UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

serweta

1 połowa XVII w., Kart XVII-XVIII

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

może fr. serviette

Od: servir 'służyć, posługiwać'. Dopuszcza się możliwość przeniknięcia do polszczyzny bezpośrednio z późnej łaciny (Bochnakowa).

1. ozdobna

kawałek tkaniny, którym przykrywa się coś lub kładzie na czymś dla ozdoby

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka meble i wystrój wnętrz

biała, niebieska, złotoczerwona, żółta; aksamitna, koronkowa, lniana, niciana, nylonowa, włóczkowa; haftowana, szydełkowa; kaszubska; wzorzysta; brudna, świeża; zmięta; nowa; okropna serweta; śnieżnobiałe; dziergane; kwiatowe; ozdobne, zdobione; adamaszkowe; wielkanocne; piękne, przepiękne serwety
serweta z haftem; z frędzlami
serweta na stole, na stoliku, na ołtarzu, na ścianie
serweta, karafka; serweta, obrus; serweta, sztućce; serweta, talerze; serwety, ceraty; serwety, chustki; serwety, dywaniki; serwety, firanki; serwety, kielichy; serwety, kobierce; serwety, kosze (wiklinowe,...); serwety oraz malowidła; serwety, narzuty; serwety i (inne,...) ozdoby; serwety, ręczniki; serwety i serwetki; chodniki, serwety; poduszki, serwety
brzeg, róg, frędzelki serwety; stos, zestaw; wystawa serwet
wachlarze z serwet
tacka, talerze; plamy; haft; fałdy na serwecie
serweta przykrywała coś
zabrudzić serwetę; robić; rozkładać; krochmalić; zmieniać serwety
leżeć; rozkładać coś na serwecie
zwisająca jak serweta

	Na stole pojawiły się: serweta, talerze i sztućce [...]. źródło: NKJP: Waldemar Borzestowski: Bulterier Samson i ja, 2008
	Papiery trzeba było odsuwać na skraj biurka i na śnieżnobiałej serwecie, zdobnej w hotelowy inicjał, stawiano srebrne, firmowe półmiski z przykrywkami. źródło: NKJP: Magdalena Tulli: W czerwieni, 1998
	Goście i zgromadzeni mieszkańcy mieli okazję degustować produkty ekologiczne, obejrzeć haftowane i dziergane serwety, obrazki i inne cudeńka [...]. źródło: NKJP: Elżbieta Andrzejewska: Urlop pod gruszą, Gazeta Brodnicka, 1999-06-10
	[...] Pochylona nad szufladą staroświeckiej, brzydkiej komody, wkładała sztuki świeżo wypranych obrusów i serwet, wyjmując je z dużego kosza. źródło: NKJP: Jarosław Iwaszkiewicz: Brzezina i inne opowiadania Panny, 2006
	Handlowali słodkościami, pieczywem, artykułami dekoracyjnymi, winami, nalewkami, miodem, biżuterią, serwetami i obrusami. źródło: NKJP: (dan): Inowrocław: Jarmark wielkanocny w Gniewkowie, Gazeta Pomorska, 2010-03-30

kawałek materiału, papieru lub plastiku, służący do ochrony czegoś, utrzymywania czystości, odpowiedniej temperatury lub do wycierania się po posiłku

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka sprzęty domowe i przedmioty codziennego użytku

synonimy:

serwetka

biała; papierowa; piknikowa serweta; serweta chirurgiczna; plastikowe; zielone; duże serwety
serwety do ochrony
serweta pod brodę
serweta pod szyją
serweta na kolanach
rysunek na serwecie
serweta trzyma (ciepło,...); chroni strój; służy (do różnych celów,...)
zawiązać; zdjąć serwetę
serwety do wycierania (ust,...)
wycierać (ręce, usta,...) w serwetę
owinięty, zawinięty w serwetę
kłaść coś; pisać, kreślić (wzory,...) na serwecie

	[...] Gospodyni gotowe placki układała w koszyku, a serweta miała trzymać ciepło. źródło: NKJP: Jan Gać: W ojczyźnie Majów, 2007
	[...] Mama wręczyła mi wielką, gęsią wątrobę w serwecie na fajansowym talerzu. źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Drohobycz, Drohobycz, 1997
	Tosty bywają często owinięte w serwetę, aby nie wystygły. źródło: NKJP: Tadeusz Rojek: Jak to się je: savoir-vivre przy stole, 1994
	[...] Rozłożył bezpośrednio na gęstej murawie duże, plastikowe serwety, zielone w żółte kwiaty i rozstawił talerze z przygotowanymi sandwichami i parującą z czajników kawą. źródło: NKJP: Jerzy Gotowała: Najkrócej żyją motyle: lotnictwo rozpoznawcze wciąż niezbędne, 1996
	[...] Ugniatasz ciasto, wyrabiasz je, dzieląc na parę części, a gotowe przykrywasz serwetami. źródło: NKJP: Anna Bojarska, Maria Bojarska: Siostry B., 1996

łow.

pęk białych włosów, które znajdują się na pośladkach sarny

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt budowa i funkcjonowanie organizmów zwierzęcych

CZŁOWIEK I PRZYRODA Świat zwierząt zwierzęta leśne i polne

Sarna ma talerz (lustro lub serwetę).

źródło: Internet: wedlinydomowe.pl

Data ostatniej modyfikacji: 27.10.2015