Chronologizacja
W postaci: 'cielestność'
Inne znaczenie: '(rozwiązły) zbytek'
Pochodzenie
Zob. cielesny
1. fizyczność
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | fizyczność |
Połączenia
- ludzka, nasza cielesność
- cielesność i śmiertelność; duchowość i cielesność, materia i cielesność
- pozbawiony cielesności
- doświadczenie; odrzucenie cielesności
Cytaty
|
Materia stawia opór – zarówno nasza podatna na choroby i cierpienie cielesność, jak i śmiertelność są nieprzezwyciężalne. źródło: NKJP: Kinga Dunin: Czytając Polskę - literatura polska po 1989 roku wobec dylematów nowoczesności, 2004 |
|
|
W tych zwrotnych momentach gwałtownie potępiono cielesność człowieka i skoncentrowano się na przemijaniu i śmierci jako celu ziemskich przeznaczeń. źródło: NKJP: Zbigniew Mikołejko: Kłopoty z Panią Srogą, Gazeta Wyborcza, 1995-10-31 |
|
|
Pierwszy paradygmat interpretacyjny obejmował kwestie ludzkiej egzystencji, starości, cielesności i psychiki. źródło: NKJP: Anna Matuchniak-Krasuska: Publiczność wobec metafory plastycznej : o recepcji groteski Jerzego Dudy – Gracza, 1999 |
|
|
W tym przypadku dowodem cielesności Pana było spożycie przez niego posiłku. źródło: NKJP: Bóg, Duch, ciało, Usenet -- pl.soc.religia, 2002-02-14 |
|
|
Lęk przed śmiercią wiąże się ściśle, jednak, z naszą cielesnością. źródło: NKJP: Dusza z punktu widzenia informatyka 12/12, Usenet -- pl.soc.religia, 2003-07-29 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny:
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | cielesność |
cielesności |
|
| D. | cielesności |
cielesności |
|
| C. | cielesności |
cielesnościom |
|
| B. | cielesność |
cielesności |
|
| N. | cielesnością |
cielesnościami |
|
| Ms. | cielesności |
cielesnościach |
|
| W. | cielesności |
cielesności |
2. płciowość
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | fizyczność, płciowość, seksualność, zmysłowość |
Połączenia
- kobieca, ludzka; nasza, swoja, własna cielesność
- cielesność i zmysłowość; seks i cielesność
- sfera cielesności
- pogarda dla cielesności
- doświadczanie, doświadczenie cielesności
Cytaty
|
[...] pornografia instrumentalizuje stosunki międzyludzkie, [...] traktuje cielesność i seks w oderwaniu od ich funkcji prokreacyjnych i odziera je z funkcji emocjonalnych. źródło: NKJP: Pornozagadki, Cosmopolitan, 1999 |
|
|
Zwierzęca namiętność zostanie okiełznana, bez trudu specjalnego poświęcenia ze strony pana Piotra, bo choć był mężczyzną zmysłowym, cielesność żony pociągała go w bardzo umiarkowanym stopniu. źródło: NKJP: Krystyna Kolińska: Orzeszkowa, złote ptaki i terroryści, 1996 |
|
|
Agnieszka Sandomierz [...] robi sobie fotograficzne autoportrety, a następnie na ich podstawie maluje obrazy. To bardzo intymne wizerunki, nierzadko akty, stanowiące wyraźnie próbę uporania się autorki z problemami cielesności czy seksualności. źródło: NKJP: Piotr Sarzyński: Fotomalarstwo, Polityka, 2004-08-14 |
|
|
Wtajemniczenie literackie jest wtajemniczeniem seksualnym, rozbudzeniem własnej cielesności, pisze Iwasiów. źródło: NKJP: Grażyna Borkowska: Ręka pianisty, Gazeta Wyborcza - Dodatek, 1999-04-30 |
|
|
Główne tematy jego poezji to śmierć, miłość, fascynacja kobiecością i cielesnością (zazwyczaj ujętą w estetyce turpistycznej). źródło: NKJP: DodekBot: Rafał Wojaczek, Wikipedia.pl, 2009-05-09 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny:
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | cielesność |
cielesności |
|
| D. | cielesności |
cielesności |
|
| C. | cielesności |
cielesnościom |
|
| B. | cielesność |
cielesności |
|
| N. | cielesnością |
cielesnościami |
|
| Ms. | cielesności |
cielesnościach |
|
| W. | cielesności |
cielesności |
Inne uwagi
Zwykle lp
3. materialność
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | materialność |
Połączenia
- cielesność bryły, obiektu...
- nabierać cielesności
Cytaty
|
Jego delikatnie cieniowane, niespieszne opisy miejsc i zdarzeń nadają miastu ludzki wymiar, a w niektórych fragmentach - wręcz teatralną cielesność. źródło: NKJP: Mario Vargas Llosa; tłum. Dorota Walasek-Elbanowska: Do taktu werbla, Gazeta Wyborcza, 1999-04-30 |
|
|
Następnie Ahura Mazda stworzył ogień i puścił świat w ruch, uruchamiając upływ czasu i nadając wszystkiemu cielesność. źródło: NKJP: Nous: Zaratusztrianizm, Wikipedia.pl, 2009-05-31 |
|
|
[...] świat objawi się jako swoisty, egzotyczny przekładaniec, w którym warstwę górną tworzy duchowość czysta (moje ja), środkową cielesność materialnych obiektów złożonych, sprowadzalna wszakże w ostatecznej instancji do duchowości, a dolną znów niemal duchowość cząstek ulotnych, migotliwych. źródło: NKJP: Piotr Wierzbicki: Zapis świata. Traktat metafizyczny, 2009 |
|
|
[...] tekturowe puste dekoracje, wśród których od tylu dni poruszał się jak w pantomimie, zaczęły krzepnąć i nabierać cielesności, przemieniły się w prawdziwy świat [...]. źródło: NKJP: Piotr Siemion: Niskie łąki, 2000 |
|
|
W tym krótkim cytacie zamyka się istota rzeźby Gołogórskiego. Rzeźby pomiędzy ostrą cielesnością bryły a finezyjnymi fakturami powierzchni. źródło: NKJP: (AN): Narodziny Hybrydy, Dziennik Polski, 2001-02-06 |
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny:
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | cielesność |
cielesności |
|
| D. | cielesności |
cielesności |
|
| C. | cielesności |
cielesnościom |
|
| B. | cielesność |
cielesności |
|
| N. | cielesnością |
cielesnościami |
|
| Ms. | cielesności |
cielesnościach |
|
| W. | cielesności |
cielesności |
Inne uwagi
Zwykle lp