Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. kraść
1. turystów
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa przestępstwa
Połączenia
- gang, kieszonkowiec, złodziej, włamywacz okradł kogoś/coś, szajka okradła kogoś/coś, (młodociani) przestępcy, nieznani sprawcy okradli kogoś/coś
- okraść jubilera, klientów, kolekcjonera, pasażera, przechodnia, turystę; bank, dom, firmę, grób, hurtownię, kasę, kiosk, kościół, magazyn, muzeum, sklep, samochód
- okraść z biżuterii, z dokumentów, z dorobku całego życia, z mienia znacznej wartości, z oszczędności, z pieniędzy, ze sprzętu
- okraść do cna, okradziony doszczętnie
- chcieć, próbować, zamierzać okraść
- okraść i zdewastować coś; włamać się i okraść, napaść na kogoś i okraść
- okradzione mieszkanie; zostać okradzionym
Cytaty
|
Wbiegła zapłakana Rachela. - Obrabowali!... Okradli !... - wołała szlochając. źródło: KJ PWN: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1996 |
|
|
Policja poszukuje mężczyzny, który, podając się za księdza, okradł 71-letnią mieszkankę Piotrkowa Trybunalskiego. źródło: NKJP: Dziennik Polski, 2001-06-04 |
|
|
Przez 40 minut nie było właścicieli mieszkania [...]. Wystarczyło to jednak złodziejom, aby okraść mieszkanie z cennych rzeczy. źródło: NKJP: (AJ): Przez uchylone okno, Dziennik Polski, 2001-04-06 |
|
|
Turysta jadący pociągiem z Kielc do Zakopanego został okradziony z dokumentów, telefonu komórkowego i pieniędzy. źródło: NKJP: Dziennik Polski, Podhale - Kronika policyjna, 2002-10-29 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
okradnę |
okradniemy |
|||
| 2 os. |
okradniesz |
okradniecie |
|||
| 3 os. |
okradnie |
okradną |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
okradłem +(e)m okradł |
okradłam +(e)m okradła |
okradłom +(e)m okradło |
okradliśmy +(e)śmy okradli |
okradłyśmy +(e)śmy okradły |
| 2 os. |
okradłeś +(e)ś okradł |
okradłaś +(e)ś okradła |
okradłoś +(e)ś okradło |
okradliście +(e)ście okradli |
okradłyście +(e)ście okradły |
| 3 os. |
okradł |
okradła |
okradło |
okradli |
okradły |
bezosobnik: okradziono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
okradnijmy |
|
| 2 os. |
okradnij |
okradnijcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
okradłbym bym okradł |
okradłabym bym okradła |
okradłobym bym okradło |
okradlibyśmy byśmy okradli |
okradłybyśmy byśmy okradły |
| 2 os. |
okradłbyś byś okradł |
okradłabyś byś okradła |
okradłobyś byś okradło |
okradlibyście byście okradli |
okradłybyście byście okradły |
| 3 os. |
okradłby by okradł |
okradłaby by okradła |
okradłoby by okradło |
okradliby by okradli |
okradłyby by okradły |
bezosobnik: okradziono by
bezokolicznik: okraść
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
okradłszy
gerundium: okradzenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | okradzenie |
okradzenia |
| D. | okradzenia |
okradzeń |
| C. | okradzeniu |
okradzeniom |
| B. | okradzenie |
okradzenia |
| N. | okradzeniem |
okradzeniami |
| Ms. | okradzeniu |
okradzeniach |
| W. | okradzenie |
okradzenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: okradziony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | okradziony |
okradziony |
okradziony |
okradzione |
okradziona |
| D. | okradzionego |
okradzionego |
okradzionego |
okradzionego |
okradzionej |
| C. | okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionej |
| B. | okradzionego |
okradzionego |
okradziony |
okradzione |
okradzioną |
| N. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzioną |
| Ms. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | okradzeni |
okradzeni |
okradzione |
okradzione |
| D. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
| C. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
| B. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzione |
| N. | okradzionymi |
okradzionymi |
okradzionymi |
okradzionymi |
| Ms. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
odpowiednik aspektowy: okradać
Składnia
| Rz osobowy | + | okraść | + |
KOGO/CO +
(z CZEGO)
|
2. państwo
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | ograbić |
Połączenia
- aferzyści, kombinatorzy, spekulanci; kolonizatorzy okradli, rząd okradł ludzi
- okraść emerytów i rencistów, najbiedniejszych, naród, nauczycieli, obywateli, państwo, pracowników, skarb państwa
- okraść z dochodów, z emerytury, z oszczędności, ze wspólnego majątku, z wypracowanych dóbr
- okraść bezkarnie, z premedytacją
- oszukać i okraść
- zostać okradzionym
Cytaty
|
Nacjonalizując majątki ziemskie i fabryki, komuniści okradli sporą część społeczeństwa. źródło: NKJP: Rzeczpospolita złodziejska, Dziennik Polski, 2001-09-08 |
|
|
Rodzi się również - chyba retoryczne w naszych warunkach - pytanie, na ile okradli budżet państwa aferzyści w sprawach, których nie wykryto. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 23.01.1992 |
|
|
Okradzenie rolników z majątku narodowego w żaden sposób nie da się wytłumaczyć racjonalnie. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 28.08.1996 |
|
|
Wiedziemy nędzną egzystencję, zostaliśmy okradzeni i oszukani, poddani uciskowi i prześladowaniom. źródło: NKJP: Koniec Polski, Dziennik Polski, 2001-09-14 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
okradnę |
okradniemy |
|||
| 2 os. |
okradniesz |
okradniecie |
|||
| 3 os. |
okradnie |
okradną |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
okradłem +(e)m okradł |
okradłam +(e)m okradła |
okradłom +(e)m okradło |
okradliśmy +(e)śmy okradli |
okradłyśmy +(e)śmy okradły |
| 2 os. |
okradłeś +(e)ś okradł |
okradłaś +(e)ś okradła |
okradłoś +(e)ś okradło |
okradliście +(e)ście okradli |
okradłyście +(e)ście okradły |
| 3 os. |
okradł |
okradła |
okradło |
okradli |
okradły |
bezosobnik: okradziono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
okradnijmy |
|
| 2 os. |
okradnij |
okradnijcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
okradłbym bym okradł |
okradłabym bym okradła |
okradłobym bym okradło |
okradlibyśmy byśmy okradli |
okradłybyśmy byśmy okradły |
| 2 os. |
okradłbyś byś okradł |
okradłabyś byś okradła |
okradłobyś byś okradło |
okradlibyście byście okradli |
okradłybyście byście okradły |
| 3 os. |
okradłby by okradł |
okradłaby by okradła |
okradłoby by okradło |
okradliby by okradli |
okradłyby by okradły |
bezosobnik: okradziono by
bezokolicznik: okraść
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
okradłszy
gerundium: okradzenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | okradzenie |
okradzenia |
| D. | okradzenia |
okradzeń |
| C. | okradzeniu |
okradzeniom |
| B. | okradzenie |
okradzenia |
| N. | okradzeniem |
okradzeniami |
| Ms. | okradzeniu |
okradzeniach |
| W. | okradzenie |
okradzenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: okradziony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | okradziony |
okradziony |
okradziony |
okradzione |
okradziona |
| D. | okradzionego |
okradzionego |
okradzionego |
okradzionego |
okradzionej |
| C. | okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionej |
| B. | okradzionego |
okradzionego |
okradziony |
okradzione |
okradzioną |
| N. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzioną |
| Ms. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | okradzeni |
okradzeni |
okradzione |
okradzione |
| D. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
| C. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
| B. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzione |
| N. | okradzionymi |
okradzionymi |
okradzionymi |
okradzionymi |
| Ms. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
odpowiednik aspektowy: okradać
Składnia
| Rz osobowy | + | okraść | + |
KOGO/CO +
(z CZEGO)
|
3. kogoś z dobrego imienia
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | pozbawić |
Połączenia
- wojna okradła kogoś z najpiękniejszych lat
- okraść kogoś z dobrego imienia; z nadziei, z wiary w ludzi, z wiary w sprawiedliwość
- okradziony z intymności, z marzeń, ze spokoju; z młodości
- zostać okradzionym
Cytaty
|
Komunizm jest wciąż żywy, dopóki żyjemy my, jego ofiary, które okradł z tego, co dla człowieka najcenniejsze i tylko raz dane: z czasu. źródło: NKJP: Jerzy Surdykowski: Duch Rzeczypospolitej, 2001 |
|
|
A obok twarze z wyrazem bólu, rozpaczy, beznadziei - twarze ludzi gnanych z miejsca na miejsce, okradzionych z przeszłości i przyszłości, wyrzuconych z własnych domów, pozbawionych szansy na szczęście. źródło: NKJP: Marek Soból: Mojry, 2005 |
|
|
Dzieci okradzione z dzieciństwa, nie z własnej winy, stają się często bezwzględnymi przestępcami. źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 08.09.1999 |
|
|
Był zdradzony przez kobietę, porzucony i okradziony z najcenniejszych swych tajemnic, sponiewierany i zhańbiony przez innego mężczyznę. źródło: NKJP: Włodzimierz Pawluczuk: Judasz, 2004 |
|
|
Wieczorem wyjechała do swego okradzionego z miłości domu. źródło: NKJP: Wiesława Maria Korczyńska: Wróć..., 2001 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: dokonany
Tryb oznajmujący
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
okradnę |
okradniemy |
|||
| 2 os. |
okradniesz |
okradniecie |
|||
| 3 os. |
okradnie |
okradną |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
okradłem +(e)m okradł |
okradłam +(e)m okradła |
okradłom +(e)m okradło |
okradliśmy +(e)śmy okradli |
okradłyśmy +(e)śmy okradły |
| 2 os. |
okradłeś +(e)ś okradł |
okradłaś +(e)ś okradła |
okradłoś +(e)ś okradło |
okradliście +(e)ście okradli |
okradłyście +(e)ście okradły |
| 3 os. |
okradł |
okradła |
okradło |
okradli |
okradły |
bezosobnik: okradziono
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
okradnijmy |
|
| 2 os. |
okradnij |
okradnijcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
okradłbym bym okradł |
okradłabym bym okradła |
okradłobym bym okradło |
okradlibyśmy byśmy okradli |
okradłybyśmy byśmy okradły |
| 2 os. |
okradłbyś byś okradł |
okradłabyś byś okradła |
okradłobyś byś okradło |
okradlibyście byście okradli |
okradłybyście byście okradły |
| 3 os. |
okradłby by okradł |
okradłaby by okradła |
okradłoby by okradło |
okradliby by okradli |
okradłyby by okradły |
bezosobnik: okradziono by
bezokolicznik: okraść
imiesłów przysłówkowy uprzedni:
okradłszy
gerundium: okradzenie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | okradzenie |
okradzenia |
| D. | okradzenia |
okradzeń |
| C. | okradzeniu |
okradzeniom |
| B. | okradzenie |
okradzenia |
| N. | okradzeniem |
okradzeniami |
| Ms. | okradzeniu |
okradzeniach |
| W. | okradzenie |
okradzenia |
imiesłów przymiotnikowy bierny: okradziony
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | okradziony |
okradziony |
okradziony |
okradzione |
okradziona |
| D. | okradzionego |
okradzionego |
okradzionego |
okradzionego |
okradzionej |
| C. | okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionemu |
okradzionej |
| B. | okradzionego |
okradzionego |
okradziony |
okradzione |
okradzioną |
| N. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzioną |
| Ms. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | okradzeni |
okradzeni |
okradzione |
okradzione |
| D. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
| C. | okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
okradzionym |
| B. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzione |
| N. | okradzionymi |
okradzionymi |
okradzionymi |
okradzionymi |
| Ms. | okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
okradzionych |
odpowiednik aspektowy: okradać
Inne uwagi
zwykle imb
Składnia
|
+ | okraść | + |
KOGO/CO +
z CZEGO
|