufało |
zaufalibyśmy byśmy zaufali |
zaufałybyśmy byśmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałbyś byś zaufał |
zaufałabyś byś zaufała |
zaufałobyś byś zaufało |
zaufalibyście byście zaufali |
zaufałybyście byście zaufały |
| 3 os. |
zaufałby by zaufał |
zaufałaby by zaufała |
zaufałoby by zaufało |
zaufaliby by zaufali |
zaufałyby by zaufały |
bezosobnik: zaufano by
bezokolicznik: zaufać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zaufawszy
gerundium: zaufanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zaufanie |
zaufania |
| D. | zaufania |
zaufań |
| C. | zaufaniu |
zaufaniom |
| B. | zaufanie |
zaufania |
| N. | zaufaniem |
zaufaniami |
| Ms. | zaufaniu |
zaufaniach |
| W. | zaufanie |
zaufania |
Składnia
| tylko Rz osobowy | + | zaufać | + |
CZEMU
|
3. czyimś możliwościom
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Połączenia
- zaufać czyjemuś doświadczeniu, czyjejś intuicji, mądrości, czyjemuś profesjonalizmowi, sobie, swojej pamięci, czyjejś wiedzy
- zaufać bezgranicznie, całkowicie, w pełni
- można, trzeba, należy, warto zaufać
Cytaty
|
Zbytnio zaufał potędze swej armii. źródło: NKJP: Tomasz Kołodziejczyk: Krew i kamień, 2003 |
|
|
Byliśmy jedynym krajem dawnego obozu socjalistycznego, który zdecydował się na tak głębokie przemiany, jedynym krajem, który tak głęboko zaufał mądrości swoich obywateli. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 30.03.2001 |
|
|
Pani reżyser Natalia Koryncka-Gruz dała mi dużą swobodę, zaufała mojej intuicji, nie narzucała mi swojej wizji. źródło: NKJP: Agnieszka Lasek-Piwarska: Inka ze Starachowic, Echo Dnia, 2007-02-02 |
|
|
Nowy przepis też nie określa, co to jest pornografia, tylko posługuje się pojęciem treści pornograficznej [...]. Trzeba po prostu zaufać sądom, że będą umiały posługiwać się tym przepisem. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 20.03.1997 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zaufam |
zaufamy |
|||
| 2 os. |
zaufasz |
zaufacie |
|||
| 3 os. |
zaufa |
zaufają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałem +(e)m zaufał |
zaufałam +(e)m zaufała |
zaufałom +(e)m zaufało |
zaufaliśmy +(e)śmy zaufali |
zaufałyśmy +(e)śmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałeś +(e)ś zaufał |
zaufałaś +(e)ś zaufała |
zaufałoś +(e)ś zaufało |
zaufaliście +(e)ście zaufali |
zaufałyście +(e)ście zaufały |
| 3 os. |
zaufał |
zaufała |
zaufało |
zaufali |
zaufały |
bezosobnik: zaufano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zaufajmy |
|
| 2 os. |
zaufaj |
zaufajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałbym bym zaufał |
zaufałabym bym zaufała |
zaufałobym bym zaufało |
zaufalibyśmy byśmy zaufali |
zaufałybyśmy byśmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałbyś byś zaufał |
zaufałabyś byś zaufała |
zaufałobyś byś zaufało |
zaufalibyście byście zaufali |
zaufałybyście byście zaufały |
| 3 os. |
zaufałby by zaufał |
zaufałaby by zaufała |
zaufałoby by zaufało |
zaufaliby by zaufali |
zaufałyby by zaufały |
bezosobnik: zaufano by
bezokolicznik: zaufać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zaufawszy
gerundium: zaufanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zaufanie |
zaufania |
| D. | zaufania |
zaufań |
| C. | zaufaniu |
zaufaniom |
| B. | zaufanie |
zaufania |
| N. | zaufaniem |
zaufaniami |
| Ms. | zaufaniu |
zaufaniach |
| W. | zaufanie |
zaufania |
Składnia
| tylko Rz osobowy | + | zaufać | + |
KOMU/CZEMU
|
|
+ | zaufać | + |
KOMU +
że +
ZDANIE
|
4. sprzętowi
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zawierzyć |
Połączenia
- zaufać komputerom, krajowym produktom, samochodowi, sprzętowi, urządzeniu
- zaufać całkowicie, w pełni
- można, trzeba, należy, warto zaufać
Cytaty
|
Zdezorientowani podróżni musieli zaufać własnym czasomierzom, dopóki awaria nie została usunięta. źródło: NKJP: (WOW): Która godzina?, Dziennik Polski, 2001-03-29 |
|
|
Pianista musi zaufać całej maszynerii, kołeczkom w fortepianie. źródło: NKJP: Gitara - moje życie, Dziennik Polski, 2002-01-22 |
|
|
Wszyscy zatem korzystający z obiektu mogą czuć się zupełnie bezpiecznie i zaufać pracującym tu urządzeniom. źródło: NKJP: (ZS): Wodę można pić..., Dziennik Polski, 2003-04-19 |
|
|
Zagraniczni konsumenci muszą zaufać naszym towarom, tylko wtedy ruszy eksport, a ujemne saldo obrotów bieżących zostanie zmniejszone. źródło: NKJP: Jacek Świder: Pusto w kasie, Dziennik Polski, 1999-08-09 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
zaufam |
zaufamy |
|||
| 2 os. |
zaufasz |
zaufacie |
|||
| 3 os. |
zaufa |
zaufają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałem +(e)m zaufał |
zaufałam +(e)m zaufała |
zaufałom +(e)m zaufało |
zaufaliśmy +(e)śmy zaufali |
zaufałyśmy +(e)śmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałeś +(e)ś zaufał |
zaufałaś +(e)ś zaufała |
zaufałoś +(e)ś zaufało |
zaufaliście +(e)ście zaufali |
zaufałyście +(e)ście zaufały |
| 3 os. |
zaufał |
zaufała |
zaufało |
zaufali |
zaufały |
bezosobnik: zaufano
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
zaufajmy |
|
| 2 os. |
zaufaj |
zaufajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
zaufałbym bym zaufał |
zaufałabym bym zaufała |
zaufałobym bym zaufało |
zaufalibyśmy byśmy zaufali |
zaufałybyśmy byśmy zaufały |
| 2 os. |
zaufałbyś byś zaufał |
zaufałabyś byś zaufała |
zaufałobyś byś zaufało |
zaufalibyście byście zaufali |
zaufałybyście byście zaufały |
| 3 os. |
zaufałby by zaufał |
zaufałaby by zaufała |
zaufałoby by zaufało |
zaufaliby by zaufali |
zaufałyby by zaufały |
bezosobnik: zaufano by
bezokolicznik: zaufać
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
zaufawszy
gerundium: zaufanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | zaufanie |
zaufania |
| D. | zaufania |
zaufań |
| C. | zaufaniu |
zaufaniom |
| B. | zaufanie |
zaufania |
| N. | zaufaniem |
zaufaniami |
| Ms. | zaufaniu |
zaufaniach |
| W. | zaufanie |
zaufania |
Składnia
| tylko Rz osobowy | + | zaufać | + |
CZEMU
|