UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

składać

Chronologizacja

2 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

Zob. kłaść

1. parasol

Definicja

zbliżać do siebie części przedmiotu, powodując zmniejszenie jego objętości

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni odległość

Połączenia

składać kartkę, mapę, obrus, ubranie; leżak, parasol, scyzoryk, stół
składać w kostkę
składać starannie; na pół

Cytaty

[...] major rozebrał się jak automat, składając ubranie w staranną kostkę na podłodze, jakby za chwilę miał stanąć przed komisją poborową.

źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Czerwony byk, 2007

Chodź no tu! - wołał pan Dobrzynkiewicz, składając czarny parasol, którego chciał użyć jako narzędzia kary.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

2. dłonie

Definicja

zbliżać do siebie dwie rzeczy tak, żeby się zetknęły

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni odległość

Połączenia

składać dłonie

Cytaty

Stanął przed nią w odległości dwóch kroków. Ukłonił się, japońskim zwyczajem składając dłonie.

źródło: NKJP: Hubert Klimko-Dobrzaniecki: Rzeczy pierwsze, 2009

Wszystkie trzy szkła składamy ze sobą tak, aby szkło płaskie znalazło się między szkiełkami zegarkowymi, które wypukłościami skierowane są na zewnątrz.

źródło: NKJP: Lech Emfazy Stefański: Ars magica, czyli Sztuka psychotroniki, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

3. model

Definicja

łączyć elementy w jakąś całość

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny hobby i zainteresowania

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny budowa urządzeń i maszyn

Połączenia

składać meble, model
składać z części, z fragmentów, z kawałków

Cytaty

	Szczególnie dobrze bawili się składając model pancernika „Cesariewicz”, który wówczas wydawał się im szczytem myśli technicznej. źródło: NKJP: Mirosław M. Bujko: Złoty pociąg, 2006
	Informujemy wszystkich klientów, że będą musieli składać meble lub kupić taką usługę u nas w sklepie. źródło: NKJP: Meble przyjeżdżają w kawałkach, Express Ilustrowany, 2003-06-17
	Zainteresowania miał techniczne, żadnych literackich. Jeździł do kolegi o takich samych zainteresowaniach [...] i tam na strychu składali z części motocykl. źródło: NKJP: Czesław Miłosz: Abecadło Miłosza, 1997
	Mieszkańcy Duba-jurtu bez słowa skargi czy protestu mozolnie składali z kawałków zniszczone domostwa. W jakiś cudowny sposób lepili zburzone i przeżarte ogniem mury, rozpościerali nad nimi dachy. źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Wieże z kamienia, 2004
	Mekas nakręcił setki kilometrów taśmy, na których rejestrował codzienność, zwyczajne życie, i składał z nich swoje filmy. źródło: NKJP: Cezary Kaszewski: Mkną niebieskie tramwaje, Słowo Polskie Gazeta Wrocławska, 2004-05-25,

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

CO + (z CZEGO)

4. kość

Definicja

ustawiać złamaną kość, tak aby mogła się prawidłowo zrosnąć

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Choroby i ich leczenie leki i sposoby leczenia, zabiegi, sprzęty medyczne

Połączenia

składać nogę, rękę

Cytaty

Mejer składa rękę jednemu z nich, a noga drugiego ma być operowana.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

5. tekst

Definicja

przygotowywać do druku, zestawiając litery lub czcionki w wyrazy, a wyrazy w wiersze

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Środki masowego przekazu wydawnictwa

Połączenia

składać tekst

Cytaty

Dzięki tej książce nauczysz się łamać i składać tekst [...], a także z łatwością stworzysz wielostronicowy układ ulotki, broszury czy książki.

źródło: NKJP: Roland Zimek: Microsoft Publisher 2007 PL. Ćwiczenia praktyczne, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

6. oświadczenie

Definicja

wykonywać czynność wyrażoną następującym rzeczownikiem

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

składać doniesienie, donos, interpelację, ofertę, oświadczenie, pozew, relację, rezygnację, skargę, wniosek, zamówienie, zawiadomienie, zażalenie, zeznanie; gratulacje, życzenia; podpis; ukłon; hołd; wizytę; przyrzeczenie, przysięgę, ślubowanie, śluby
składać na piśmie
składać w sądzie, w sekretariacie, w urzędzie

Cytaty

	Skargi lub zapytania należy składać w formie pisemnej. źródło: NKJP: Agata Pustułka: Praca bez płacy, Trybuna Śląska, 2003-11-28
	Z dokumentów wynika, że pan Borówka składał też wniosek o kasację tego postanowienia. źródło: NKJP: Droga bez porozumienia, Dziennik Bałtycki, 2003-08-14
	Żołnierze składają przysięgę wierności Ojczyźnie właśnie na sztandar. źródło: NKJP: NKJP: Jacek Jakubiak: Żarski garnizon, Kronika Ziemi Żarskiej, 1997, nr 4
	[...] składamy śluby ubóstwa, jednak kilka książek, zwłaszcza z dedykacjami, przeor pozwolił mi zatrzymać. źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Za kurtyną mroku. Zabawa w chowanego, 1995
	Horst często wyjeżdża i Elka siedzi wtedy całymi dniami sama, bo Horst oprócz niej nie ma żadnej rodziny, a sama nie lubi składać wizyt ani przyjmować gości. źródło: NKJP: Paweł Huelle: Weiser Dawidek, 1987

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

7. kwiaty

Definicja

przynosić coś gdzieś i pozostawiać to tam na jakiś czas

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

składać kwiaty, wieniec; złoto
składać na cmentarzu, na grobie
składać w pudle, w skarbcu

Cytaty

	Znicze i wiązanki składano na cmentarzu wojskowym oraz w miejscach pamięci narodowej. źródło: NKJP: W zadumie przy bliskich, Dziennik Łódzki, 2005-11-02
	Zjeżdżali do nich milionerzy z całego świata, składając złoto i dolary w solidnych zuryskich sejfach. źródło: NKJP: Paweł Wujec: Banki milionerów, Gazeta Wyborcza, 1995-02-15
	Najemni żołnierze nosili zielone chusty na głowach i zielone wstążki przy lufach. Do nich należało martwe miasto. Łupy składali na wielkie ciężarówki. źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Zakaukazie, Gazeta Wyborcza, 1993-12-17
	Ocalałe kobiety już krzątały się przy pochówku. Z chustkami przewiązanymi jak czadory kopały dół, czym kto miał. Jakaś przytomna wyciągała poległym dokumenty i składała na kupkę. źródło: NKJP: Ewa Berberyusz: Moja teczka, 2006
	[...] Smuga z Tomkiem dozorowali tragarzy składających na ziemię bagaże. źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek wśród łowców głów, 1965

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

CO + GDZIE

8. pieniądze

Definicja

gromadzić środki finansowe, najczęściej na jakiś cel

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi

Połączenia

składać pieniądze, środki
składać na mieszkanie, na rower, na samochód

Cytaty

Oczywiście, mniejsza firma mogłaby składać środki na swój fundusz, nie mogłyby tylko ich inwestować.

źródło: NKJP: Jolanta Koral: Rozmowa z wiceministrem pracy Lesławem Nawackim, Gazeta Wyborcza, 1996-04-12

Dajmy czas policji i prokuratorowi na działanie - rzucił do słuchawki, a potem groził „Krakowskiej” sądem i poradził niżej podpisanemu składać pieniądze na dobrego adwokata.

źródło: NKJP: Henryk Szewczyk: Zapłata dla webmastera, Gazeta Krakowska, 2002-08-10

Nie wiedzieli [...], że składam na saksofon. Składałem w największej tajemnicy.

źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Traktat o łuskaniu fasoli, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

Składnia

Rz_osobowy

składać

(CO) + (na CO)

9. zmarłego do grobu

Definicja

książk.

umieszczać gdzieś zmarłych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

Połączenia

składać ciało, prochy, szczątki
składać do grobu, do trumny
składać na katafalku

Cytaty

Modlitwy w trakcie składania ciała do grobu na cmentarzu odprawił biskup Wiesław Mering.

źródło: NKJP: Lucyna Zdanowska: Ostatnia droga księdza proboszcza, Tygodnik Tucholski2006, nr 742

To tam znajduje się jeden z dwóch, zachowanych w Europie, grobowców komorowych, gdzie składano prochy zmarłych.

źródło: NKJP: Dawno, dawno temu w Borkowie, Dziennik Sławieński, 2000-07-28

Niektóre plemiona leśne składają zmarłych wprost w buszu - na pożarcie dzikim zwierzętom.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuściński: Heban, 2004

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

KOGO/CO + GDZIE

10. głowę

Definicja

książk.

opierać na czymś część ciała

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości przestrzeni miejsce i jego usytuowanie w przestrzeni

Połączenia

składać głowę

Cytaty

Składając głowę na poduszce, pomyślałem, że moja matka znikła, upiornie mnie to niepokoiło, ale perspektywa, że się odnajdzie, też była makabryczna.

źródło: NKJP: Tomasz Jastrun: Rzeka podziemna, 2005

Przecież nasz biedny wuj zmarł zaledwie tej jesieni! - zawołała Jana dramatycznie, składając ręce na chudej piersi gestem tragicznej dziewicy.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Piołun i miód Kroniki Drugiego Kręgu Księga III, 2003

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

CO + na CZYM

11. winę

Definicja

obciążyć kogoś lub coś tym, na co wskazuje następujący rzeczownik

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

składać odpowiedzialność, winę

Cytaty

Mordują swego kolegę z Kuomintangu, składając winę na agentów angielskich. Prowokacja, tortury są dla nich zwykłym narzędziem pracy.

źródło: NKJP: Jerzy Stempowski: Szkice literackie. Chimera jako zwierzę pociągowe: 1929-1941, 2001

[...] uważamy, że składanie odpowiedzialności za tę sprawę głównie na członków rządu Mieczysława Rakowskiego jest niedopuszczalne i może być uznawane za przejaw odwetu politycznego na członkach tego rządu.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 18.09.1992

Zdaniem [...] autora nic nie jest w stanie usprawiedliwić naszego zacofania cywilizacyjnego czy gospodarczego. Winę składa się na szkolnictwo jezuickie, ale to ono przecież wydało na Zachodzie Europy Kartezjusza.

źródło: NKJP: Janusz Tazbir: Długi romans z muzą Klio, 2007

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.	składam	składamy
2 os.	składasz	składacie
3 os.	składa	składają

Czas przeszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałem +(e)m składał	składałam +(e)m składała	składałom +(e)m składało	składaliśmy +(e)śmy składali	składałyśmy +(e)śmy składały
2 os.	składałeś +(e)ś składał	składałaś +(e)ś składała	składałoś +(e)ś składało	składaliście +(e)ście składali	składałyście +(e)ście składały
3 os.	składał	składała	składało	składali	składały

bezosobnik: składano

Czas przyszły

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	będę składał będę składać	będę składała będę składać	będę składało będę składać	będziemy składali będziemy składać	będziemy składały będziemy składać
2 os.	będziesz składał będziesz składać	będziesz składała będziesz składać	będziesz składało będziesz składać	będziecie składali będziecie składać	będziecie składały będziecie składać
3 os.	będzie składał będzie składać	będzie składała będzie składać	będzie składało będzie składać	będą składali będą składać	będą składały będą składać

Tryb rozkazujący

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
1 os.		składajmy
2 os.	składaj	składajcie

Tryb warunkowy

	liczba pojedyncza			liczba mnoga
	m	ż	n	mo	-mo
1 os.	składałbym bym składał	składałabym bym składała	składałobym bym składało	składalibyśmy byśmy składali	składałybyśmy byśmy składały
2 os.	składałbyś byś składał	składałabyś byś składała	składałobyś byś składało	składalibyście byście składali	składałybyście byście składały
3 os.	składałby by składał	składałaby by składała	składałoby by składało	składaliby by składali	składałyby by składały

bezosobnik: składano by

bezokolicznik: składać

imiesłów przysłówkowy współczesny: składając

gerundium: składanie

	liczba pojedyncza	liczba mnoga
M.	składanie	składania
D.	składania	składań
C.	składaniu	składaniom
B.	składanie	składania
N.	składaniem	składaniami
Ms.	składaniu	składaniach
W.	składanie	składania

imiesłów przymiotnikowy czynny: składający

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składający	składający	składający	składające	składająca
D.	składającego	składającego	składającego	składającego	składającej
C.	składającemu	składającemu	składającemu	składającemu	składającej
B.	składającego	składającego	składający	składające	składającą
N.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającą
Ms.	składającym	składającym	składającym	składającym	składającej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składający	składający	składające	składające
D.	składających	składających	składających	składających
C.	składającym	składającym	składającym	składającym
B.	składających	składających	składających	składające
N.	składającymi	składającymi	składającymi	składającymi
Ms.	składających	składających	składających	składających

imiesłów przymiotnikowy bierny: składany

	liczba pojedyncza
	m1	m2	m3	n1, n2	ż
	M.	składany	składany	składany	składane	składana
D.	składanego	składanego	składanego	składanego	składanej
C.	składanemu	składanemu	składanemu	składanemu	składanej
B.	składanego	składanego	składany	składane	składaną
N.	składanym	składanym	składanym	składanym	składaną
Ms.	składanym	składanym	składanym	składanym	składanej

	liczba mnoga
	p1	m1 ndepr	m1 depr	pozostałe
	M.	składani	składani	składane	składane
D.	składanych	składanych	składanych	składanych
C.	składanym	składanym	składanym	składanym
B.	składanych	składanych	składanych	składane
N.	składanymi	składanymi	składanymi	składanymi
Ms.	składanych	składanych	składanych	składanych

odpowiednik aspektowy: złożyć

Składnia

Rz_osobowy

składać

CO + na KOGO

Frazeologizmy

coś składa jaja
coś składa ikrę
coś składa skrzek
ktoś ciuła grosz do grosza
ktoś składa grosz do grosza
ktoś oddaje w czyjeś ręce coś
ktoś składa w czyjeś ręce coś
ktoś poświęca coś/kogoś na ołtarzu czegoś
ktoś składa coś/kogoś na ołtarzu czegoś
ktoś składa broń
ktoś składa oręż
ktoś składa coś na karb czegoś
ktoś składa egzamin
ktoś składa legitymację
ktoś składa litery
ktoś składa mandat
ktoś składa na czyjeś barki coś
ktoś składa na czyjeś ręce coś
ktoś składa swe kości gdzieś
ktoś oddaje życie
ktoś składa życie w ofierze
ktoś składa swoje/swe/własne życie w ofierze
ktoś składa urząd
ktoś składa z urzędu kogoś
ktoś zapisuje coś na konto czegoś
ktoś składa coś na konto czegoś

Data ostatniej modyfikacji: 21.07.2014