UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

powściągać

Chronologizacja

XV w., SStp

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. powściągam
powściągamy
2 os. powściągasz
powściągacie
3 os. powściąga
powściągają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. powściągałem
+(e)m powściągał
powściągałam
+(e)m powściągała
powściągałom
+(e)m powściągało
powściągaliśmy
+(e)śmy powściągali
powściągałyśmy
+(e)śmy powściągały
2 os. powściągałeś
+(e)ś powściągał
powściągałaś
+(e)ś powściągała
powściągałoś
+(e)ś powściągało
powściągaliście
+(e)ście powściągali
powściągałyście
+(e)ście powściągały
3 os. powściągał
powściągała
powściągało
powściągali
powściągały

bezosobnik: powściągano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę powściągał
będę powściągać
będę powściągała
będę powściągać
będę powściągało
będę powściągać
będziemy powściągali
będziemy powściągać
będziemy powściągały
będziemy powściągać
2 os. będziesz powściągał
będziesz powściągać
będziesz powściągała
będziesz powściągać
będziesz powściągało
będziesz powściągać
będziecie powściągali
będziecie powściągać
będziecie powściągały
będziecie powściągać
3 os. będzie powściągał
będzie powściągać
będzie powściągała
będzie powściągać
będzie powściągało
będzie powściągać
będą powściągali
będą powściągać
będą powściągały
będą powściągać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. powściągajmy
2 os. powściągaj
powściągajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. powściągałbym
bym powściągał
powściągałabym
bym powściągała
powściągałobym
bym powściągało
powściągalibyśmy
byśmy powściągali
powściągałybyśmy
byśmy powściągały
2 os. powściągałbyś
byś powściągał
powściągałabyś
byś powściągała
powściągałobyś
byś powściągało
powściągalibyście
byście powściągali
powściągałybyście
byście powściągały
3 os. powściągałby
by powściągał
powściągałaby
by powściągała
powściągałoby
by powściągało
powściągaliby
by powściągali
powściągałyby
by powściągały

bezosobnik: powściągano by

bezokolicznik: powściągać

imiesłów przysłówkowy współczesny: powściągając

gerundium: powściąganie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. powściąganie
powściągania
D. powściągania
powściągań
C. powściąganiu
powściąganiom
B. powściąganie
powściągania
N. powściąganiem
powściąganiami
Ms. powściąganiu
powściąganiach
W. powściąganie
powściągania

imiesłów przymiotnikowy czynny: powściągający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. powściągający
powściągający
powściągający
powściągające
powściągająca
D. powściągającego
powściągającego
powściągającego
powściągającego
powściągającej
C. powściągającemu
powściągającemu
powściągającemu
powściągającemu
powściągającej
B. powściągającego
powściągającego
powściągający
powściągające
powściągającą
N. powściągającym
powściągającym
powściągającym
powściągającym
powściągającą
Ms. powściągającym
powściągającym
powściągającym
powściągającym
powściągającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. powściągający
powściągający
powściągające
powściągające
D. powściągających
powściągających
powściągających
powściągających
C. powściągającym
powściągającym
powściągającym
powściągającym
B. powściągających
powściągających
powściągających
powściągające
N. powściągającymi
powściągającymi
powściągającymi
powściągającymi
Ms. powściągających
powściągających
powściągających
powściągających

imiesłów przymiotnikowy bierny: powściągany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. powściągany
powściągany
powściągany
powściągane
powściągana
D. powściąganego
powściąganego
powściąganego
powściąganego
powściąganej
C. powściąganemu
powściąganemu
powściąganemu
powściąganemu
powściąganej
B. powściąganego
powściąganego
powściągany
powściągane
powściąganą
N. powściąganym
powściąganym
powściąganym
powściąganym
powściąganą
Ms. powściąganym
powściąganym
powściąganym
powściąganym
powściąganej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. powściągani
powściągani
powściągane
powściągane
D. powściąganych
powściąganych
powściąganych
powściąganych
C. powściąganym
powściąganym
powściąganym
powściąganym
B. powściąganych
powściąganych
powściąganych
powściągane
N. powściąganymi
powściąganymi
powściąganymi
powściąganymi
Ms. powściąganych
powściąganych
powściąganych
powściąganych

odpowiednik aspektowy: powściągnąć

Pochodzenie

Zob. ciągać

1. emocje

Definicja

panować nad uczuciami lub zachowaniami, starając się ich nie okazywać

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Połączenia

  • powściągać emocje, nerwy; język
  • z trudem powściągać
  • musieć, potrafić, umieć powściągać

Cytaty

[…] bardzo się denerwowałam, ale nie dałam tego po sobie poznać. W takiej pracy trzeba powściągać emocje.

źródło: NKJP: Katarzyna Guzy: Policyjna rodzynka, NTN Żuławy, 1998-10-16

Matka odetchnęła, chociaż u wujostwa Osińskich było nam jak w niebie, ale tam musiała powściągać swoją wybuchowość.

źródło: NKJP: Ewa Berberyusz: Moja teczka, 2006

Nie spałem, a jednak wydawało mi się, że obudziły mnie stłumione śmiechy za drzwiami, naszeptywania, chichoty, powściągane słowa, utajone szyderstwo.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Opowiadania 1974-1979, 1979

Ujrzałem na spokojnym zazwyczaj obliczu Henryka z trudem powściąganą urazę […].

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Metamorfozy, 2004

To historia o powściąganiu uczuć . By je w sobie uciszyć, by je zdeptać, bohaterowie potrzebują nadzwyczajnej życiowej siły.

źródło: NKJP: Jacek Szczerba: Dziś premiera, Gazeta Wyborcza, 1999-02-26

Składnia

bez ograniczeń + powściągać +
CO

2. podwładnych

Definicja

powstrzymywać kogoś od pewnych zachowań lub okazywania jakichś uczuć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  powstrzymywać

Cytaty

[...] porucznik poniewczasie skonstatował, że jako dowódca powinien powściągać podwładnych i uświadamiać im powagę wykonywanego zadania bojowego w warunkach pokojowych [...].

źródło: NKJP: Internet

[...] chodziło o to, ażeby dyplomacja polska wpłynęła na rząd rumuński, powściągając go od mieszania się w konflikt na Bliskim Wschodzie po stronie Grecji [...].

źródło: NKJP: Waldemar Michowicz: Historia dyplomacji polskiej, 1995

Składnia

bez ograniczeń + powściągać +
KOGO
Data ostatniej modyfikacji: 09.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json