Chronologizacja
Pochodzenie
psł. *naslědovati 'iść, stąpać za kimś, następować po kimś, po czymś'
Forma prasłowiańska powstała z czasownika *slědovati 'iść po śladach' (który wywodzi się od rzeczownika *slědъ 'ślad') po dodaniu przedrostka *na-; zob. ślad
1. kogoś
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Połączenia
- naśladować czyjaś postawę, wzory zachowania, czyjeś życie; ludzi; Amerykanów, bohaterów; Chrystusa, Jezusa; dorosłych, idoli, mamę, mistrza, ojca, papieża, rodziców
- naśladować bezkrytycznie, gorliwie, niewolniczo, ślepo, wiernie
- chęć, konieczność, pragnienie; postulat, próby naśladowania; godny naśladowania
Cytaty
|
W naturze człowieka leży konieczność naśladowania kogoś, upodobnienia się do ideału [...]. źródło: NKJP: Zdzisław Józef Kijas: Znalazłem perłę, 2010 |
|
|
Na placu przed Murem Płaczu można też spotkać dzieci modlące się z całą powagą ludzi dorosłych. Ci mali chłopcy naśladują swoich ojców, pobożnych chasydów gorliwie praktykujących na co dzień judaizm. źródło: NKJP: Józef Augustyn: Medytacje Jerozolimskie. Świadectwo pielgrzyma, 2010 |
|
|
W tabloidach królują krajowi celebryci nieudolnie naśladujący zachowania amerykańskich gwiazdek trzeciej kategorii. źródło: NKJP: Mirosław Pęczak: Z małpą na głowie, Polityka, 2008-09-20 |
|
|
Okazało się, że to ludzie o wielkich sercach, godni naśladowania. źródło: NKJP: A.B.: Katarzyna Droździk: Prawdziwe wyzwanie, Dziennik Bałtycki, 2008-06-06 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
naśladuję |
naśladujemy |
|||
| 2 os. |
naśladujesz |
naśladujecie |
|||
| 3 os. |
naśladuje |
naśladują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
naśladowałem +(e)m naśladował |
naśladowałam +(e)m naśladowała |
naśladowałom +(e)m naśladowało |
naśladowaliśmy +(e)śmy naśladowali |
naśladowałyśmy +(e)śmy naśladowały |
| 2 os. |
naśladowałeś +(e)ś naśladował |
naśladowałaś +(e)ś naśladowała |
naśladowałoś +(e)ś naśladowało |
naśladowaliście +(e)ście naśladowali |
naśladowałyście +(e)ście naśladowały |
| 3 os. |
naśladował |
naśladowała |
naśladowało |
naśladowali |
naśladowały |
bezosobnik: naśladowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę naśladował będę naśladować |
będę naśladowała będę naśladować |
będę naśladowało będę naśladować |
będziemy naśladowali będziemy naśladować |
będziemy naśladowały będziemy naśladować |
| 2 os. |
będziesz naśladował będziesz naśladować |
będziesz naśladowała będziesz naśladować |
będziesz naśladowało będziesz naśladować |
będziecie naśladowali będziecie naśladować |
będziecie naśladowały będziecie naśladować |
| 3 os. |
będzie naśladował będzie naśladować |
będzie naśladowała będzie naśladować |
będzie naśladowało będzie naśladować |
będą naśladowali będą naśladować |
będą naśladowały będą naśladować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
naśladujmy |
|
| 2 os. |
naśladuj |
naśladujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
naśladowałbym bym naśladował |
naśladowałabym bym naśladowała |
naśladowałobym bym naśladowało |
naśladowalibyśmy byśmy naśladowali |
naśladowałybyśmy byśmy naśladowały |
| 2 os. |
naśladowałbyś byś naśladował |
naśladowałabyś byś naśladowała |
naśladowałobyś byś naśladowało |
naśladowalibyście byście naśladowali |
naśladowałybyście byście naśladowały |
| 3 os. |
naśladowałby by naśladował |
naśladowałaby by naśladowała |
naśladowałoby by naśladowało |
naśladowaliby by naśladowali |
naśladowałyby by naśladowały |
bezosobnik: naśladowano by
bezokolicznik: naśladować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
naśladując
gerundium: naśladowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | naśladowanie |
naśladowania |
| D. | naśladowania |
naśladowań |
| C. | naśladowaniu |
naśladowaniom |
| B. | naśladowanie |
naśladowania |
| N. | naśladowaniem |
naśladowaniami |
| Ms. | naśladowaniu |
naśladowaniach |
| W. | naśladowanie |
naśladowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: naśladujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | naśladujący |
naśladujący |
naśladujący |
naśladujące |
naśladująca |
| D. | naśladującego |
naśladującego |
naśladującego |
naśladującego |
naśladującej |
| C. | naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującej |
| B. | naśladującego |
naśladującego |
naśladujący |
naśladujące |
naśladującą |
| N. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującą |
| Ms. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | naśladujący |
naśladujący |
naśladujące |
naśladujące |
| D. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
| C. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
| B. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujące |
| N. | naśladującymi |
naśladującymi |
naśladującymi |
naśladującymi |
| Ms. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: naśladowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | naśladowany |
naśladowany |
naśladowany |
naśladowane |
naśladowana |
| D. | naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanej |
| C. | naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanej |
| B. | naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowany |
naśladowane |
naśladowaną |
| N. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowaną |
| Ms. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | naśladowani |
naśladowani |
naśladowane |
naśladowane |
| D. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
| C. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
| B. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowane |
| N. | naśladowanymi |
naśladowanymi |
naśladowanymi |
naśladowanymi |
| Ms. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
Składnia
| Rzoosbowy | + | naśladować | + |
KOGO/CO
|
2. głos
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich
Połączenia
- dziecko; dziewczynka naśladuje coś
- naśladować dźwięk, głos, słowa, sposób mówienia, śpiew; gest, kroki, ruch
- naśladować dokładnie, doskonale, świetnie, udatnie, wiernie; bezwiednie; nieudolnie; chętnie, z upodobaniem
Cytaty
|
– Kobiety zawsze wiedzą, co myślą mężczyźni – dodał pan Allan, naśladując głos Sally. źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957 |
|
|
Gwarek - zwany też beo - potrafi najlepiej oprócz papug odtwarzać głos i naśladować mowę ludzi. źródło: NKJP: Hanna Jurczak-Gucwińska: Zwierzęta w moim domu, 1997 |
|
|
Witia, naśladując kroki Jadźki, ćwiczył się ukradkiem w sztuce tańca. źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967 |
|
|
Dzieci naśladują gesty, grymasy twarzy dorosłych, zaczynają samodzielnie chodzić [...]. źródło: NKJP: Arkadiusz Bednarski: Modelowanie przeznaczenia. Praktyczne metody wywierania wpływu na własne życie, 2008 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
naśladuję |
naśladujemy |
|||
| 2 os. |
naśladujesz |
naśladujecie |
|||
| 3 os. |
naśladuje |
naśladują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
naśladowałem +(e)m naśladował |
naśladowałam +(e)m naśladowała |
naśladowałom +(e)m naśladowało |
naśladowaliśmy +(e)śmy naśladowali |
naśladowałyśmy +(e)śmy naśladowały |
| 2 os. |
naśladowałeś +(e)ś naśladował |
naśladowałaś +(e)ś naśladowała |
naśladowałoś +(e)ś naśladowało |
naśladowaliście +(e)ście naśladowali |
naśladowałyście +(e)ście naśladowały |
| 3 os. |
naśladował |
naśladowała |
naśladowało |
naśladowali |
naśladowały |
bezosobnik: naśladowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę naśladował będę naśladować |
będę naśladowała będę naśladować |
będę naśladowało będę naśladować |
będziemy naśladowali będziemy naśladować |
będziemy naśladowały będziemy naśladować |
| 2 os. |
będziesz naśladował będziesz naśladować |
będziesz naśladowała będziesz naśladować |
będziesz naśladowało będziesz naśladować |
będziecie naśladowali będziecie naśladować |
będziecie naśladowały będziecie naśladować |
| 3 os. |
będzie naśladował będzie naśladować |
będzie naśladowała będzie naśladować |
będzie naśladowało będzie naśladować |
będą naśladowali będą naśladować |
będą naśladowały będą naśladować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
naśladujmy |
|
| 2 os. |
naśladuj |
naśladujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
naśladowałbym bym naśladował |
naśladowałabym bym naśladowała |
naśladowałobym bym naśladowało |
naśladowalibyśmy byśmy naśladowali |
naśladowałybyśmy byśmy naśladowały |
| 2 os. |
naśladowałbyś byś naśladował |
naśladowałabyś byś naśladowała |
naśladowałobyś byś naśladowało |
naśladowalibyście byście naśladowali |
naśladowałybyście byście naśladowały |
| 3 os. |
naśladowałby by naśladował |
naśladowałaby by naśladowała |
naśladowałoby by naśladowało |
naśladowaliby by naśladowali |
naśladowałyby by naśladowały |
bezosobnik: naśladowano by
bezokolicznik: naśladować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
naśladując
gerundium: naśladowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | naśladowanie |
naśladowania |
| D. | naśladowania |
naśladowań |
| C. | naśladowaniu |
naśladowaniom |
| B. | naśladowanie |
naśladowania |
| N. | naśladowaniem |
naśladowaniami |
| Ms. | naśladowaniu |
naśladowaniach |
| W. | naśladowanie |
naśladowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: naśladujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | naśladujący |
naśladujący |
naśladujący |
naśladujące |
naśladująca |
| D. | naśladującego |
naśladującego |
naśladującego |
naśladującego |
naśladującej |
| C. | naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującej |
| B. | naśladującego |
naśladującego |
naśladujący |
naśladujące |
naśladującą |
| N. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującą |
| Ms. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | naśladujący |
naśladujący |
naśladujące |
naśladujące |
| D. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
| C. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
| B. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujące |
| N. | naśladującymi |
naśladującymi |
naśladującymi |
naśladującymi |
| Ms. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: naśladowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | naśladowany |
naśladowany |
naśladowany |
naśladowane |
naśladowana |
| D. | naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanej |
| C. | naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanej |
| B. | naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowany |
naśladowane |
naśladowaną |
| N. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowaną |
| Ms. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | naśladowani |
naśladowani |
naśladowane |
naśladowane |
| D. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
| C. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
| B. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowane |
| N. | naśladowanymi |
naśladowanymi |
naśladowanymi |
naśladowanymi |
| Ms. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
Składnia
| Rzżywotny | + | naśladować | + |
CO
|
3. przypominać
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Połączenia
- czyjś gest, czyjeś zachowanie naśladuje coś
- naśladować działanie czegoś; kształt, wzory; naturę, przyrodę, sztukę; rzeczywistość
Cytaty
|
[...] meksykańskie sombrero [...] odeszło w przeszłość. Wypchnął je marny wyrób, namiastka plastiku lub tektury impregnowanej, tłoczona w stalowej formie naśladującej fakturę plecionej słomki. źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Czeluść, 1972 |
|
|
[...] przy skalnym cyplu czekała nieduża ożaglowana piroga, o kadłubie naśladującym kształt ryby, piękna, bogato rzeźbiona, jak wszystkie polinezyjskie żaglówki. źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zamach na wyspę, 2001 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
naśladuję |
naśladujemy |
|||
| 2 os. |
naśladujesz |
naśladujecie |
|||
| 3 os. |
naśladuje |
naśladują |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
naśladowałem +(e)m naśladował |
naśladowałam +(e)m naśladowała |
naśladowałom +(e)m naśladowało |
naśladowaliśmy +(e)śmy naśladowali |
naśladowałyśmy +(e)śmy naśladowały |
| 2 os. |
naśladowałeś +(e)ś naśladował |
naśladowałaś +(e)ś naśladowała |
naśladowałoś +(e)ś naśladowało |
naśladowaliście +(e)ście naśladowali |
naśladowałyście +(e)ście naśladowały |
| 3 os. |
naśladował |
naśladowała |
naśladowało |
naśladowali |
naśladowały |
bezosobnik: naśladowano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę naśladował będę naśladować |
będę naśladowała będę naśladować |
będę naśladowało będę naśladować |
będziemy naśladowali będziemy naśladować |
będziemy naśladowały będziemy naśladować |
| 2 os. |
będziesz naśladował będziesz naśladować |
będziesz naśladowała będziesz naśladować |
będziesz naśladowało będziesz naśladować |
będziecie naśladowali będziecie naśladować |
będziecie naśladowały będziecie naśladować |
| 3 os. |
będzie naśladował będzie naśladować |
będzie naśladowała będzie naśladować |
będzie naśladowało będzie naśladować |
będą naśladowali będą naśladować |
będą naśladowały będą naśladować |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
naśladujmy |
|
| 2 os. |
naśladuj |
naśladujcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
naśladowałbym bym naśladował |
naśladowałabym bym naśladowała |
naśladowałobym bym naśladowało |
naśladowalibyśmy byśmy naśladowali |
naśladowałybyśmy byśmy naśladowały |
| 2 os. |
naśladowałbyś byś naśladował |
naśladowałabyś byś naśladowała |
naśladowałobyś byś naśladowało |
naśladowalibyście byście naśladowali |
naśladowałybyście byście naśladowały |
| 3 os. |
naśladowałby by naśladował |
naśladowałaby by naśladowała |
naśladowałoby by naśladowało |
naśladowaliby by naśladowali |
naśladowałyby by naśladowały |
bezosobnik: naśladowano by
bezokolicznik: naśladować
imiesłów przysłówkowy współczesny:
naśladując
gerundium: naśladowanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | naśladowanie |
naśladowania |
| D. | naśladowania |
naśladowań |
| C. | naśladowaniu |
naśladowaniom |
| B. | naśladowanie |
naśladowania |
| N. | naśladowaniem |
naśladowaniami |
| Ms. | naśladowaniu |
naśladowaniach |
| W. | naśladowanie |
naśladowania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: naśladujący
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | naśladujący |
naśladujący |
naśladujący |
naśladujące |
naśladująca |
| D. | naśladującego |
naśladującego |
naśladującego |
naśladującego |
naśladującej |
| C. | naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującemu |
naśladującej |
| B. | naśladującego |
naśladującego |
naśladujący |
naśladujące |
naśladującą |
| N. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującą |
| Ms. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | naśladujący |
naśladujący |
naśladujące |
naśladujące |
| D. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
| C. | naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
naśladującym |
| B. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujące |
| N. | naśladującymi |
naśladującymi |
naśladującymi |
naśladującymi |
| Ms. | naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
naśladujących |
imiesłów przymiotnikowy bierny: naśladowany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | naśladowany |
naśladowany |
naśladowany |
naśladowane |
naśladowana |
| D. | naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowanej |
| C. | naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanemu |
naśladowanej |
| B. | naśladowanego |
naśladowanego |
naśladowany |
naśladowane |
naśladowaną |
| N. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowaną |
| Ms. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | naśladowani |
naśladowani |
naśladowane |
naśladowane |
| D. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
| C. | naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
naśladowanym |
| B. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowane |
| N. | naśladowanymi |
naśladowanymi |
naśladowanymi |
naśladowanymi |
| Ms. | naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
naśladowanych |
Składnia
| Rznieżywotny | + | naśladować | + |
CO
|