UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

nausznik

Chronologizacja

1578, SPXVI
Inne znaczenie: 'kolczyk'

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. nausznik
nauszniki
D. nausznika
nauszników
C. nausznikowi
nausznikom
B. nausznik
nauszniki
N. nausznikiem
nausznikami
Ms. nauszniku
nausznikach
W. nauszniku
nauszniki

Inne uwagi

Zwykle lm

Pochodzenie

Od: wyrażenia przyimkowego na uszy; zob. ucho.

1. część czapki

Definicja

część czapki lub innego nakrycia głowy w postaci klapki służącej do osłaniania ucha przed zimnem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Ubranie rodzaje i części ubrań

Relacje znaczeniowe

synonimy:  ucho
hiperonimy:  ochraniacz

Połączenia

  • czapka z nausznikami

Cytaty

Zdjął czapkę z nausznikami i pokłonił się nisko.

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Wielbłąd na stepie, 1978

Nosiłem wtedy ciemną czapkę z dużym daszkiem i opuszczanymi nausznikami.

źródło: NKJP: Roman Antoszewski: Kariera na trzy karpie morskie, 2000

Nie nosił także nigdy szalika. Tylko nauszniki od czapki narciarskiej jednak opuszczał, bo nie chciał stracić uszu, a przy podniesionych nausznikach odmroziłby je sobie na pewno.

źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999

Policja poszukuje oszustów. Sprawca, który sprzedał monety miał około 50 lat, ubrany był w czarną kurtkę, ciemne spodnie oraz czapkę z daszkiem i nausznikami zawiązanymi do góry.

źródło: NKJP: Złote interesy siedemdziesięciolatka, Tygodnik Siedlecki, 2009-05-20

2. przeciw hałasowi

Definicja

osłony na uszy zakładane celowo dla ochrony przed hałasem

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Praca materiały i narzędzia pracy

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  ochraniacz

Cytaty

Gdyby nie nauszniki, ogłuszający hałas silnika mógłby rozsadzić głowę.

źródło: NKJP: Jacek Pałkiewicz: Czar czasu Indochin, groza czasu Apokalipsy, Gazeta Poznańska, 2003-09-12

Dla najmłodszych odbył się konkurs na najciekawszy nausznik z ekologicznych materiałów - taka ochrona przed hałasem może się czasem przydać...

źródło: NKJP: (KAR): Hałas szkodzi zdrowiu, Dziennik Polski, 2005-06-24

— Szkodliwy wpływ hałasu można zmniejszyć poprzez noszenie ochraniaczy na uszach, ale trudno sobie wyobrazić kelnera w nausznikach. Dlatego właściciele restauracji powinni dbać o maksymalne wyciszenie lokalu.

źródło: NKJP: (SN): Kelner w nausznikach?, Dziennik Zachodni, 2003-05-21

Elektryczne maszyny są z kolei tańsze i cichsze. Spalinowe dwusuwy mogą bowiem wytwarzać hałas o natężeniu nawet powyżej 100 decybeli. Część z nich posiada nawet oznaczenia zalecające pracę w nausznikach.

źródło: NKJP: Tomasz Mucha: Kosiarz doskonały, Nasze Miasto Kraków, Nasze Miasto Kraków

Hałas o natężeniu około 130 dB może wywołać ból i natychmiastowe uszkodzenie ucha, podczas gdy dźwięk o natężeniu około 80 dB jest tolerowany około 2 godzin. Jeżeli hałasu nie da się uniknąć, należy stosować specjalne dźwiękochłonne nauszniki.

źródło: NKJP: Jeszcze młody, a już głuchnie, Gazeta Krakowska, 2006-01-07

3. część hełmu

Definicja

część hełmu osłaniająca ucho

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna czynności, przedmioty, miejsca związane z wojskiem i wojną

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  ochraniacz

Cytaty

Uzbrojenie ochronne kawalerzysty to pancerz składający się z napierśnika i naplecznika oraz hełm z nausznikami i karczkiem.

źródło: NKJP: Internet

Data ostatniej modyfikacji: 01.07.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json