UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

harmonijka

Chronologizacja

1831, Ł. Gołębiowski, "Gry i zabawy różnych stanów w kraju całym, lub niektórych tylko prowincyach [...]", books.google.pl

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. harmonijka
harmonijki
D. harmonijki
harmonijek
C. harmonijce
harmonijkom
B. harmonijkę
harmonijki
N. harmonijką
harmonijkami
Ms. harmonijce
harmonijkach
W. harmonijko
harmonijki

Pochodzenie

Zob. harmonia

1. do grania

Definicja

mały instrument muzyczny, składający się z metalowych blaszek umieszczonych między dwoma listwami, na którym gra się ustami, wydmuchując i wciągając powietrze, które te blaszki wprawia w drgania

Noty o użyciu

Używane też w formie pełnej: harmonijka ustna.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka muzyka

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  instrument

Połączenia

  • harmonijka i gitara, harmonijka i pianino, harmonijka i śpiew
  • brzmienie, dźwięki; mistrz, wirtuoz harmonijki
  • akompaniować, grać, przygrywać, wygrywać, zagrać na harmonijce

Cytaty

Blues to muzyka ludowa, wyrastająca z bardzo prostych emocji, a harmonijka pozwala te emocje pokazywać.

źródło: NKJP: Tomasz Rozwadowski: Mały instrument, a cieszy, Dziennik Bałtycki, 2007-05-04

Początkowo grał na harmonijce i saksofonie, lecz szybko okazało się, że ma niebywałą skalę głosu [...].

źródło: NKJP: Grzegorz Brzozowicz, Filip Łobodziński: Sto płyt, które wstrząsnęły światem: kronika czasów popkultury, 2000

Solówki gitary z harmonijką oraz ich dialogi muzyczne dają koloryt, który stał się tym, co wyróżnia grupę.

źródło: NKJP: (BH): Rock i blues na rynku, Dziennik Polski, 2005-08-05

Już po raz 11. spotkają się w Poznaniu miłośnicy harmonijki i bluesa.

źródło: NKJP: ELKA: Święto bluesa, Gazeta Poznańska, 2004-06-01

Na scenie pod chmurką zagrał na harmonijkach zespół Mini-Music.

źródło: NKJP: Justyna Kozak: Rodzinne atrakcje. Jarmarczne różności, Polska Głos Wielkopolski, 2005-05-31

2. z papieru

Definicja

przedmiot zmarszczony lub wielokrotnie zgięty tak, że jego powierzchnia przypomina kształtem rozciągającą się część harmonii - instrumentu muzycznego

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii kształty i figury

Połączenia

  • blaszana, gumowa, papierowa... harmonijka
  • harmonijka z bibuły, papieru, tektury...
  • coś w formie, w kształcie, w postaci harmonijki
  • poskładać, złożyć, zwinąć coś w harmonijkę

Cytaty

Ściągi dostarczane przesyłką pocztową drukowane są [...] na drukarce laserowej wysokiej jakości. Na stronie dla mniej sprawnych manualnie jest również ilustrowana instrukcja, co należy zrobić, żeby z kartek, które otrzymaliśmy w kopercie, powstała harmonijka.

źródło: NKJP: Anna Szostak: Myśl rozwinę niedrogo, Polityka, 2003-10-11

[...] nie pomyślał o tym, żeby zmienić wysłużone regulaminowe obuwie oficera Wehrmachtu, zwijające się nad kostką w przepisową harmonijkę.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

Koniec pręta ginął gdzieś pod harmonijką powyginanej blachy, będącej niegdyś nadkolem.

źródło: NKJP: Artur Baniewicz, Afrykanka, 2005

Nowoczesne włókna używane do produkcji rajstop powodują, że pięknie przylegają one do nóg. Możemy powoli zapomnieć o harmonijkach zwisających na kostkach i bezkształtnych nogawkach.

źródło: NKJP: reg: Najmodniejsze w tym sezonie, Trybuna Śląska, 2003-01-25

Nic to, pomyślałem, byle dojechać do domu! Dobra, a jeśli w harmonijce między wagonami przyczaił się łaps? I czeka, by mnie wypchnąć w biegu!

źródło: NKJP: Jerzy Krzysztoń: Obłęd, 1980

Frazeologizmy

harmonijka ustna
Data ostatniej modyfikacji: 27.04.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json