Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | prymas |
prymasi rzadziej prymasowie |
ndepr |
| prymasy |
depr | ||
| D. | prymasa |
prymasów |
|
| C. | prymasowi |
prymasom |
|
| B. | prymasa |
prymasów |
|
| N. | prymasem |
prymasami |
|
| Ms. | prymasie |
prymasach |
|
| W. | prymasie |
prymasi rzadziej prymasowie |
ndepr |
| prymasy |
depr |
Pochodzenie
niem. Prymas
Definicja
Noty o użyciu
Używane w nazwach własnych, np. Prymas Tysiąclecia.
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem
Połączenia
- były, nowy, obecny, ówczesny, późniejszy, przyszły; nasz; wielki; zmarły; uwięziony; anglikański, czeski, polski... prymas
- prymas Glemp, Ostrowski, Wyszyński...; prymas (kardynał) Józef Glemp, Stefan Wyszyński...
- prymas Anglii, Czech, Polski...
- Jego Eminencja Prymas Polski; kardynał, ksiądz prymas
- apel, decyzja, słowa, wypowiedź; list (pasterski); osoba, postać; postawa, rola; godność, tytuł; błogosławieństwo; działalność, dzieło, nauka; spowiednik; kapelan, wysłannik; beatyfikacja, proces beatyfikacyjny; rezydencja, siedziba; sekretariat; wizyta; śmierć, urodziny, życie; imię prymasa; pod patronatem, pod przewodnictwem prymasa; z udziałem prymasa
- list do prymasa; wizyta u prymasa
- biskupi, Episkopat; opłatek, rozmowa, spotkanie, wywiad z prymasem
- prymas odprawił mszę, ogłosił, podkreślił, wygłosił coś, przewodniczył czemuś, uczestniczył w czymś, udzielił czegoś, wezwał do czegoś, zaapelował o coś; msza celebrowana przez prymasa; podpisany przez prymasa
- napisać, pisać, zwrócić się / zwracać się do prymasa; otrzymać coś od prymasa; skierowany do prymasa
- aresztowanie, uwięzienie; zaproszenie prymasa
- rozmawiać, spotkać się / spotykać się z prymasem
- w ocenie; zdaniem prymasa; wspólnie, wraz z prymasem
Cytaty
|
Z udziałem prymasa Polski kardynała Józefa Glempa w warszawskiej archikatedrze św. Jana Chrzciciela odbyła się wczoraj uroczysta liturgia Męki Pańskiej. Prymas przewodniczył również drodze krzyżowej, która sprzed akademickiego kościoła św. Anny wyruszyła ulicami Starego Miasta. źródło: NKJP: Prostota Grobu Bożego, Dziennik Polski - Małopolska, 2002-03-30 |
|
|
W Kościele współczesnym tytuł prymasa ma wyłącznie znaczenie tytularno-tradycyjne. Pierwszym reprezentantem episkopatu danego kraju jest obecnie przewodniczący konferencji episkopatu powoływany przez nią w drodze głosowania. źródło: NKJP: Zdzisław Morawski:Watykan bez tajemnic, 1997 |
|
|
Prymas wygłosił homilię do ok. 200 tys. pielgrzymów przybyłych na święto Matki Boskiej Częstochowskiej. źródło: NKJP: Znak pokoju, Dziennik Polski - Kraj, 1998-08-27 |
|
|
Ponad sto tysięcy wiernych z całego kraju uczestniczyło wczoraj w uroczystościach święta Matki Bożej Jasnogórskiej. Pod przewodnictwem prymasa Polski odnowiono Jasnogórskie Śluby Narodu Polskiego. źródło: NKJP: (PAP): Odnowione śluby, Dziennik Polski - Kraj, 2002-08-27 |
|
|
W połowie lat sześćdziesiątych doszło do ostrej walki ideologicznej między PZPR i Kościołem katolickim, kierowanym przez prymasa Wyszyńskiego. źródło: NKJP: Alicja Dybkowska, Jan Żaryn, Małgorzata Żaryn: Polskie dzieje od czasów najdawniejszych do współczesności, 1994 |