UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

naleśnik

Chronologizacja

1682, KorBa

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m2, m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. naleśnik
naleśniki
D. naleśnika
naleśników
C. naleśnikowi
naleśnikom
B. naleśnika
naleśnik
naleśniki
N. naleśnikiem
naleśnikami
Ms. naleśniku
naleśnikach
W. naleśniku
naleśniki

Pochodzenie

Być może od wyrażenia przyimkowego *na lěsě 'na kracie' (por. pol. lasa 'plecionka z prętów, drewniana krata'); pierwotnie byłoby to zatem jakieś ciasto pieczone na kracie pełniącej funkcję rusztu. Nie można jednak wykluczyć, że podstawę stanowiło wyrażenie przyimkowe *na listě 'na liściu' i że byłoby to ciasto pieczone na dużym liściu. Jest także możliwe, że pierwotnie chodziło o dwa różne wyrazy, *nalěsьnikъ i *nalistьnikъ, nazywające dwa różne rodzaje wypieku (Bor).

Definicja

bardzo cienki placek usmażony z rzadkiego ciasta na patelni, podawany z farszem z sera, owoców, grzybów lub mięsa, zrolowany lub złożony

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Jedzenie i jego przygotowanie rodzaje pokarmu/potraw i ich cechy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  potrawa

Połączenia

  • ciepłe, zimne; pyszne naleśniki
  • naleśnik z dżemem, z grzybami, z mięsem, z owocami, z serem, ze szpinakiem
  • naleśnik w polewie (czekoladowej), w (pikantnym) sosie, w syropie
  • porcja; rodzaje naleśników
  • nadzienie do naleśników
  • przepis; ciasto na naleśniki
  • robić, smażyć, usmażyć, zrobić; zwijać; jeść, zjeść; lubić; zamówić naleśniki
  • cienki, płaski jak naleśnik

Cytaty

Żółtka jaj, mleko, mąkę i wodę wymieszać, dodać stopione masło, pół łyżeczki cukru, szczyptę soli i ubitą pianę z białek. Usmażyć naleśniki na patelni posmarowanej pędzelkiem umoczonym w oleju.

źródło: NKJP: Czerwcowe naleśniki, Dziennik Polski, 2006-06-22

[...] babcia demonstracyjnie krytykuje jej gotowanie i powiedziała, że nigdy w życiu nie jadła naleśników z mięsem!

źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Listy do córek, 2009

Ciasta na naleśniki nie należy ubijać zbyt długo, bo będą za twarde.

źródło: NKJP: Naleśniki, Dziennik Polski, 2006-09-07

Zapadał już mrok, Kowalik ujął Nelę pod ramię i skierowali się w stronę „Dwójki”. O tej porze było wiele wolnych stolików, a gdy po długiej chwili podeszła kelnerka, spojrzeli na siebie i zamówili naleśniki z serem.

źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998

W ofercie wegetariańskich restauracji jest kilkadziesiąt potraw. Począwszy od zup, poprzez kilkanaście rodzajów naleśników, zapiekanki, sałatki, a skończywszy na deserach.

źródło: NKJP: Coraz więcej wegetarian w Krakowie, Dziennik Polski, 2008-10-01

Data ostatniej modyfikacji: 16.06.2026
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json