UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

manna

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

łac. manna

z gr. mánna

Pierwotnym źródłem jest hebr. mān 'dar'

1.a kasza

Definicja

bardzo drobna kasza pszenna

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

	synonimy:	grysik
	hiperonimy:	kasza

Połączenia

gęsta manna
(kasza) manna na mleku, na wodzie
kasza, kaszka manna
(mdły) zapach; chochla, talerz, torebka manny
legumina z manny
naczynie, pudełko z manną
jeść mannę

Cytaty

	Wstręt już czuliśmy do tej kaszy manny, jedliśmy przez zaciśnięte zęby [...]. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996
	Chodźcie, pokażę, my tu mamy blisko piwnice, zobaczycie, jakie tam bogactwa. Istotnie: wory mąki, klusek, pudełek z manną i ryżem, w kącie piwnicy kartofle. źródło: NKJP: Stefan Leder, Witold Leder: Czerwona nić : ze wspomnień i prac rodziny Lederów, 2005
	Dostał obiad - zupę jarzynową, gęstą mannę na mleku z sokiem i naleśniki na słodko z serem, polane śmietaną. źródło: NKJP: Maria Borowa: Dominika znaczy niedziela, 1988
	Co mogło tak spodobać się jury w pracy Kamila? Chłopiec opowiada, że „wykonał ją różnymi technikami”: no bo dach kościoła ułożył pieczołowicie z łusek szyszek, zapałki posłużyły mu do wykonania krzyżyka na dachu świątyni, zgniecione bombki choinkowe do ułożenia witraży w oknach, kaszka manna do wyklejenia ścian kościółka, a włóczka do wykonania drzewa. źródło: NKJP: (WR): Sprawiedliwy collage, Dziennik Polski, 2005-05-07
	Z kruchego ciasta pieczemy babeczki. Przygotowujemy masę z kaszy manny, do której dodajemy miód, masło roślinne oraz kakao lub karobu. Masę miksujemy na krem. Na dno babeczek układamy rodzynki, następnie krem czekoladowy i dekorujemy je orzechami i wiórkami kokosowymi. źródło: NKJP: Stanisława Olko: Makrobiotyka w polskiej kuchni czyli Powrót do dawnego naturalnego sposobu odżywiania, 1994

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	manna	manny
D.	manny	mann

C.	mannie	mannom
B.	mannę	manny
N.	manną	mannami
Ms.	mannie	mannach
W.	manno	manny

Inne uwagi

Zwykle lp

1.b porcja

Definicja

porcja manny - kaszy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

porcja

Połączenia

dostać, kupić (kaszę) mannę

Cytaty

- Dobrze, że jesteś. Biegnij do kuchni, pani Henia trzyma dla was obiad w piecyku. [...] Bąknął coś niezrozumiałego i jak manekin, wiedziony-pchany do przodu, wszedł do jadalni. Dostał obiad - zupę jarzynową, gęstą mannę na mleku z sokiem i naleśniki na słodko z serem, polane śmietaną.

źródło: NKJP: Maria Borowa: Dominika znaczy niedziela, 1988

Mam pytanie, kupiłam zwykłą kaszę mannę [...] ale nie jest napisane czy zawiera gluten. Czy to znaczy, że jeśli nie jest napisane to zawiera?

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	manna	manny
D.	manny	mann

C.	mannie	mannom
B.	mannę	manny
N.	manną	mannami
Ms.	mannie	mannach
W.	manno	manny

2. roślina

Definicja

bot.

roślina zielna, występująca w kilkudziesięciu gatunkach, o drobnych kwiatach zebranych w kłos, wiechę lub kolbę, wiatropylna, rosnąca w umiarkowanej strefie półkuli północnej, w bardzo wilgotnych miejscach

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin rośliny leśne i łąkowe

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

roślina

Cytaty

Zdarzyło się to najprawdopodobniej jeszcze w XIX wieku, świeżo po osuszeniu bagien i starorzeczy, rozsianych między obiema miejscowościami. Tam, gdzie rozciągały się nieużytki - o tyle ważne dla ludzi, że mogli tam łowić ryby, łapać piskorze i zbierać mannę jadalną, rosnącą na mokradłach w dużej obfitości - dzięki melioracji pojawiło się ogromne pastwisko.

źródło: NKJP: Sympatii nie można zadekretować, Dziennik Polski, 2001-09-19

Znaczny udział w jadłospisie, zwłaszcza w okresach głodu, miało runo leśne i dziko rosnące rośliny, np. popularny perz, który po wysuszeniu mielono na mąkę, a z niej wypiekano chleb. Podobną rolę odgrywała manna, rosnąca na łąkach trawa, z której robiono kaszę.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Obyczaje w Polsce : od średniowiecza do czasów współczesnych : praca zbiorowa, 2004

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	manna	manny
D.	manny	mann

C.	mannie	mannom
B.	mannę	manny
N.	manną	mannami
Ms.	mannie	mannach
W.	manno	manny

3. porost

Definicja

bot.

jadalny porost rosnący w północnej Afryce i na stepach Azji, mający postać szarych lub rdzawych grudek, w stanie suchym roznoszony przez wiatr na duże odległości

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat roślin rośliny leśne i łąkowe

Cytaty

Iracka biblijna manna rośnie tylko - na północy od Mosulu - na niewielkich drzewkach.

źródło: NKJP: Biblijna manna, Dziennik Polski, 2003-02-08

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	manna	manny
D.	manny	mann

C.	mannie	mannom
B.	mannę	manny
N.	manną	mannami
Ms.	mannie	mannach
W.	manno	manny

4. w Biblii

Definicja

rel.

w Biblii: cudowny pokarm ofiarowany przez Boga Izraelitom w czasie ich wędrówki po pustyni

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:

pokarm

Cytaty

	Kiedy Żydzi szemrali na pustyni, zesłał im Pan mannę z nieba, zesłał im Pan przepiórki. źródło: NKJP: Bogdan Wojdowski: Chleb rzucony umarłym, 1971
	[...] W świetle tych odkryć manna przestaje być cudem. źródło: NKJP: Zenon Kosidowski: Opowieści biblijne, 1963
	W Eucharystii Ty sam jesteś naszym pokarmem i chlebem duchowym, w czasie doczesnej wędrówki do ziemi obiecanej jesteś naszą manną na pustyni... źródło: NKJP: Tadeusz Loska SJ: Wszystkie moje źródła są w Tobie : nabożeństwa eucharystyczne : godziny święte-spotkania modlitewne, 1999
	Jak relikwie przechowywano w Arce Przymierza mannę i laskę Aarona. źródło: NKJP: Internet
	Bóg nakarmił Izraelitów na pustyni manną, ale to był tylko symbol. źródło: NKJP: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	manna	manny
D.	manny	mann

C.	mannie	mannom
B.	mannę	manny
N.	manną	mannami
Ms.	mannie	mannach
W.	manno	manny

Inne uwagi

Zwykle lp

Frazeologizmy

manna z nieba
manna niebieska

Data ostatniej modyfikacji: 27.06.2025