UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

kolba

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

niem. Kolbe

1. kukurydzy

Definicja

skupienie kwiatów bądź nasion na długim i grubym rdzeniu, występujące u niektórych roślin

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin budowa i funkcjonowanie roślin

Połączenia

  • żółta kolba; kukurydziane kolby
  • kolba kukurydzy; kolby tataraku
  • długość, grubość; osadzenie kolby; liczba kolb

Cytaty

Miałem szczęście i zawsze wracałem z czymś do jedzenia, np. kolbą kukurydzy.

źródło: NKJP: Aleksandra Matuszczyk-Kotulska: Kazano zapomnieć, Nowiny Raciborskie, 2002-07-03

Wszędzie sprzedawano gorącą kukurydzę - kolba za hrywnę - z plastikowej siatki.

źródło: NKJP: Pierogi i Pałac Chanów, Dziennik Polski, 2003-09-20

Palce dotknęły kolby tataraku obleczonej brązowym futerkiem.

źródło: NKJP: Ewa Nowacka: Emilia z kwiatem lilii leśnej, 1993

Kolby pałki wodnej w pewnym [...] stadium rozwoju dostarczyć mogą znacznych ilości całkiem znośnego w smaku pokarmu.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kolba
kolby
D. kolby
kolb
C. kolbie
kolbom
B. kolbę
kolby
N. kolbą
kolbami
Ms. kolbie
kolbach
W. kolbo
kolby

2. laboratoryjna

Definicja

szklane naczynie laboratoryjne, o kształcie zbliżonym do kuli lub stożka oraz wąskiej szyjce zakończonej niewielkim otworem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca materiały i narzędzia pracy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  naczynie

Połączenia

  • szklana kolba; kolba laboratoryjna; stożkowa; destylacyjna, miarowa; kolby płaskodenne
  • kolba jakiejś pojemności
  • szyjka kolby

Cytaty

Wystudzoną zawiesinę zawartą w kolbie przelewa się do cylindra miarowego o pojemności 1 dm3.

źródło: NKJP: Elżbieta Myślińska: Laboratoryjne badania gruntów, 1998

Podczas napełniania kolby należy trzymać ją na takim poziomie, aby kreska dookoła szyjki tworzyła jedną linię.

źródło: NKJP: Mirosława Deka: Laboratorium analizy ilościowej, 1989

Przy dokonywaniu rozcieńczeń roztworów trzeba orientować się, jakim sprzętem szklanym (pipety, biurety, kolby miarowe) dysponuje laboratorium.

źródło: NKJP: Jadwiga Badecka-Jedrzejewska: Ćwiczenia rachunkowe z analizy instrumentalnej, 2000

Wódkę podają w tzw. bombkach dużych i małych, czyli zaadaptowanych na karafki kulistych kolbach chemicznych o pojemności 0,25 lub 0,5 litra.

źródło: NKJP: Piotr Bikont: Jadłem w..., Gazeta Wyborcza, 1993-12-17

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kolba
kolby
D. kolby
kolb
C. kolbie
kolbom
B. kolbę
kolby
N. kolbą
kolbami
Ms. kolbie
kolbach
W. kolbo
kolby

3. karabinu

Definicja

tylna część ręcznej broni służącej do strzelania, umożliwiająca oparcie broni o ramię i ustabilizowanie lufy w czasie wystrzału

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna broń

Połączenia

  • drewniana, metalowa kolba; kolby karabinowe, pistoletowe
  • kolba karabinu, pistoletu, rewolweru, strzelby
  • lufa i kolba
  • cios kolbą
  • bić, dobijać, uderzyć, walić, zatłuc kogoś kolbami

Cytaty

Z kieszeni ubrania jednego z mężczyzn wystawała kolba pistoletu.

źródło: NKJP: „Inkasenci” w agencji, Dziennik Polski, 1999-10-26

Przyciskaj kolbę do barku i najlepiej wstrzymuj oddech tuż przed strzałem.

źródło: NKJP: Internet

Jego prawa dłoń zacisnęła się na kolbie tkwiącego za pasem rewolweru.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek wśród łowców głów, 1965

Najmłodszy żołnierz zdzielił go kolbą karabinu.

źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Wielką miłość tanio sprzedam, 2003

Torres szlochał. Opierał się. Strażnicy użyli kolb i pałek.

źródło: NKJP: Witold Horwath: Ultra Montana, 2005

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. kolba
kolby
D. kolby
kolb
C. kolbie
kolbom
B. kolbę
kolby
N. kolbą
kolbami
Ms. kolbie
kolbach
W. kolbo
kolby
Data ostatniej modyfikacji: 06.03.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json