Chronologizacja
Pochodzenie
Od: urząd (zob.)
1. w biurze
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca organizacja i hierarchia w pracy, stosunki służbowe
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa urzędy i ich funkcjonowanie
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | pracować |
Połączenia
- ambasador, burmistrz, minister, premier, prezydent, senator, wojewoda; dyrekcja, dyrektor, komisarz, prezes, starostwo, wiceprezes urzęduje; urzędnicy urzędują
- urzędujący bez przerwy
- urzędować na piętrze; na stanowisku burmistrza, ministra...
- urzędowanie na fotelu gospodarza, prezesa URE...
- urzędujący od maja, od marca...
- urzędować przy ul. Bukowej, Młyńskiej...
- urzędować w biurowcu, w biurze, w gabinecie, w gmachu banku, Ministerstwa Kultury..., w ratuszu, w resorcie; w latach 1283-1305, 1997-2004...
- aktualnie, obecnie; długo urzędować
- godziny urzędowania
Cytaty
|
Pan minister urzęduje dopiero tydzień i trudno spodziewać się już działań w tej sprawie. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.10.2001 |
|
|
Dyrektor urzęduje na piętrze. Przyjmuje mnie bez żadnych problemów. źródło: NKJP: Stanisław Sierko: Porno piwo i internet w bibliotece, Gazeta Kociewska, 2008-03-23 |
|
|
Przecież chodzi o to, żeby można było załatwić wszystkie sprawy w jednym miejscu, a wedle tej koncepcji, wojewoda urzędowałby w Częstochowie, sejmik samorządowy w Kielcach, a władze oświatowe w Radomiu. źródło: NKJP: 39 km od Krakowa, Dziennik Polski, 1998-03-20 |
|
|
Radni zdecydowali jednak, że zastępca burmistrza urzędował będzie społecznie, łącząc te zajęcia z dotychczas pełnionymi obowiązkami sekretarza miasta. źródło: NKJP: Sesja Rady Miasta w Jordanowie, Tygodnik Podhalański, 1996 |
|
|
Sesja jednak odbywała się w siedzibie gminy, a tam już nie urzędujemy. Po prostu nie wiedziałem więc, gdzie moglibyśmy spokojnie porozmawiać. źródło: NKJP: Piotr Paterski: Powiat kupuje obiekty szpitalne, Tygodnik Tucholski, 2008 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
urzęduję |
urzędujemy |
|||
| 2 os. |
urzędujesz |
urzędujecie |
|||
| 3 os. |
urzęduje |
urzędują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
urzędowałem +(e)m urzędował |
urzędowałam +(e)m urzędowała |
urzędowałom +(e)m urzędowało |
urzędowaliśmy +(e)śmy urzędowali |
urzędowałyśmy +(e)śmy urzędowały |
| 2 os. |
urzędowałeś +(e)ś urzędował |
urzędowałaś +(e)ś urzędowała |
urzędowałoś +(e)ś urzędowało |
urzędowaliście +(e)ście urzędowali |
urzędowałyście +(e)ście urzędowały |
| 3 os. |
urzędował |
urzędowała |
urzędowało |
urzędowali |
urzędowały |
bezosobnik: urzędowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę urzędował będę urzędować |
będę urzędowała będę urzędować |
będę urzędowało będę urzędować |
będziemy urzędowali będziemy urzędować |
będziemy urzędowały będziemy urzędować |
| 2 os. |
będziesz urzędował będziesz urzędować |
będziesz urzędowała będziesz urzędować |
będziesz urzędowało będziesz urzędować |
będziecie urzędowali będziecie urzędować |
będziecie urzędowały będziecie urzędować |
| 3 os. |
będzie urzędował będzie urzędować |
będzie urzędowała będzie urzędować |
będzie urzędowało będzie urzędować |
będą urzędowali będą urzędować |
będą urzędowały będą urzędować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
urzędujmy |
|
| 2 os. |
urzęduj |
urzędujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
urzędowałbym bym urzędował |
urzędowałabym bym urzędowała |
urzędowałobym bym urzędowało |
urzędowalibyśmy byśmy urzędowali |
urzędowałybyśmy byśmy urzędowały |
| 2 os. |
urzędowałbyś byś urzędował |
urzędowałabyś byś urzędowała |
urzędowałobyś byś urzędowało |
urzędowalibyście byście urzędowali |
urzędowałybyście byście urzędowały |
| 3 os. |
urzędowałby by urzędował |
urzędowałaby by urzędowała |
urzędowałoby by urzędowało |
urzędowaliby by urzędowali |
urzędowałyby by urzędowały |
bezosobnik: urzędowano by
bezokolicznik: urzędować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
urzędując
gerundium: urzędowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | urzędowanie |
urzędowania |
| D. | urzędowania |
urzędowań |
| C. | urzędowaniu |
urzędowaniom |
| B. | urzędowanie |
urzędowania |
| N. | urzędowaniem |
urzędowaniami |
| Ms. | urzędowaniu |
urzędowaniach |
| W. | urzędowanie |
urzędowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: urzędujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | urzędujący |
urzędujący |
urzędujący |
urzędujące |
urzędująca |
| D. | urzędującego |
urzędującego |
urzędującego |
urzędującego |
urzędującej |
| C. | urzędującemu |
urzędującemu |
urzędującemu |
urzędującemu |
urzędującej |
| B. | urzędującego |
urzędującego |
urzędujący |
urzędujące |
urzędującą |
| N. | urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującą |
| Ms. | urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | urzędujący |
urzędujący |
urzędujące |
urzędujące |
| D. | urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
| C. | urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
| B. | urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
urzędujące |
| N. | urzędującymi |
urzędującymi |
urzędującymi |
urzędującymi |
| Ms. | urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
Składnia
| Rz[sub[osobowy[/sub] | + | urzędować | + |
GDZIE
|
2. w nocy na podwórzu
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Połączenia
- urzędować na podwórzu, na tarasie
- urzędować w kuchni, w sypialni
Cytaty
|
Familia całymi dniami urzęduje na tarasie. źródło: NKJP: Katarzyna Janowska: Wszystko przez ten Śląsk, Polityka, 2009-02-14 |
|
|
Choć mamy środek stycznia zoo tętni życiem. Już od progu zwiedzających wita wesoły świergot papużek falistych. Wiele zwierząt urzęduje na wybiegach korzystając z nietypowo ciepłego, styczniowego słońca. źródło: NKJP: Wiosenne porody w krakowskim zoo, Gazeta Krakowska, 2007-01-16 |
|
|
Ja szłam spać, a on urzędował na dole, kładł się około drugiej w nocy, taki miał zwyczaj, wystarczało mu pięć godzin snu. źródło: NKJP: Maria Nurowska: Sprawa Niny S., 2009 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
urzęduję |
urzędujemy |
|||
| 2 os. |
urzędujesz |
urzędujecie |
|||
| 3 os. |
urzęduje |
urzędują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
urzędowałem +(e)m urzędował |
urzędowałam +(e)m urzędowała |
urzędowałom +(e)m urzędowało |
urzędowaliśmy +(e)śmy urzędowali |
urzędowałyśmy +(e)śmy urzędowały |
| 2 os. |
urzędowałeś +(e)ś urzędował |
urzędowałaś +(e)ś urzędowała |
urzędowałoś +(e)ś urzędowało |
urzędowaliście +(e)ście urzędowali |
urzędowałyście +(e)ście urzędowały |
| 3 os. |
urzędował |
urzędowała |
urzędowało |
urzędowali |
urzędowały |
bezosobnik: urzędowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę urzędował będę urzędować |
będę urzędowała będę urzędować |
będę urzędowało będę urzędować |
będziemy urzędowali będziemy urzędować |
będziemy urzędowały będziemy urzędować |
| 2 os. |
będziesz urzędował będziesz urzędować |
będziesz urzędowała będziesz urzędować |
będziesz urzędowało będziesz urzędować |
będziecie urzędowali będziecie urzędować |
będziecie urzędowały będziecie urzędować |
| 3 os. |
będzie urzędował będzie urzędować |
będzie urzędowała będzie urzędować |
będzie urzędowało będzie urzędować |
będą urzędowali będą urzędować |
będą urzędowały będą urzędować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
urzędujmy |
|
| 2 os. |
urzęduj |
urzędujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
urzędowałbym bym urzędował |
urzędowałabym bym urzędowała |
urzędowałobym bym urzędowało |
urzędowalibyśmy byśmy urzędowali |
urzędowałybyśmy byśmy urzędowały |
| 2 os. |
urzędowałbyś byś urzędował |
urzędowałabyś byś urzędowała |
urzędowałobyś byś urzędowało |
urzędowalibyście byście urzędowali |
urzędowałybyście byście urzędowały |
| 3 os. |
urzędowałby by urzędował |
urzędowałaby by urzędowała |
urzędowałoby by urzędowało |
urzędowaliby by urzędowali |
urzędowałyby by urzędowały |
bezosobnik: urzędowano by
bezokolicznik: urzędować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
urzędując
gerundium: urzędowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | urzędowanie |
urzędowania |
| D. | urzędowania |
urzędowań |
| C. | urzędowaniu |
urzędowaniom |
| B. | urzędowanie |
urzędowania |
| N. | urzędowaniem |
urzędowaniami |
| Ms. | urzędowaniu |
urzędowaniach |
| W. | urzędowanie |
urzędowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: urzędujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | urzędujący |
urzędujący |
urzędujący |
urzędujące |
urzędująca |
| D. | urzędującego |
urzędującego |
urzędującego |
urzędującego |
urzędującej |
| C. | urzędującemu |
urzędującemu |
urzędującemu |
urzędującemu |
urzędującej |
| B. | urzędującego |
urzędującego |
urzędujący |
urzędujące |
urzędującą |
| N. | urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującą |
| Ms. | urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | urzędujący |
urzędujący |
urzędujące |
urzędujące |
| D. | urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
| C. | urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
urzędującym |
| B. | urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
urzędujące |
| N. | urzędującymi |
urzędującymi |
urzędującymi |
urzędującymi |
| Ms. | urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
urzędujących |
Składnia
| Rzżywotny | + | urzędować | + |
GDZIE
|