UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

spróbować

Chronologizacja

1 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII

Pochodzenie

Od: próba

1. zrobić coś

Definicja

postarać się coś zrobić

Warianty

  • przest., kwestion. sprobować

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Połączenia

  • spróbować ucieczki
  • spróbować pomóc komuś, powiedzieć coś, zasnąć...

Cytaty

Ja wiem, że jest ci bardzo ciężko, ale spróbuj usnąć.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1994

Czekaj, nie mów. Spróbuję zgadnąć.

źródło: NKJP: Michał Bielecki: Siostra Komandosa, 1997

Jeśli poda mi pan numer telefonu, spróbuję się skontaktować.

źródło: NKJP: Jacek Głębski: Kuracja, 1998

Jeśli spróbuję ucieczki, na co on tylko w skrytości czeka, to zginę, nie mogąc już liczyć na niczyją pomoc.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tajemnicza wyprawa Tomka, 1996

Wyzywam każdego, aby ?!sprobował obecnie urządzić plebiscyt w Grecji!

źródło: Churchill przeciew Bevinowi, Dziennik Bałtycki, 1945-11-26 (polona.pl)

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbuję
spróbujemy
2 os. spróbujesz
spróbujecie
3 os. spróbuje
spróbują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałem
+(e)m spróbował
spróbowałam
+(e)m spróbowała
spróbowałom
+(e)m spróbowało
spróbowaliśmy
+(e)śmy spróbowali
spróbowałyśmy
+(e)śmy spróbowały
2 os. spróbowałeś
+(e)ś spróbował
spróbowałaś
+(e)ś spróbowała
spróbowałoś
+(e)ś spróbowało
spróbowaliście
+(e)ście spróbowali
spróbowałyście
+(e)ście spróbowały
3 os. spróbował
spróbowała
spróbowało
spróbowali
spróbowały

bezosobnik: spróbowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbujmy
2 os. spróbuj
spróbujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałbym
bym spróbował
spróbowałabym
bym spróbowała
spróbowałobym
bym spróbowało
spróbowalibyśmy
byśmy spróbowali
spróbowałybyśmy
byśmy spróbowały
2 os. spróbowałbyś
byś spróbował
spróbowałabyś
byś spróbowała
spróbowałobyś
byś spróbowało
spróbowalibyście
byście spróbowali
spróbowałybyście
byście spróbowały
3 os. spróbowałby
by spróbował
spróbowałaby
by spróbowała
spróbowałoby
by spróbowało
spróbowaliby
by spróbowali
spróbowałyby
by spróbowały

bezosobnik: spróbowano by

bezokolicznik: spróbować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: spróbowawszy

gerundium: spróbowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spróbowanie
spróbowania
D. spróbowania
spróbowań
C. spróbowaniu
spróbowaniom
B. spróbowanie
spróbowania
N. spróbowaniem
spróbowaniami
Ms. spróbowaniu
spróbowaniach
W. spróbowanie
spróbowania

odpowiednik aspektowy: próbować

Składnia

Rzosobowy + spróbować +
BEZOKOLICZNIK
Rzosobowy + spróbować +
CZEGO

Informacja normatywna

Wariant sprobować uznawany za niepoprawny

2. jakichś metod

Definicja

sprawdzić coś

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

Cytaty

Sięgnął po bukłak z wodą, spróbował, czy jest dostatecznie zimna, i przykucnął obok Magwera.

źródło: NKJP: Tomasz Kołodziejczak: Krew i kamień, 2003

Postanowiłem spróbować: czy mnie przyjmą i czy nadaję się do takiej pracy?

źródło: NKJP: Piotr Kaźmierczak: Sprawdziłem, czy łatwo dostać pracę... pana do towarzystwa, Naj, 2003

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbuję
spróbujemy
2 os. spróbujesz
spróbujecie
3 os. spróbuje
spróbują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałem
+(e)m spróbował
spróbowałam
+(e)m spróbowała
spróbowałom
+(e)m spróbowało
spróbowaliśmy
+(e)śmy spróbowali
spróbowałyśmy
+(e)śmy spróbowały
2 os. spróbowałeś
+(e)ś spróbował
spróbowałaś
+(e)ś spróbowała
spróbowałoś
+(e)ś spróbowało
spróbowaliście
+(e)ście spróbowali
spróbowałyście
+(e)ście spróbowały
3 os. spróbował
spróbowała
spróbowało
spróbowali
spróbowały

bezosobnik: spróbowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbujmy
2 os. spróbuj
spróbujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałbym
bym spróbował
spróbowałabym
bym spróbowała
spróbowałobym
bym spróbowało
spróbowalibyśmy
byśmy spróbowali
spróbowałybyśmy
byśmy spróbowały
2 os. spróbowałbyś
byś spróbował
spróbowałabyś
byś spróbowała
spróbowałobyś
byś spróbowało
spróbowalibyście
byście spróbowali
spróbowałybyście
byście spróbowały
3 os. spróbowałby
by spróbował
spróbowałaby
by spróbowała
spróbowałoby
by spróbowało
spróbowaliby
by spróbowali
spróbowałyby
by spróbowały

bezosobnik: spróbowano by

bezokolicznik: spróbować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: spróbowawszy

gerundium: spróbowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spróbowanie
spróbowania
D. spróbowania
spróbowań
C. spróbowaniu
spróbowaniom
B. spróbowanie
spróbowania
N. spróbowaniem
spróbowaniami
Ms. spróbowaniu
spróbowaniach
W. spróbowanie
spróbowania

Składnia

bez ograniczeń + spróbować +
czy ZDANIE

3. ciasta

Definicja

zjeść lub wypić trochę czegoś dla poznania smaku potrawy lub napoju

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie czynności związane z jedzeniem

Połączenia

  • spróbować ciasta, zupy; alkoholu, piwa, wina; dań, potraw, przysmaków, specjałów

Cytaty

W czasie tej imprezy będzie można spróbować przysmaków francuskiej kuchni i posłuchać francuskiej muzyki.

źródło: NKJP: (ADG): Rozpoczęły się pilskie spotkania z Francją, Gazeta Poznańska, 2001-11-27

Spróbuj pan wędlinki. Wódeczka na pusty żołądek - rzecz zdradliwa.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1995

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbuję
spróbujemy
2 os. spróbujesz
spróbujecie
3 os. spróbuje
spróbują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałem
+(e)m spróbował
spróbowałam
+(e)m spróbowała
spróbowałom
+(e)m spróbowało
spróbowaliśmy
+(e)śmy spróbowali
spróbowałyśmy
+(e)śmy spróbowały
2 os. spróbowałeś
+(e)ś spróbował
spróbowałaś
+(e)ś spróbowała
spróbowałoś
+(e)ś spróbowało
spróbowaliście
+(e)ście spróbowali
spróbowałyście
+(e)ście spróbowały
3 os. spróbował
spróbowała
spróbowało
spróbowali
spróbowały

bezosobnik: spróbowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbujmy
2 os. spróbuj
spróbujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałbym
bym spróbował
spróbowałabym
bym spróbowała
spróbowałobym
bym spróbowało
spróbowalibyśmy
byśmy spróbowali
spróbowałybyśmy
byśmy spróbowały
2 os. spróbowałbyś
byś spróbował
spróbowałabyś
byś spróbowała
spróbowałobyś
byś spróbowało
spróbowalibyście
byście spróbowali
spróbowałybyście
byście spróbowały
3 os. spróbowałby
by spróbował
spróbowałaby
by spróbowała
spróbowałoby
by spróbowało
spróbowaliby
by spróbowali
spróbowałyby
by spróbowały

bezosobnik: spróbowano by

bezokolicznik: spróbować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: spróbowawszy

gerundium: spróbowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spróbowanie
spróbowania
D. spróbowania
spróbowań
C. spróbowaniu
spróbowaniom
B. spróbowanie
spróbowania
N. spróbowaniem
spróbowaniami
Ms. spróbowaniu
spróbowaniach
W. spróbowanie
spróbowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: spróbowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. spróbowany
spróbowany
spróbowany
spróbowane
spróbowana
D. spróbowanego
spróbowanego
spróbowanego
spróbowanego
spróbowanej
C. spróbowanemu
spróbowanemu
spróbowanemu
spróbowanemu
spróbowanej
B. spróbowanego
spróbowanego
spróbowany
spróbowane
spróbowaną
N. spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowaną
Ms. spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. spróbowani
spróbowani
spróbowane
spróbowane
D. spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
C. spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
B. spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
spróbowane
N. spróbowanymi
spróbowanymi
spróbowanymi
spróbowanymi
Ms. spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych

Składnia

Rzosobowy + spróbować +
CZEGO

4. narkotyków

Definicja

zrobić coś po raz pierwszy, aby przekonać się, jakie to jest

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia

Cytaty

Trzy czwarte studentów akceptuje istnienie agencji towarzyskich. Coraz więcej z nich chce także spróbować płatnego seksu.

źródło: NKJP: trollbarbatus: Co student robi u prostytutki?, Dlaczego?, 2009-07-22

Spróbujemy wszelkich sposobów prawnych, aby zawetować przedstawiony regulamin.

źródło: NKJP: (ll): Wpuszczeni w maliny, Dziennik Powiatu Bytowskiego, 2000-09-01

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbuję
spróbujemy
2 os. spróbujesz
spróbujecie
3 os. spróbuje
spróbują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałem
+(e)m spróbował
spróbowałam
+(e)m spróbowała
spróbowałom
+(e)m spróbowało
spróbowaliśmy
+(e)śmy spróbowali
spróbowałyśmy
+(e)śmy spróbowały
2 os. spróbowałeś
+(e)ś spróbował
spróbowałaś
+(e)ś spróbowała
spróbowałoś
+(e)ś spróbowało
spróbowaliście
+(e)ście spróbowali
spróbowałyście
+(e)ście spróbowały
3 os. spróbował
spróbowała
spróbowało
spróbowali
spróbowały

bezosobnik: spróbowano

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. spróbujmy
2 os. spróbuj
spróbujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. spróbowałbym
bym spróbował
spróbowałabym
bym spróbowała
spróbowałobym
bym spróbowało
spróbowalibyśmy
byśmy spróbowali
spróbowałybyśmy
byśmy spróbowały
2 os. spróbowałbyś
byś spróbował
spróbowałabyś
byś spróbowała
spróbowałobyś
byś spróbowało
spróbowalibyście
byście spróbowali
spróbowałybyście
byście spróbowały
3 os. spróbowałby
by spróbował
spróbowałaby
by spróbowała
spróbowałoby
by spróbowało
spróbowaliby
by spróbowali
spróbowałyby
by spróbowały

bezosobnik: spróbowano by

bezokolicznik: spróbować

imiesłów przysłówkowy uprzedni: spróbowawszy

gerundium: spróbowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. spróbowanie
spróbowania
D. spróbowania
spróbowań
C. spróbowaniu
spróbowaniom
B. spróbowanie
spróbowania
N. spróbowaniem
spróbowaniami
Ms. spróbowaniu
spróbowaniach
W. spróbowanie
spróbowania

imiesłów przymiotnikowy bierny: spróbowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. spróbowany
spróbowany
spróbowany
spróbowane
spróbowana
D. spróbowanego
spróbowanego
spróbowanego
spróbowanego
spróbowanej
C. spróbowanemu
spróbowanemu
spróbowanemu
spróbowanemu
spróbowanej
B. spróbowanego
spróbowanego
spróbowany
spróbowane
spróbowaną
N. spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowaną
Ms. spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. spróbowani
spróbowani
spróbowane
spróbowane
D. spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
C. spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
spróbowanym
B. spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
spróbowane
N. spróbowanymi
spróbowanymi
spróbowanymi
spróbowanymi
Ms. spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych
spróbowanych

odpowiednik aspektowy: próbować

Składnia

Rzosobowy + spróbować +
CZEGO

Frazeologizmy

ktoś spróbował swoich sił
ktoś spróbował swych/własnych sił
ktoś spróbował swoich sił
ktoś spróbował swych/własnych sił
ktoś spróbował szczęścia
Data ostatniej modyfikacji: 21.04.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json