Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. prosty I
1. kolana
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wyprostowywać | |
| hiperonimy: | kształtować |
Połączenia
- prostować ciało, kolana, nadgarstki, nogi, palce, plecy, przedramię, ramiona, ręce, skrzydła
- prostować z trudem
- zacząć prostować
- prostować i zginać; uginać i prostować
Cytaty
|
Powoli zaczął ożywiać się, podnosić łeb, prostować skrzydła i reagować na obecność człowieka. źródło: NKJP: Zatruty lot, Dziennik Polski, 2001-05-25 |
|
|
Te dzieci mają bardzo upośledzoną funkcję układu nerwowego i trzeba im kręgosłup prostować, żeby nie pogarszało się oddychanie z powodu ucisku na płuca. źródło: NKJP: Elżbieta Cichocka: Ból ujarzmiony, Gazeta Wyborcza, 1998-09-25 |
|
|
Przychodzi tu systematycznie od kilku dziesięcioleci. Wyrywa zielsko, prostuje krzyże, odnawia napisy, ogarnia groby. źródło: NKJP: K.Jakubowski: Epitafium dla „moich” kobiet, Tygodnik Ciechanowski, 2005-04-12 |
|
|
Ciekawe, czy nasi rodzice się kochali? [...] Śmierć ich nie rozłączyła. – I kłócą się w zaświatach – dodał Henryk, prostując plecy. źródło: NKJP: Paulina Grych: Schiza, 2008 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prostuję |
prostujemy |
|||
| 2 os. |
prostujesz |
prostujecie |
|||
| 3 os. |
prostuje |
prostują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałem +(e)m prostował |
prostowałam +(e)m prostowała |
prostowałom +(e)m prostowało |
prostowaliśmy +(e)śmy prostowali |
prostowałyśmy +(e)śmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałeś +(e)ś prostował |
prostowałaś +(e)ś prostowała |
prostowałoś +(e)ś prostowało |
prostowaliście +(e)ście prostowali |
prostowałyście +(e)ście prostowały |
| 3 os. |
prostował |
prostowała |
prostowało |
prostowali |
prostowały |
bezosobnik: prostowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prostował będę prostować |
będę prostowała będę prostować |
będę prostowało będę prostować |
będziemy prostowali będziemy prostować |
będziemy prostowały będziemy prostować |
| 2 os. |
będziesz prostował będziesz prostować |
będziesz prostowała będziesz prostować |
będziesz prostowało będziesz prostować |
będziecie prostowali będziecie prostować |
będziecie prostowały będziecie prostować |
| 3 os. |
będzie prostował będzie prostować |
będzie prostowała będzie prostować |
będzie prostowało będzie prostować |
będą prostowali będą prostować |
będą prostowały będą prostować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prostujmy |
|
| 2 os. |
prostuj |
prostujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałbym bym prostował |
prostowałabym bym prostowała |
prostowałobym bym prostowało |
prostowalibyśmy byśmy prostowali |
prostowałybyśmy byśmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałbyś byś prostował |
prostowałabyś byś prostowała |
prostowałobyś byś prostowało |
prostowalibyście byście prostowali |
prostowałybyście byście prostowały |
| 3 os. |
prostowałby by prostował |
prostowałaby by prostowała |
prostowałoby by prostowało |
prostowaliby by prostowali |
prostowałyby by prostowały |
bezosobnik: prostowano by
bezokolicznik: prostować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prostując
gerundium: prostowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prostowanie |
prostowania |
| D. | prostowania |
prostowań |
| C. | prostowaniu |
prostowaniom |
| B. | prostowanie |
prostowania |
| N. | prostowaniem |
prostowaniami |
| Ms. | prostowaniu |
prostowaniach |
| W. | prostowanie |
prostowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prostujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostująca |
| D. | prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującej |
| C. | prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującej |
| B. | prostującego |
prostującego |
prostujący |
prostujące |
prostującą |
| N. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującą |
| Ms. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostujące |
| D. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
| C. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
| B. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujące |
| N. | prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
| Ms. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: prostowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostowany |
prostowany |
prostowany |
prostowane |
prostowana |
| D. | prostowanego |
prostowanego |
prostowanego |
prostowanego |
prostowanej |
| C. | prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanej |
| B. | prostowanego |
prostowanego |
prostowany |
prostowane |
prostowaną |
| N. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowaną |
| Ms. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostowani |
prostowani |
prostowane |
prostowane |
| D. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
| C. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
| B. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowane |
| N. | prostowanymi |
prostowanymi |
prostowanymi |
prostowanymi |
| Ms. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
odpowiednik aspektowy: wyprostować
Składnia
| Rzżywotny | + | prostować | + |
CO
|
2. włosy
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii cechy dotykowe
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wyprostowywać | |
| hiperonimy: | gładzić |
Połączenia
- prostować felgi, włosy
Cytaty
|
Zanim doszło do prezentacji psów przed komisją oceniającą, przybyli mogli obserwować, jakim zabiegom poddawane są pieskie gwiazdy. Ich właściciele starannie czesali, pudrowali, poprawiali, upinali sierść swoim pupilom, a nawet prostowali ją za pomocą prostownicy. źródło: NKJP: (JaGA): Pieskie gwiazdy, Nowiny Raciborskie, 2007-10-23 |
|
|
Nowe apartamentowce i rozpadające się kamienice. Wiklinowy fotel przy bramie, pod dachem zbitym z desek. W podwórku: prostowanie felg i jakaś tajemnicza maszyna. źródło: NKJP: Tomasz Konatkowski: Wilcza wyspa, 2006 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prostuję |
prostujemy |
|||
| 2 os. |
prostujesz |
prostujecie |
|||
| 3 os. |
prostuje |
prostują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałem +(e)m prostował |
prostowałam +(e)m prostowała |
prostowałom +(e)m prostowało |
prostowaliśmy +(e)śmy prostowali |
prostowałyśmy +(e)śmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałeś +(e)ś prostował |
prostowałaś +(e)ś prostowała |
prostowałoś +(e)ś prostowało |
prostowaliście +(e)ście prostowali |
prostowałyście +(e)ście prostowały |
| 3 os. |
prostował |
prostowała |
prostowało |
prostowali |
prostowały |
bezosobnik: prostowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prostował będę prostować |
będę prostowała będę prostować |
będę prostowało będę prostować |
będziemy prostowali będziemy prostować |
będziemy prostowały będziemy prostować |
| 2 os. |
będziesz prostował będziesz prostować |
będziesz prostowała będziesz prostować |
będziesz prostowało będziesz prostować |
będziecie prostowali będziecie prostować |
będziecie prostowały będziecie prostować |
| 3 os. |
będzie prostował będzie prostować |
będzie prostowała będzie prostować |
będzie prostowało będzie prostować |
będą prostowali będą prostować |
będą prostowały będą prostować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prostujmy |
|
| 2 os. |
prostuj |
prostujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałbym bym prostował |
prostowałabym bym prostowała |
prostowałobym bym prostowało |
prostowalibyśmy byśmy prostowali |
prostowałybyśmy byśmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałbyś byś prostował |
prostowałabyś byś prostowała |
prostowałobyś byś prostowało |
prostowalibyście byście prostowali |
prostowałybyście byście prostowały |
| 3 os. |
prostowałby by prostował |
prostowałaby by prostowała |
prostowałoby by prostowało |
prostowaliby by prostowali |
prostowałyby by prostowały |
bezosobnik: prostowano by
bezokolicznik: prostować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prostując
gerundium: prostowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prostowanie |
prostowania |
| D. | prostowania |
prostowań |
| C. | prostowaniu |
prostowaniom |
| B. | prostowanie |
prostowania |
| N. | prostowaniem |
prostowaniami |
| Ms. | prostowaniu |
prostowaniach |
| W. | prostowanie |
prostowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prostujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostująca |
| D. | prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującej |
| C. | prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującej |
| B. | prostującego |
prostującego |
prostujący |
prostujące |
prostującą |
| N. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującą |
| Ms. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostujące |
| D. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
| C. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
| B. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujące |
| N. | prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
| Ms. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: prostowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostowany |
prostowany |
prostowany |
prostowane |
prostowana |
| D. | prostowanego |
prostowanego |
prostowanego |
prostowanego |
prostowanej |
| C. | prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanej |
| B. | prostowanego |
prostowanego |
prostowany |
prostowane |
prostowaną |
| N. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowaną |
| Ms. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostowani |
prostowani |
prostowane |
prostowane |
| D. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
| C. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
| B. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowane |
| N. | prostowanymi |
prostowanymi |
prostowanymi |
prostowanymi |
| Ms. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
odpowiednik aspektowy: wyprostować
Składnia
|
+ | prostować | + |
CO
|
3. rzekę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I PRZYRODA Ziemia zbiorniki wodne
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wyprostowywać |
Połączenia
- prostować koryto (rzeki), rzekę
Cytaty
|
Tą maszyną Czesi usypali wały, odsunęli wodę spod rodzinnego domu sołtysa i zaczęli prostować rzekę tak jak przed powodzią. źródło: NKJP: Dariusz Kortko: Drzewa są już czeskie, Gazeta Wyborcza, 1997-08-05 |
|
|
Odra była kompleksowo regulowana przez Niemców od XVIII wieku do drugiej wojny światowej według ówczesnego stanu wiedzy. - Prostowali koryto i spowodowali większy spadek wody, by szybciej ją odprowadzać w razie wezbrań. źródło: NKJP: Michał Matys: Jak uchronić się w przyszłości przed powodzią?, Gazeta Wyborcza, 1997-07-25 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prostuję |
prostujemy |
|||
| 2 os. |
prostujesz |
prostujecie |
|||
| 3 os. |
prostuje |
prostują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałem +(e)m prostował |
prostowałam +(e)m prostowała |
prostowałom +(e)m prostowało |
prostowaliśmy +(e)śmy prostowali |
prostowałyśmy +(e)śmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałeś +(e)ś prostował |
prostowałaś +(e)ś prostowała |
prostowałoś +(e)ś prostowało |
prostowaliście +(e)ście prostowali |
prostowałyście +(e)ście prostowały |
| 3 os. |
prostował |
prostowała |
prostowało |
prostowali |
prostowały |
bezosobnik: prostowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prostował będę prostować |
będę prostowała będę prostować |
będę prostowało będę prostować |
będziemy prostowali będziemy prostować |
będziemy prostowały będziemy prostować |
| 2 os. |
będziesz prostował będziesz prostować |
będziesz prostowała będziesz prostować |
będziesz prostowało będziesz prostować |
będziecie prostowali będziecie prostować |
będziecie prostowały będziecie prostować |
| 3 os. |
będzie prostował będzie prostować |
będzie prostowała będzie prostować |
będzie prostowało będzie prostować |
będą prostowali będą prostować |
będą prostowały będą prostować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prostujmy |
|
| 2 os. |
prostuj |
prostujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałbym bym prostował |
prostowałabym bym prostowała |
prostowałobym bym prostowało |
prostowalibyśmy byśmy prostowali |
prostowałybyśmy byśmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałbyś byś prostował |
prostowałabyś byś prostowała |
prostowałobyś byś prostowało |
prostowalibyście byście prostowali |
prostowałybyście byście prostowały |
| 3 os. |
prostowałby by prostował |
prostowałaby by prostowała |
prostowałoby by prostowało |
prostowaliby by prostowali |
prostowałyby by prostowały |
bezosobnik: prostowano by
bezokolicznik: prostować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prostując
gerundium: prostowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prostowanie |
prostowania |
| D. | prostowania |
prostowań |
| C. | prostowaniu |
prostowaniom |
| B. | prostowanie |
prostowania |
| N. | prostowaniem |
prostowaniami |
| Ms. | prostowaniu |
prostowaniach |
| W. | prostowanie |
prostowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prostujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostująca |
| D. | prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującej |
| C. | prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującej |
| B. | prostującego |
prostującego |
prostujący |
prostujące |
prostującą |
| N. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującą |
| Ms. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostujące |
| D. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
| C. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
| B. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujące |
| N. | prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
| Ms. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: prostowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostowany |
prostowany |
prostowany |
prostowane |
prostowana |
| D. | prostowanego |
prostowanego |
prostowanego |
prostowanego |
prostowanej |
| C. | prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanemu |
prostowanej |
| B. | prostowanego |
prostowanego |
prostowany |
prostowane |
prostowaną |
| N. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowaną |
| Ms. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostowani |
prostowani |
prostowane |
prostowane |
| D. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
| C. | prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
prostowanym |
| B. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowane |
| N. | prostowanymi |
prostowanymi |
prostowanymi |
prostowanymi |
| Ms. | prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
prostowanych |
odpowiednik aspektowy: wyprostować
Składnia
|
+ | prostować | + |
CO
|
4. prąd
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Energia elektryczność
Połączenia
- prostować prąd
Cytaty
|
Mostek Graetza to pełnookresowy prostownik z czterech diod prostowniczych połączonych w specyficzny układ prostujący prąd przy wykorzystaniu obu połówek napięcia przemiennego. źródło: NKJP: Mostek Graetza, Wikipedia.pl, 2008-10-30 |
|
|
Zasilacz, czyli PSU z ang.(Power Supply Unit), dostosowuje napięcie, prostuje prąd płynący z sieci (Polska 230V), do potrzeb komputera na złącza ATX i inne. źródło: NKJP: Podstawowe komponenty komputera, Wikibooks.org |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prostuję |
prostujemy |
|||
| 2 os. |
prostujesz |
prostujecie |
|||
| 3 os. |
prostuje |
prostują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałem +(e)m prostował |
prostowałam +(e)m prostowała |
prostowałom +(e)m prostowało |
prostowaliśmy +(e)śmy prostowali |
prostowałyśmy +(e)śmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałeś +(e)ś prostował |
prostowałaś +(e)ś prostowała |
prostowałoś +(e)ś prostowało |
prostowaliście +(e)ście prostowali |
prostowałyście +(e)ście prostowały |
| 3 os. |
prostował |
prostowała |
prostowało |
prostowali |
prostowały |
bezosobnik: prostowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prostował będę prostować |
będę prostowała będę prostować |
będę prostowało będę prostować |
będziemy prostowali będziemy prostować |
będziemy prostowały będziemy prostować |
| 2 os. |
będziesz prostował będziesz prostować |
będziesz prostowała będziesz prostować |
będziesz prostowało będziesz prostować |
będziecie prostowali będziecie prostować |
będziecie prostowały będziecie prostować |
| 3 os. |
będzie prostował będzie prostować |
będzie prostowała będzie prostować |
będzie prostowało będzie prostować |
będą prostowali będą prostować |
będą prostowały będą prostować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prostujmy |
|
| 2 os. |
prostuj |
prostujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałbym bym prostował |
prostowałabym bym prostowała |
prostowałobym bym prostowało |
prostowalibyśmy byśmy prostowali |
prostowałybyśmy byśmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałbyś byś prostował |
prostowałabyś byś prostowała |
prostowałobyś byś prostowało |
prostowalibyście byście prostowali |
prostowałybyście byście prostowały |
| 3 os. |
prostowałby by prostował |
prostowałaby by prostowała |
prostowałoby by prostowało |
prostowaliby by prostowali |
prostowałyby by prostowały |
bezosobnik: prostowano by
bezokolicznik: prostować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prostując
gerundium: prostowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prostowanie |
prostowania |
| D. | prostowania |
prostowań |
| C. | prostowaniu |
prostowaniom |
| B. | prostowanie |
prostowania |
| N. | prostowaniem |
prostowaniami |
| Ms. | prostowaniu |
prostowaniach |
| W. | prostowanie |
prostowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prostujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostująca |
| D. | prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującej |
| C. | prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującej |
| B. | prostującego |
prostującego |
prostujący |
prostujące |
prostującą |
| N. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującą |
| Ms. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostujące |
| D. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
| C. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
| B. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujące |
| N. | prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
| Ms. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
Składnia
|
+ | prostować | + |
CO
|
5. czyjeś słowa
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | korygować |
Połączenia
- prostować błędy, bzdury, głupoty, kłamstwa, nieścisłości, omyłki, plotki, pomyłki, przeinaczenia, przekłamania, skrzywienia; informacje, obraz czegoś, jakąś sprawę, czyjeś słowa, stwierdzenia, jakiś tekst, czyjąś wypowiedź
- prostować natychmiast, wielokrotnie
- chcieć, musieć, próbować, starać się, usiłować, nie mieć zamiaru/nie zamierzać prostować czegoś; trzeba prostować
- prostować i uzupełniać; demaskować i prostować, odpowiadać i prostować, polemizować i prostować, poprawiać się i prostować, protestować i prostować, przepraszać i prostować, wyjaśniać i prostować
Cytaty
|
Mam drugie pytanie: czy w sytuacji fałszywych alarmów o domniemanej inwazji organy państwowe mają obowiązek prostowania tych informacji na łamach prasy czy też nie? źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 25.10.1996 |
|
|
Projekt ustawy, bardzo krótki, zwięzły, nie niesie żadnych zagrożeń, a wręcz przeciwnie, poprzez swoje uregulowania wyjaśnia i prostuje wiele obiegowych opinii na temat denominacji. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 11.06.1994 |
|
|
Ale jednak na jedną informację błędną przypada gazetom z dziesięć poprawnych. A te błędne – są prostowane. źródło: NKJP: W.Giełżyński: Asia się dokształca, Tygodnik Ciechanowski, 2005-07-04 |
|
|
- Może to będzie trzeciego października - mówię [...]. - Raczej nie. Myślę, że to będzie sierpień albo wrzesień - prostuje Aga. źródło: NKJP: Tomasz Kwaśniewski: Dziennik ciężarowca, 2007 |
|
|
Nie przejął się jej irytacją i nawet nie prostował, że nie miał brata, tylko starszą siostrę. źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Złoty pociąg, 2006 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
prostuję |
prostujemy |
|||
| 2 os. |
prostujesz |
prostujecie |
|||
| 3 os. |
prostuje |
prostują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałem +(e)m prostował |
prostowałam +(e)m prostowała |
prostowałom +(e)m prostowało |
prostowaliśmy +(e)śmy prostowali |
prostowałyśmy +(e)śmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałeś +(e)ś prostował |
prostowałaś +(e)ś prostowała |
prostowałoś +(e)ś prostowało |
prostowaliście +(e)ście prostowali |
prostowałyście +(e)ście prostowały |
| 3 os. |
prostował |
prostowała |
prostowało |
prostowali |
prostowały |
bezosobnik: prostowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę prostował będę prostować |
będę prostowała będę prostować |
będę prostowało będę prostować |
będziemy prostowali będziemy prostować |
będziemy prostowały będziemy prostować |
| 2 os. |
będziesz prostował będziesz prostować |
będziesz prostowała będziesz prostować |
będziesz prostowało będziesz prostować |
będziecie prostowali będziecie prostować |
będziecie prostowały będziecie prostować |
| 3 os. |
będzie prostował będzie prostować |
będzie prostowała będzie prostować |
będzie prostowało będzie prostować |
będą prostowali będą prostować |
będą prostowały będą prostować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
prostujmy |
|
| 2 os. |
prostuj |
prostujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
prostowałbym bym prostował |
prostowałabym bym prostowała |
prostowałobym bym prostowało |
prostowalibyśmy byśmy prostowali |
prostowałybyśmy byśmy prostowały |
| 2 os. |
prostowałbyś byś prostował |
prostowałabyś byś prostowała |
prostowałobyś byś prostowało |
prostowalibyście byście prostowali |
prostowałybyście byście prostowały |
| 3 os. |
prostowałby by prostował |
prostowałaby by prostowała |
prostowałoby by prostowało |
prostowaliby by prostowali |
prostowałyby by prostowały |
bezosobnik: prostowano by
bezokolicznik: prostować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
prostując
gerundium: prostowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | prostowanie |
prostowania |
| D. | prostowania |
prostowań |
| C. | prostowaniu |
prostowaniom |
| B. | prostowanie |
prostowania |
| N. | prostowaniem |
prostowaniami |
| Ms. | prostowaniu |
prostowaniach |
| W. | prostowanie |
prostowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: prostujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostująca |
| D. | prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującego |
prostującej |
| C. | prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującemu |
prostującej |
| B. | prostującego |
prostującego |
prostujący |
prostujące |
prostującą |
| N. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującą |
| Ms. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | prostujący |
prostujący |
prostujące |
prostujące |
| D. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
| C. | prostującym |
prostującym |
prostującym |
prostującym |
| B. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujące |
| N. | prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
prostującymi |
| Ms. | prostujących |
prostujących |
prostujących |
prostujących |
odpowiedniki aspektowe: wyprostować , sprostować
Składnia
| Rzosobowy | + | prostować | + |
CO
|
| Rzosobowy | + | prostować | + |
MOWA WPROST
|
| Rzosobowy | + | prostować | + |
że ZDANIE
|