UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zapluty karzeł reakcji

Odmiana

typ frazy: fraza rzeczownikowa

m1, odmienny: zapluty, karzeł

Pochodzenie

Pochodzi z plakatu wydrukowanego w 1945 roku - "Olbrzym i zapluty karzeł reakcji", autorstwa Włodzimierza Zakrzewskiego, na którym ukazany był żołnierz Ludowego Wojska Polskiego i opluwający go karłowaty człowiek - żołnierz Armii Krajowej.

Definicja

pogard. 
w propagandzie początkowego okresu Polski Ludowej: żołnierz Armii Krajowej

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja świat dawnych epok i wydarzenia historyczne

Cytaty

Do klasztoru w Wąchocku – jedynego bodaj polskiego miasta, które w czasach komunistycznych miało pomnik żołnierza AK – powrócił „Ponury” po 44 latach. Wcześniej nazywa się go zdrajcą, konfidentem Gestapo, potem zaplutym karłem reakcji, a jeszcze później kwituje milczeniem.

źródło: NKJP: Maciej Siembieda: Tam, gdzie rosną legendy, Trybuna Śląska, 2001-06-29

Najbardziej wątpliwymi i bolesnymi sprawami były dla mnie procesy polityczne, które organizowano w Polsce. Sprawa stosunku do AK, kiedy się mówiło „zapluty karzeł reakcji”. Dla mnie, którego w czasie okupacji nie było w kraju i nie wypadło mi walczyć z AK, to hasło było szokujące.

źródło: NKJP: Teresa Torańska: Oni, 1985

Charakterystyczne, że w Ymce prawie w ogóle nie mówiło się o polityce. - Zbyt wielu było wśród nas zaplutych karłów reakcji z „Zośki”, „Wachlarza”, „Baszty” - wspomina Malento, w czasie Powstania kapral podchorąży „Góral” z batalionu „Parasol”. - Za dużo każdy z nas miał do stracenia.

źródło: NKJP: Mariusz Urbanek: Zły Tyrmand, 1992

Przez króciutki czas powojenny powstańcy - żywi i martwi - byli jeśli nie fetowani, to jednak tolerowani. Potem sytuacja dramatycznie się zmieniła. „Zaplute karły reakcji”, AK-owskie „pachołki sanacyjnej władzy” zasługiwały na potępienie i zapomnienie.

źródło: NKJP: Jolanta Wachowicz-Makowska: Panienka w PRL-u, 2007

Data ostatniej modyfikacji: 11.04.2017
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json