UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

urzędować

Chronologizacja

SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Od: urząd (zob.)

1. w biurze

Definicja

wykonywać swoje obowiązki służbowe w danym miejscu i czasie

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  pracować

Połączenia

  • ambasador, burmistrz, minister, premier, prezydent, senator, wojewoda; dyrekcja, dyrektor, komisarz, prezes, starostwo, wiceprezes urzęduje; urzędnicy urzędują
  • urzędujący bez przerwy
  • urzędować na piętrze; na stanowisku burmistrza, ministra...
  • urzędowanie na fotelu gospodarza, prezesa URE...
  • urzędujący od maja, od marca...
  • urzędować przy ul. Bukowej, Młyńskiej...
  • urzędować w biurowcu, w biurze, w gabinecie, w gmachu banku, Ministerstwa Kultury..., w ratuszu, w resorcie; w latach 1283-1305, 1997-2004...
  • aktualnie, obecnie; długo urzędować
  • godziny urzędowania

Cytaty

Pan minister urzęduje dopiero tydzień i trudno spodziewać się już działań w tej sprawie.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.10.2001

Dyrektor urzęduje na piętrze. Przyjmuje mnie bez żadnych problemów.

źródło: NKJP: Stanisław Sierko: Porno piwo i internet w bibliotece, Gazeta Kociewska, 2008-03-23

Przecież chodzi o to, żeby można było załatwić wszystkie sprawy w jednym miejscu, a wedle tej koncepcji, wojewoda urzędowałby w Częstochowie, sejmik samorządowy w Kielcach, a władze oświatowe w Radomiu.

źródło: NKJP: 39 km od Krakowa, Dziennik Polski, 1998-03-20

Radni zdecydowali jednak, że zastępca burmistrza urzędował będzie społecznie, łącząc te zajęcia z dotychczas pełnionymi obowiązkami sekretarza miasta.

źródło: NKJP: Sesja Rady Miasta w Jordanowie, Tygodnik Podhalański, 1996

Sesja jednak odbywała się w siedzibie gminy, a tam już nie urzędujemy. Po prostu nie wiedziałem więc, gdzie moglibyśmy spokojnie porozmawiać.

źródło: NKJP: Piotr Paterski: Powiat kupuje obiekty szpitalne, Tygodnik Tucholski, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. urzęduję
urzędujemy
2 os. urzędujesz
urzędujecie
3 os. urzęduje
urzędują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. urzędowałem
+(e)m urzędował
urzędowałam
+(e)m urzędowała
urzędowałom
+(e)m urzędowało
urzędowaliśmy
+(e)śmy urzędowali
urzędowałyśmy
+(e)śmy urzędowały
2 os. urzędowałeś
+(e)ś urzędował
urzędowałaś
+(e)ś urzędowała
urzędowałoś
+(e)ś urzędowało
urzędowaliście
+(e)ście urzędowali
urzędowałyście
+(e)ście urzędowały
3 os. urzędował
urzędowała
urzędowało
urzędowali
urzędowały

bezosobnik: urzędowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę urzędował
będę urzędować
będę urzędowała
będę urzędować
będę urzędowało
będę urzędować
będziemy urzędowali
będziemy urzędować
będziemy urzędowały
będziemy urzędować
2 os. będziesz urzędował
będziesz urzędować
będziesz urzędowała
będziesz urzędować
będziesz urzędowało
będziesz urzędować
będziecie urzędowali
będziecie urzędować
będziecie urzędowały
będziecie urzędować
3 os. będzie urzędował
będzie urzędować
będzie urzędowała
będzie urzędować
będzie urzędowało
będzie urzędować
będą urzędowali
będą urzędować
będą urzędowały
będą urzędować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. urzędujmy
2 os. urzęduj
urzędujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. urzędowałbym
bym urzędował
urzędowałabym
bym urzędowała
urzędowałobym
bym urzędowało
urzędowalibyśmy
byśmy urzędowali
urzędowałybyśmy
byśmy urzędowały
2 os. urzędowałbyś
byś urzędował
urzędowałabyś
byś urzędowała
urzędowałobyś
byś urzędowało
urzędowalibyście
byście urzędowali
urzędowałybyście
byście urzędowały
3 os. urzędowałby
by urzędował
urzędowałaby
by urzędowała
urzędowałoby
by urzędowało
urzędowaliby
by urzędowali
urzędowałyby
by urzędowały

bezosobnik: urzędowano by

bezokolicznik: urzędować

imiesłów przysłówkowy współczesny: urzędując

gerundium: urzędowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. urzędowanie
urzędowania
D. urzędowania
urzędowań
C. urzędowaniu
urzędowaniom
B. urzędowanie
urzędowania
N. urzędowaniem
urzędowaniami
Ms. urzędowaniu
urzędowaniach
W. urzędowanie
urzędowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: urzędujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. urzędujący
urzędujący
urzędujący
urzędujące
urzędująca
D. urzędującego
urzędującego
urzędującego
urzędującego
urzędującej
C. urzędującemu
urzędującemu
urzędującemu
urzędującemu
urzędującej
B. urzędującego
urzędującego
urzędujący
urzędujące
urzędującą
N. urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującą
Ms. urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. urzędujący
urzędujący
urzędujące
urzędujące
D. urzędujących
urzędujących
urzędujących
urzędujących
C. urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującym
B. urzędujących
urzędujących
urzędujących
urzędujące
N. urzędującymi
urzędującymi
urzędującymi
urzędującymi
Ms. urzędujących
urzędujących
urzędujących
urzędujących

Składnia

Rz[sub[osobowy[/sub] + urzędować +
GDZIE

2. w nocy na podwórzu

Definicja

pot.  żart. 
przebywać w określonym miejscu

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • urzędować na podwórzu, na tarasie
  • urzędować w kuchni, w sypialni

Cytaty

Familia całymi dniami urzęduje na tarasie.

źródło: NKJP: Katarzyna Janowska: Wszystko przez ten Śląsk, Polityka, 2009-02-14

Choć mamy środek stycznia zoo tętni życiem. Już od progu zwiedzających wita wesoły świergot papużek falistych. Wiele zwierząt urzęduje na wybiegach korzystając z nietypowo ciepłego, styczniowego słońca.

źródło: NKJP: Wiosenne porody w krakowskim zoo, Gazeta Krakowska, 2007-01-16

Ja szłam spać, a on urzędował na dole, kładł się około drugiej w nocy, taki miał zwyczaj, wystarczało mu pięć godzin snu.

źródło: NKJP: Maria Nurowska: Sprawa Niny S., 2009

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. urzęduję
urzędujemy
2 os. urzędujesz
urzędujecie
3 os. urzęduje
urzędują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. urzędowałem
+(e)m urzędował
urzędowałam
+(e)m urzędowała
urzędowałom
+(e)m urzędowało
urzędowaliśmy
+(e)śmy urzędowali
urzędowałyśmy
+(e)śmy urzędowały
2 os. urzędowałeś
+(e)ś urzędował
urzędowałaś
+(e)ś urzędowała
urzędowałoś
+(e)ś urzędowało
urzędowaliście
+(e)ście urzędowali
urzędowałyście
+(e)ście urzędowały
3 os. urzędował
urzędowała
urzędowało
urzędowali
urzędowały

bezosobnik: urzędowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę urzędował
będę urzędować
będę urzędowała
będę urzędować
będę urzędowało
będę urzędować
będziemy urzędowali
będziemy urzędować
będziemy urzędowały
będziemy urzędować
2 os. będziesz urzędował
będziesz urzędować
będziesz urzędowała
będziesz urzędować
będziesz urzędowało
będziesz urzędować
będziecie urzędowali
będziecie urzędować
będziecie urzędowały
będziecie urzędować
3 os. będzie urzędował
będzie urzędować
będzie urzędowała
będzie urzędować
będzie urzędowało
będzie urzędować
będą urzędowali
będą urzędować
będą urzędowały
będą urzędować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. urzędujmy
2 os. urzęduj
urzędujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. urzędowałbym
bym urzędował
urzędowałabym
bym urzędowała
urzędowałobym
bym urzędowało
urzędowalibyśmy
byśmy urzędowali
urzędowałybyśmy
byśmy urzędowały
2 os. urzędowałbyś
byś urzędował
urzędowałabyś
byś urzędowała
urzędowałobyś
byś urzędowało
urzędowalibyście
byście urzędowali
urzędowałybyście
byście urzędowały
3 os. urzędowałby
by urzędował
urzędowałaby
by urzędowała
urzędowałoby
by urzędowało
urzędowaliby
by urzędowali
urzędowałyby
by urzędowały

bezosobnik: urzędowano by

bezokolicznik: urzędować

imiesłów przysłówkowy współczesny: urzędując

gerundium: urzędowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. urzędowanie
urzędowania
D. urzędowania
urzędowań
C. urzędowaniu
urzędowaniom
B. urzędowanie
urzędowania
N. urzędowaniem
urzędowaniami
Ms. urzędowaniu
urzędowaniach
W. urzędowanie
urzędowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: urzędujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. urzędujący
urzędujący
urzędujący
urzędujące
urzędująca
D. urzędującego
urzędującego
urzędującego
urzędującego
urzędującej
C. urzędującemu
urzędującemu
urzędującemu
urzędującemu
urzędującej
B. urzędującego
urzędującego
urzędujący
urzędujące
urzędującą
N. urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującą
Ms. urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. urzędujący
urzędujący
urzędujące
urzędujące
D. urzędujących
urzędujących
urzędujących
urzędujących
C. urzędującym
urzędującym
urzędującym
urzędującym
B. urzędujących
urzędujących
urzędujących
urzędujące
N. urzędującymi
urzędującymi
urzędującymi
urzędującymi
Ms. urzędujących
urzędujących
urzędujących
urzędujących

Składnia

Rzżywotny + urzędować +
GDZIE
Data ostatniej modyfikacji: 02.02.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json