Chronologizacja
Odmiana
część mowy: rzeczownik
rodzaj gramatyczny: m1
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||
|---|---|---|---|
| M. | proboszcz |
proboszczowie |
ndepr |
| proboszcze |
depr | ||
| D. | proboszcza |
proboszczów |
|
| C. | proboszczowi |
proboszczom |
|
| B. | proboszcza |
proboszczów |
|
| N. | proboszczem |
proboszczami |
|
| Ms. | proboszczu |
proboszczach |
|
| W. | proboszczu |
proboszczowie |
ndepr |
| proboszcze |
depr |
Pochodzenie
st.czes. probošt
z st.-w.-niem. probost
Źródłem formy staro-wysoko-niemieckiej jest łac. śred. propositus, praepositus 'przełożony, proboszcz' < łac. praepositus 'przełożony' (urzeczownikowiony imiesłów bierny od łac. praepōnō 'umieszczam (coś) na przodzie, stawiam (kogoś) na czele' (Bor).
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem
Połączenia
- były, dotychczasowy, kolejny, nowy, obecny, ostatni, ówczesny, poprzedni; długoletni, wieloletni; miejscowy; młody; wiejski; łopuszański, proszowicki, salwatorski, zakopiański...; polski; nasz; emerytowany, zmarły proboszcz; proboszcz generalny; wawelski
- proboszcz (krzeszowickiej, lipnickiej, proszowickiej...; katolickiej, rzymskokatolickiej; miejscowej) parafii; Łopanowa, Sobolowa, Sieniawy....
- proboszcz w jakiejś parafii, z jakiegoś kościoła; z Bukowiny, z Jordanowa, z Ochotnicy...
- proboszcz i biskup, proboszcz i dziekan, proboszcz i katecheta, proboszcz i księża, proboszcz i kustosz, proboszcz i parafianie, proboszcz i wikariusze, proboszcz i wikary, proboszcz i wójt; plebania i proboszcz
- ksiądz, ojciec proboszcz
- funkcja, godność, urząd; obowiązki, pomoc; apel, stanowisko, udział; śmierć proboszcza;
- pod przewodnictwem; z inicjatywy proboszcza
- list do proboszcza; zaświadczenie od proboszcza; wizyta u proboszcza
- nominacja na proboszcza
- konflikt, kontakt, rozmowa, spotkanie, współpraca z proboszczem
- proboszcz celebrował, koncelebrował, odprawił, poprowadził, sprawował mszę; przewodniczył mszy; wygłosił homilię, kazanie; dokonał poświęcenia czegoś, pobłogosławił, poświęcił coś
- należeć; pójść, zwrócić się do proboszcza
- dziękować proboszczowi
- być, zostać proboszczem;
- mianowany proboszczem
- rozmawiać, porozmawiać, skontaktować się, spotkać się / spotykać się, z proboszczem
- wraz, wspólnie z proboszczem
Cytaty
|
Funkcję proboszcza parafii p.w. Przemienienia Pańskiego w Brzozowie i kustosza kolegiaty objął ksiądz Jan Strojek, były sekretarz osobisty ks. arcybiskupa Józefa Michalika, metropolity przemyskiego [...]. źródło: NKJP: (ST): Ksiądz infułat na emeryturze, Dziennik Polski - Podkarpacie, 2001-08-14 |
|
|
Staraniem księdza Sebastiana Piskorskiego, miejscowego proboszcza i prof. Krakowskiej Akademii, kościółek otoczono murem z posągami (niektóre pochodzą z Wawelu) i bramkami. źródło: NKJP: Lech Szaraniec: Górny Śląsk, 1997 |
|
|
Ksiądz proboszcz mieszkał samotnie na plebanii przylegającej bezpośrednio do kościoła. źródło: NKJP: Jan Paulas, Cezary Sękalski: Oni nas stworzyli, 2002 |
|
|
Mszę św. koncelebrowali proboszczowie dębickich parafii. źródło: NKJP: (AJ): Rocznica rozstrzelania, Dziennik Polski -- Podkarpacie, 2001-02-03 |
|
|
Oczyściłeś się i znów zacząłeś grzeszyć, tak? A do kościoła chociaż chodzisz? Bo jakoś cię nie widzę. - Przez ostatnie dwa lata w szpitalu leżałem, księże proboszczu, to jak było chodzić? źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Kamień na kamieniu, 2008 |