UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

skarżyć się

Chronologizacja

SStp, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Zob. skarżyć

Definicja

mówić o swoich kłopotach lub doznanych przykrościach, licząc na współczucie lub pomoc

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

Relacje znaczeniowe

synonimy:  uskarżać się, wyskarżać się, żalić się

Połączenia

  • bezdomny, chory, dziecko, uczeń skarży się; emeryci, górnicy, klienci, kolejarze, mieszkańcy, nauczyciele, obywatele, pasażerowie, pracownicy, rodzice, rolnicy skarżą się
  • skarżyć się księdzu, matce, mężowi, ojcu, przyjaciółce, żonie; lekarzowi; dziennikarzom, władzy, policjantom, kierownikowi, rzecznikowi; niebiosom, Bogu
  • skarżyć się do matki, do nauczyciela; do gminy, do rządu, do rzecznika, do trybunału, do urzędu
  • skarżyć się na ból głowy, na kłopoty ze snem, na problemy ze zdrowiem, na serce; na dziecko, na męża
  • skarżyć się w listach, w prasie
  • skarżyć się cicho, głośno, gorzko, nieśmiało, płaczliwie, żałośnie; nieoficjalnie, oficjalnie, pisemnie, publicznie; często, niejednokrotnie
  • skarży się jak (małe) dziecko
  • nie chce, nie zamierza skarżyć się; zacząć się skarżyć
  • skarżyć się i jęczeć, skarżyć się i narzekać, skarżyć się i płakać, skarżyć się i szlochać, skarżyć się i użalać, skarżyć się i żalić

Cytaty

Skarżono się na operatorów sieci telekomunikacyjnych, że nieprawidłowo naliczają opłaty za rozmowy.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 24.07.2002

Mieszkańcy okolicznych wiosek skarżą się na bóle głowy, zawroty, duszności, czasem także mają podpuchnięte oczy.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 12.06.2003

Nigdy nie skarżył się na los, mimo że był po wojnie ścigany i prześladowany przez UB.

źródło: NKJP: Bieniek obok Piłsudskiego, Dziennik Polski, 2000-11-09

Dopiero gdy dzieci zaczęły się skarżyć rodzicom, że boją się chodzić do szkoły, powiadomiono policję.

źródło: NKJP: (EM): Wymuszali pieniądze, Dziennik Polski, 2001-01-16

Dojazd do Nowego Targu z Zakopanego zamiast pół godziny, trwał ponad pięćdziesiąt minut - skarży się jeden z Czytelników.

źródło: NKJP: (ECZ): Zamarznięte autobusy, Dziennik Polski, 2001-12-15

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. skarżę się
skarżymy się
2 os. skarżysz się
skarżycie się
3 os. skarży się
skarżą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. skarżyłem się
+(e)m się skarżył
skarżyłam się
+(e)m się skarżyła
skarżyłom się
+(e)m się skarżyło
skarżyliśmy się
+(e)śmy się skarżyli
skarżyłyśmy się
+(e)śmy się skarżyły
2 os. skarżyłeś się
+(e)ś się skarżył
skarżyłaś się
+(e)ś się skarżyła
skarżyłoś się
+(e)ś się skarżyło
skarżyliście się
+(e)ście się skarżyli
skarżyłyście się
+(e)ście się skarżyły
3 os. skarżył się
skarżyła się
skarżyło się
skarżyli się
skarżyły się

bezosobnik: skarżono się

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę się skarżył
będę się skarżyć
będę się skarżyła
będę się skarżyć
będę się skarżyło
będę się skarżyć
będziemy się skarżyli
będziemy się skarżyć
będziemy się skarżyły
będziemy się skarżyć
2 os. będziesz się skarżył
będziesz się skarżyć
będziesz się skarżyła
będziesz się skarżyć
będziesz się skarżyło
będziesz się skarżyć
będziecie się skarżyli
będziecie się skarżyć
będziecie się skarżyły
będziecie się skarżyć
3 os. będzie się skarżył
będzie się skarżyć
będzie się skarżyła
będzie się skarżyć
będzie się skarżyło
będzie się skarżyć
będą się skarżyli
będą się skarżyć
będą się skarżyły
będą się skarżyć

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. skarżmy się
2 os. skarż się
skarżcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. skarżyłbym się
bym się skarżył
skarżyłabym się
bym się skarżyła
skarżyłobym się
bym się skarżyło
skarżylibyśmy się
byśmy się skarżyli
skarżyłybyśmy się
byśmy się skarżyły
2 os. skarżyłbyś się
byś się skarżył
skarżyłabyś się
byś się skarżyła
skarżyłobyś się
byś się skarżyło
skarżylibyście się
byście się skarżyli
skarżyłybyście się
byście się skarżyły
3 os. skarżyłby się
by się skarżył
skarżyłaby się
by się skarżyła
skarżyłoby się
by się skarżyło
skarżyliby się
by się skarżyli
skarżyłyby się
by się skarżyły

bezosobnik: skarżono by się

bezokolicznik: skarżyć się

imiesłów przysłówkowy współczesny: skarżąc się

gerundium: skarżenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. skarżenie się
skarżenia się
D. skarżenia się
skarżeń się
C. skarżeniu się
skarżeniom się
B. skarżenie się
skarżenia się
N. skarżeniem się
skarżeniami się
Ms. skarżeniu się
skarżeniach się
W. skarżenie się
skarżenia się

imiesłów przymiotnikowy czynny: skarżący się

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. skarżący się
skarżący się
skarżący się
skarżące się
skarżąca się
D. skarżącego się
skarżącego się
skarżącego się
skarżącego się
skarżącej się
C. skarżącemu się
skarżącemu się
skarżącemu się
skarżącemu się
skarżącej się
B. skarżącego się
skarżącego się
skarżący się
skarżące się
skarżącą się
N. skarżącym się
skarżącym się
skarżącym się
skarżącym się
skarżącą się
Ms. skarżącym się
skarżącym się
skarżącym się
skarżącym się
skarżącej się
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. skarżący się
skarżący się
skarżące się
skarżące się
D. skarżących się
skarżących się
skarżących się
skarżących się
C. skarżącym się
skarżącym się
skarżącym się
skarżącym się
B. skarżących się
skarżących się
skarżących się
skarżące się
N. skarżącymi się
skarżącymi się
skarżącymi się
skarżącymi się
Ms. skarżących się
skarżących się
skarżących się
skarżących się

Składnia

tylko Rz osobowy + skarżyć się +
(KOMU) + na + KOGO/CO + (że + ZDANIE)
tylko Rz osobowy + skarżyć się +
(do + KOGO) + na + KOGO/CO + (że + ZDANIE)
tylko Rz osobowy + skarżyć się +
(KOMU) + że + ZDANIE
tylko Rz osobowy + skarżyć się +
MOWA WPROST + (KOMU)
Data ostatniej modyfikacji: 03.12.2009
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json