UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

majtki

Chronologizacja

SWil: (inne znaczenie), SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: p3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. majtki
D. majtek
C. majtkom
B. majtki
N. majtkami
Ms. majtkach
W. majtki

Pochodzenie

Pierwotnie zapewne 'szerokie, krótkie spodnie męskie, spięte pod kolanami', w dawnej polszczyźnie (od XVI w.) nazywane marynałami (podobna do nich była też w przeszłości dolna część bielizny damskiej, zawiązywana pod kolanami), charakterystyczny element ubioru dawnych marynarzy (Bor); zob. majtek

1. bielizna

Definicja

część dolnej bielizny, okrywająca biodra i krocze

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie rodzaje i części ubrań

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  bielizna

Połączenia

  • damskie, dziecięce, dziewczęce, męskie; barchanowe, bawełniane, elastyczne, koronkowe, jedwabne, trykotowe; długie, krótkie; obcisłe, obszerne; białe, czarne, czerwone,..., kolorowe; kąpielowe; ciepłe; brudne, czyste; mokre, suche; opuszczone; same majtki; majtki gimnastyczne, jednorazowe
  • majtki od bikini
  • majtki na zmianę
  • majtki z koronką
  • majtki i biustonosz, majtki i halka, majtki i skarpetki, majtki i stanik
  • falbanki, gumka; para, rozmiar majtek
  • guma do majtek, od majtek
  • nosić; naciągnąć/naciągać, podciągnąć/podciągać, wciągnąć/wciągać, włożyć/wkładać, !?założyć/!?zakładać; ściągnąć/ściągać, zdjąć/zdejmować; spuścić, zsunąć majtki
  • chodzić bez majtek; rozebrany do majtek
  • ubrany w majtki; siusiać w majtki
  • być w (samych) majtkach

Cytaty

Dominika przez rozkloszowaną sukienkę podciągała majtki i uśmiechała się do niego...

źródło: NKJP: Marek Miller: Pierwszy milion, 1999

Nie wiedziałem co się dzieje. [...] Wybiegłem w samych majtkach i boso na ulicę, by zobaczyć co się dzieje. Wtedy usłyszałem - Włamanie!

źródło: NKJP: Violetta Laskowska: Boso i w majtkach na ulicę, prasa, 1999

Januszek był w jakichś naciągniętych obwisłych majtkach z poluzowaną gumką. Wciąż opadały [...].

źródło: NKJP: Krystian Lupa: Podglądania, 2003

Trzyletni chłopiec, ubrany tylko w majtki, podkoszulek i buciki, wałęsał się w niedzielę przed godziną siódmą po Wąchocku.

źródło: NKJP: Trzylatek na ulicy, sam w nocy, Echo Dnia, 2006-09-09

Informacja normatywna

Uznawane za niepoprawne: założyć/zakładać majtki, ubrać/ubierać majtki

2. spodenki

Definicja

daw. 
chłopięce krótkie spodenki

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie rodzaje i części ubrań

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia narodziny i dzieciństwo

Relacje znaczeniowe

synonimy:  spodenki

Połączenia

  • chłopiec w krótkich majtkach

Cytaty

Ten mały, chuderlawy człowieczek na fotografii [...] - to mój ojciec. Obok niego, w granatowym marynarskim ubranku z krótkimi majtkami, w marynarskiej białej czapce na głowie, w sandałkach i podkolanówkach - to ja.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Widnokrąg, 1996

Pan poseł postąpił w tym przypadku już nawet nie tyle jak smarkacz w krótkich majtkach, ale jak smarkacz, któremu krótkie majtki właśnie opadły.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 10.09.2003

Frazeologizmy

ktoś ma kisiel w majtkach
ktoś majtki w zębach nosił
ktoś robi w majtki
ktoś zrobił w majtki
srutututu, majtki z drutu
trutututu, majtki z drutu
w jednych portkach
w jednych majtkach
w krótkich spodenkach
Data ostatniej modyfikacji: 30.04.2013
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json