UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zmysłowość

Chronologizacja

1861, SJPWil

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny:

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zmysłowość
zmysłowości
D. zmysłowości
zmysłowości
C. zmysłowości
zmysłowościom
B. zmysłowość
zmysłowości
N. zmysłowością
zmysłowościami
Ms. zmysłowości
zmysłowościach
W. zmysłowości
zmysłowości

Inne uwagi

Zwykle lp

Pochodzenie

Zob. zmysł

1. świata

Definicja

zdolność do odbierania czegoś za pomocą zmysłów

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sensoryczność, sensualność

Połączenia

  • zmysłowość odczuwania świata, percepcji świata, świata
  • świat zmysłowości

Cytaty

Współcześni filozofowie i myśliciele [...] coraz śmielej wyrażają pogląd - przeciwstawiając się spuściźnie racjonalizmu i pozytywizmu - że jej miarą nie jest wyłącznie rozum, inteligencja i intelekt. Ten bowiem, nie wsparty intuicją, wrażliwością, uczuciem, emocją i zmysłowością, często prowadzi naszą myśl i postępowanie na manowce, fałszuje obraz rzeczywistości, hamuje rozwój osobowości.

źródło: NKJP: Nadwiślańskie mustangi, Dziennik Polski, 2003-09-10

Absolut jawi się nie tylko jako istniejący poza światem zmysłowości i empirii; jest bytem pozarozumowym, nie dającym się wysłowić.

źródło: NKJP: Ryszard Panasiuk: Filozofia: historia i współczesność: studia, odczyty, eseje, 2001

Otóż według Kanta – i to stanowiło rewolucję – przestrzeń i czas nie są realnymi przedmiotami istniejącymi poza nami, czyli poza poznającymi podmiotami, lecz są stałymi formami naszej zmysłowości, naszego oglądu, tzn. są dodawane przez nasze zmysły do odbieranych przez nas wrażeń.

źródło: NKJP: Roman Murawski: Filozofia matematyki: zarys dziejów, 1986

2. muzyki

Definicja

cecha czegoś, co działa na czyjeś zmysły, wywołując silne lub pozytywne emocje bądź skojarzenia, a nawet pożądanie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie słownictwo oceniające

Relacje znaczeniowe

synonimy:  sensualność

Połączenia

  • subtelna; intensywna, nadmierna; kobieca, uwodzicielska zmysłowość; zmysłowość malarska
  • zmysłowość atmosfery, kształtów, muzyki, opisów, tanga, tańca, ust
  • zmysłowość i emocjonalność, zmysłowość i tajemniczość; emocje i zmysłowość, witalność i zmysłowość
  • aura zmysłowości
  • pełny zmysłowości
  • podkreślać zmysłowość
  • emanować, przepojony zmysłowością

Cytaty

Barwny język, którym autorka opowiada fragment swojego życia i zmysłowość opisów, powodują, iż czytając tę książkę, słyszy się szum morza i palmowych gajów, czuje smak mojito i zapach cygar.

źródło: NKJP: Anna Plenzler: Bez retuszu. Książka, Polska Głos Wielkopolski, 2007-04-20

Już od pierwszych dźwięków można było zachwycać się niezwykle czystym śpiewem, doskonałym zgraniem, precyzją rytmiczną i świetną dykcją. Bardzo dobrze wydobywane różnice dynamiczne podkreślały zmysłowość muzyki.

źródło: NKJP: Maciej Jabłoński: Myśl wśród dźwięków, Dziennik Polski, 2008-08-26

Poddała się władzy piskliwej, drażniącej muzyki, pozwoliła, by porwał ją wybijany stopami rytm. Świadomość tego, że obserwują ją męskie oczy, przydała jej ruchom miękkości i zmysłowości.

źródło: NKJP: Iwona Surmik: Smoczy Pakt, 2003

3. pożądanie seksualne

Definicja

silna chęć zaspokojenia potrzeb seksualnych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego seksualność

Relacje znaczeniowe

synonimy:  popęd, pożądanie, seksualność

Połączenia

  • nieokiełznana zmysłowość
  • zmysłowość człowieka, kobiety, mężczyzny
  • zmysłowość i erotyka, zmysłowość i namiętność, zmysłowość i seksualność; erotyzm i zmysłowość, namiętność i zmysłowość, pożądanie i zmysłowość, seksualność i zmysłowość
  • pełny zmysłowości
  • budzić, rozbudzić/rozbudzać; opanować zmysłowość

Cytaty

W rozwoju życia seksualnego i uczuciowego obowiązki kobiety nie są wcale mniejsze niż mężczyzny [...]. Mężczyzna jest chętnym towarzyszem na tej drodze i rozbudzanie zmysłowości kobiety należy do niego, ale z chwilą, gdy miłość ich wchodzi w fazę rozpoczęcia współżycia seksualnego, kobieta ma również możliwość inicjatywy.

źródło: NKJP: Michalina Wistocka: Sztuka kochania, 2009

Zmysłowość kobiety jest inna niż mężczyzny i nie można jej mierzyć męską miarą zaspokojenia seksualnego.

źródło: NKJP: Ksawery Knotz: Seks, jakiego nie znacie. Dla małżonków kochających, 2009

Pragnie wyłączności współmałżonki i oferuje w zamian to samo. Zaborczy i zazdrosny oczekuje od współmałżonki tego samego. Jego zmysłowość skłania go czasem do niewierności. [...] Jeśli zdradzi, to przelotnie, z powodu pociągu fizycznego, nie z powodu niewierności [...].

źródło: NKJP: Henryk Rekus: Astrologia Genesis, 2007

Składnia

bez ograniczeń + zmysłowość +
(CZYJA)
bez ograniczeń + zmysłowość +
(KOGO)
Data ostatniej modyfikacji: 31.08.2018
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json