UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

odrzeć

Chronologizacja

XV w., SStp

Pochodzenie

Zob. drzeć

1. z lakieru

Definicja

pozbawić kogoś lub coś wierzchniej warstwy

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Połączenia

  • odrzeć z kory, z lakieru, z liści, z ozdób, ze skóry

Cytaty

Odarł łodygi z listków, złożył je razem.

źródło: NKJP: Andrzej Sapkowski: Narrenturm, 2002

Chrześcijanie odarli mury grobowca z bogatych zdobień i zachwycających posągów, pozostawiając jedynie szpetnie ogołocone mury.

źródło: NKJP: Witold Jabłoński: Metamorfozy, 2004

[...] plecami przyparta do ściany, broniła się tej rozbestwionej zgrai, chcącej ją odrzeć z futra i ograbić z rzeczy.

źródło: NKJP: Beata Obertyńska: W domu niewoli, 2005

Tego ostatniego [św. Bartłomieja] święto patronalne przypadało na 24 sierpnia. W tradycyjnej kulturze ludowej - w dawnej Polsce - od tego dnia zaczynano siewy ozimin. Wedle tradycji poniósł męczeńską śmierć przez odarcie ze skóry.

źródło: NKJP: Łzy św. Wawrzyńca, Dziennik Polski, 2006-07-22

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odrę
odrzemy
2 os. odrzesz
odrzecie
3 os. odrze
odrą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odarłem
+(e)m odarł
odarłam
+(e)m odarła
odarłom
+(e)m odarło
odarliśmy
+(e)śmy odarli
odarłyśmy
+(e)śmy odarły
2 os. odarłeś
+(e)ś odarł
odarłaś
+(e)ś odarła
odarłoś
+(e)ś odarło
odarliście
+(e)ście odarli
odarłyście
+(e)ście odarły
3 os. odarł
odarła
odarło
odarli
odarły

bezosobnik: odarto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odrzyjmy
2 os. odrzyj
odrzyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odarłbym
bym odarł
odarłabym
bym odarła
odarłobym
bym odarło
odarlibyśmy
byśmy odarli
odarłybyśmy
byśmy odarły
2 os. odarłbyś
byś odarł
odarłabyś
byś odarła
odarłobyś
byś odarło
odarlibyście
byście odarli
odarłybyście
byście odarły
3 os. odarłby
by odarł
odarłaby
by odarła
odarłoby
by odarło
odarliby
by odarli
odarłyby
by odarły

bezosobnik: odarto by

bezokolicznik: odrzeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odarłszy

gerundium: odarcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odarcie
odarcia
D. odarcia
odarć
C. odarciu
odarciom
B. odarcie
odarcia
N. odarciem
odarciami
Ms. odarciu
odarciach
W. odarcie
odarcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: odarty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odarty
odarty
odarty
odarte
odarta
D. odartego
odartego
odartego
odartego
odartej
C. odartemu
odartemu
odartemu
odartemu
odartej
B. odartego
odartego
odarty
odarte
odartą
N. odartym
odartym
odartym
odartym
odartą
Ms. odartym
odartym
odartym
odartym
odartej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odarci
odarci
odarte
odarte
D. odartych
odartych
odartych
odartych
C. odartym
odartym
odartym
odartym
B. odartych
odartych
odartych
odarte
N. odartymi
odartymi
odartymi
odartymi
Ms. odartych
odartych
odartych
odartych

odpowiednik aspektowy: odzierać

Składnia

bez ograniczeń + odrzeć +
KOGO/CO + z CZEGO

2. ze złudzeń

Definicja

książk. 
pozbawić kogoś lub coś istotnych cech

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność intelektualna człowieka nazwy działań intelektualnych człowieka

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca rodzaje pracy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pozbawić

Połączenia

  • odrzeć z dramaturgii, z godności, z wiary, ze złudzeń

Cytaty

Dopiero matka z całą bezwzględnością odarła moje wykręty z pozorów prawdopodobieństwa i ukazała ich prawdziwe oblicze.

źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007

Kto odarł nas z niezależności i samodzielności?

źródło: NKJP: Adam Strączek: Wyznanie lekarza-łapownika, 1995

Lata słuchania historii kobiet i własne zmaganie się z życiem odarły Irenę z wiary, że coś samo się zrobi.

źródło: NKJP: Paulina Grych: Schiza, 2008

To upokorzenie, ten stan odarcia z elementarnej godności są często bardziej dotkliwe i trudniejsze do zniesienia niż poniesiona strata materialna.

źródło: NKJP: Ryszard Kapuścinski: Lapidaria IV-VI, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odrę
odrzemy
2 os. odrzesz
odrzecie
3 os. odrze
odrą

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odarłem
+(e)m odarł
odarłam
+(e)m odarła
odarłom
+(e)m odarło
odarliśmy
+(e)śmy odarli
odarłyśmy
+(e)śmy odarły
2 os. odarłeś
+(e)ś odarł
odarłaś
+(e)ś odarła
odarłoś
+(e)ś odarło
odarliście
+(e)ście odarli
odarłyście
+(e)ście odarły
3 os. odarł
odarła
odarło
odarli
odarły

bezosobnik: odarto

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. odrzyjmy
2 os. odrzyj
odrzyjcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. odarłbym
bym odarł
odarłabym
bym odarła
odarłobym
bym odarło
odarlibyśmy
byśmy odarli
odarłybyśmy
byśmy odarły
2 os. odarłbyś
byś odarł
odarłabyś
byś odarła
odarłobyś
byś odarło
odarlibyście
byście odarli
odarłybyście
byście odarły
3 os. odarłby
by odarł
odarłaby
by odarła
odarłoby
by odarło
odarliby
by odarli
odarłyby
by odarły

bezosobnik: odarto by

bezokolicznik: odrzeć

imiesłów przysłówkowy uprzedni: odarłszy

gerundium: odarcie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. odarcie
odarcia
D. odarcia
odarć
C. odarciu
odarciom
B. odarcie
odarcia
N. odarciem
odarciami
Ms. odarciu
odarciach
W. odarcie
odarcia

imiesłów przymiotnikowy bierny: odarty

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. odarty
odarty
odarty
odarte
odarta
D. odartego
odartego
odartego
odartego
odartej
C. odartemu
odartemu
odartemu
odartemu
odartej
B. odartego
odartego
odarty
odarte
odartą
N. odartym
odartym
odartym
odartym
odartą
Ms. odartym
odartym
odartym
odartym
odartej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. odarci
odarci
odarte
odarte
D. odartych
odartych
odartych
odartych
C. odartym
odartym
odartym
odartym
B. odartych
odartych
odartych
odarte
N. odartymi
odartymi
odartymi
odartymi
Ms. odartych
odartych
odartych
odartych

odpowiednik aspektowy: odzierać

Składnia

bez ograniczeń + odrzeć +
KOGO/CO + z CZEGO
Data ostatniej modyfikacji: 17.07.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json