UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

mechaniczny

Chronologizacja

1659, Kart XVII-XVIII

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. mechaniczny
mechaniczny
mechaniczny
mechaniczne
mechaniczna
D. mechanicznego
mechanicznego
mechanicznego
mechanicznego
mechanicznej
C. mechanicznemu
mechanicznemu
mechanicznemu
mechanicznemu
mechanicznej
B. mechanicznego
mechanicznego
mechaniczny
mechaniczne
mechaniczną
N. mechanicznym
mechanicznym
mechanicznym
mechanicznym
mechaniczną
Ms. mechanicznym
mechanicznym
mechanicznym
mechanicznym
mechanicznej
W. mechaniczny
mechaniczny
mechaniczny
mechaniczne
mechaniczna
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. mechaniczni
mechaniczni
mechaniczne
mechaniczne
D. mechanicznych
mechanicznych
mechanicznych
mechanicznych
C. mechanicznym
mechanicznym
mechanicznym
mechanicznym
B. mechanicznych
mechanicznych
mechanicznych
mechaniczne
N. mechanicznymi
mechanicznymi
mechanicznymi
mechanicznymi
Ms. mechanicznych
mechanicznych
mechanicznych
mechanicznych
W. mechaniczni
mechaniczni
mechaniczne
mechaniczne

Pochodzenie

Od: mechanika

1. dotyczący mechaniki - działu fizyki

Definicja

dotyczący mechaniki - działu fizyki lub jej przedmiotu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka działalność naukowa

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  fizyczny

Połączenia

  • uraz mechaniczny; działanie, uszkodzenie, zabezpieczenie, zanieczyszczenie; rozwiązanie mechaniczne; czynniki; przyczyny; zniszczenia mechaniczne
  • mechaniczny i chemiczny

Cytaty

Badania systemów transportu tego typu trwają już z górą 20 lat. Ich ideą jest zerwanie bezpośredniego kontaktu pojazdu z drogą, tj. wyeliminowanie tarcia, a co za tym idzie, mechanicznego zużywania elementów taboru i toru.

źródło: NKJP: Opr. red. na podstawie tekstu Richarda Brookesa (Londyn): MAGLEW, Poznaj Świat, numer 4, 1987

Krucyfiks był w złym stanie, miał sporo uszkodzeń mechanicznych, brakowało m.in. palców u dłoni Chrystusa.

źródło: NKJP: Małgorzata Litwin: Nadzieja w Drzewie Życia, Gazeta Miejska, Toruń, numer 12 (30), 1999

Nie było w tym przypadku żadnych wad materiałowych. Przyczyną musiały być drgania lub przeciążenia mechaniczne – wyjaśnia prokurator.

źródło: NKJP: Adrian Czarnota: Gazownicy odpowiedzą za wybuch, Tygodnik Rybnicki, 2007-01-02

2. dotyczący mechaniki - działu techniki

Definicja

dotyczący mechaniki - działu techniki

Cytaty

2.a pojazd

Definicja

będący maszyną

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny

Połączenia

  • podzespół, pojazd, przyrząd mechaniczny; blokada, lalka, piła, przekładnia, zabawka mechaniczna; roboty, zegary mechaniczne
  • mechaniczny i elektryczny, mechaniczny i technologiczny

Cytaty

Sądzę, że należy rozważyć ewentualne obciążenie wszystkich nośników energii: stałych, ciekłych i gazowych, które objęłyby również jednych z największych i rozproszonych trucicieli, jakimi są pojazdy mechaniczne na paliwa płynne, czy nawet gazowe.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 33. posiedzenia Senatu RP w dniu 4 listopada 1994 r., 3. kadencja

W świecie przyszłości mechaniczne lalki zastąpią prawdziwe kobiety.

źródło: NKJP: Gwiazda, Cosmopolitan, numer 2, 2000

Zegary mechaniczne na wieżach budowane były w Europie od końca XIII wieku (w Polsce od połowy XIV w.) [...].

źródło: NKJP: IA: Dzieła cudem ocalone, Super Express, 2006

2.b siew

Definicja

wykonywany przez maszynę lub maszyny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny

Relacje znaczeniowe

antonimy:  ręczny

Połączenia

  • wentylacja mechaniczna; oczyszczanie mechaniczne

Cytaty

Zamiatanie ręczne i mechaniczne ulic, placów, chodników [...].

źródło: NKJP: Miejskie Przedsiębiorstwo Oczyszczania sp. z o.o. w Toruniu: Vademecum interesanta, Gazeta Miejska, Toruń, numer 6 (24), 1999

Był racjonalizatorem i wynalazcą, znakomitym technologiem wszelkiego rodzaju obróbki mechanicznej.

źródło: NKJP: S. Żagiel: Korzenie ''Metaltechu'', Tygodnik Ciechanowski, 2002-04-07

Żniwa to już na ogół mechaniczna praca kombajnów.

źródło: NKJP: Ostatni Mohikanie w zbożu, Tygodnik Rybnicki, 2007-06-26

2.c warsztat pracy

Definicja

wyposażony w maszyny

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny

Połączenia

  • warsztat mechaniczny

Cytaty

Firma dysponuje dużym budynkiem administracyjno-biurowym, magazynami, warsztatem mechanicznym, zapleczem socjalnym, garażami i parkingami dla sprzętu i maszyn budowlanych.

źródło: NKJP: Mieszkania z instrukcją obsługi, Wieści Podwarszawskie, numer 14 (985), 2010-04-11

2.d zakład

Definicja

produkujący maszyny

Noty o użyciu

Używane w nazwach własnych, np. Wojskowe Zakłady Mechaniczne.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny

Cytaty

Z kolei trzecią propozycje złożą zakłady mechaniczne z Siemianowic Śląskich, które chcą zaproponować Ministerstwu Obrony Narodowej nowy transporter produkcji fińskiej o nazwie „Patria”.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 27. posiedzenia Senatu RP w dniu 7 listopada 2002 r., 5. kadencja

3. dotyczący mechaniki - kierunku kształcenia

Definicja

dotyczący mechaniki - kierunku kształcenia

Noty o użyciu

Używane w nazwach własnych, np. Wydział Mechaniczny Politechniki Gdańskiej.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Edukacja i oświata studia

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  techniczny

Połączenia

  • kierunek, wydział mechaniczny; szkoła mechaniczna; technikum mechaniczne

Cytaty

Nie jesteśmy z wydziału mechanicznego, więc stworzenie projektu rowerków było dla nas sporym wyzwaniem.

źródło: NKJP: ol: Siłownia na pedały, Dlaczego?, 2010-09-29

18-letni Krzysztof K., uczeń technikum mechanicznego, został postrzelony w głowę.

źródło: NKJP: Robert Zieliński, Zygmunt Miłoszewski: Miał zeznawać w procesie „Rympałka”, Super Express, 1998

W ZSZ są aktualnie dwie klasy trzecie oraz jedna klasa pierwsza o profilu elektrycznym, klasa druga o profilu mechanicznym [...].

źródło: NKJP: S. Żagiel: Uczelnia zaczyna budowę, trzeba przenieść uczniów..., Tygodnik Ciechanowski, 2005-03-12

4. gest

Definicja

wykonywany bez świadomości, wyobraźni lub zaangażowania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego czynności i stany fizjologiczne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  automatyczny, machinalny

Połączenia

  • czynność mechaniczna; połączenie, powtarzanie, przeniesienie mechaniczne

Cytaty

Otóż uniwersytet nie powstaje przez mechaniczne połączenie istniejących uczelni.

źródło: NKJP: Sprawozdanie z 61. posiedzenia Senatu RP część 2, wersja robocza, 4. kadencja

Ci, którzy rzadko odwiedzają bibliotekę, widzą w niej swego rodzaju oazę ciszy i spokoju, a na pracę w niej patrzą jako na niemal mechaniczną wymianę książek, które o własnych siłach wskakują na półki.

źródło: NKJP: K. Mochlinska; Zofia WIilczyńska: O czytelnictwie na emigracji, Kultura, numer 7-8, 1964

Raporty przeprowadzone przez wizytatorów kościelnych oceniają umiejętności uczniów jako dobre, ale pojawiają się uwagi, że jest to często mechaniczne i bezmyślne wyuczenie się.

źródło: NKJP: Sab. Hasz.: O funkcjonowaniu ostrzeszowskiej szkoły w XIXw., Czas Ostrzeszowski, 2006\39

5. dźwięk

Definicja

charakterystyczny dla maszyny, a nie dla człowieka

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny

Cytaty

Auto było puste. Radca nacisnął klakson, obcy, mechaniczny dźwięk obudził szoferów.

źródło: NKJP: Wojciech Żukrowski: Kamienne tablice, 1966

Daniel Bell nazywany jest ojcem stylu minimal - związany ze sceną Detroit techno, zdefiniował na nowo jej stylistykę, redukując muzykę do minimum, zastępując dźwięki niezidentyfikowanymi mechanicznymi zgrzytami.

źródło: NKJP: (BR): Mechaniczne zgrzyty, Dziennik Polski, 2005-02-11

Frazeologizmy

energia mechaniczna
koń mechaniczny
muzyka mechaniczna
pamięć mechaniczna
Data ostatniej modyfikacji: 02.02.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json