UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

naśladować

Chronologizacja

1 połowa XIV w., SStp

Pochodzenie

psł. *naslědovati 'iść, stąpać za kimś, następować po kimś, po czymś'

Forma prasłowiańska powstała z czasownika *slědovati 'iść po śladach' (który wywodzi się od rzeczownika *slědъ 'ślad') po dodaniu przedrostka *na-; zob. ślad

1. kogoś

Definicja

wzorując się na innej osobie, postępować podobnie jak ona

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • naśladować czyjaś postawę, wzory zachowania, czyjeś życie; ludzi; Amerykanów, bohaterów; Chrystusa, Jezusa; dorosłych, idoli, mamę, mistrza, ojca, papieża, rodziców
  • naśladować bezkrytycznie, gorliwie, niewolniczo, ślepo, wiernie
  • chęć, konieczność, pragnienie; postulat, próby naśladowania; godny naśladowania

Cytaty

W naturze człowieka leży konieczność naśladowania kogoś, upodobnienia się do ideału [...].

źródło: NKJP: Zdzisław Józef Kijas: Znalazłem perłę, 2010

Na placu przed Murem Płaczu można też spotkać dzieci modlące się z całą powagą ludzi dorosłych. Ci mali chłopcy naśladują swoich ojców, pobożnych chasydów gorliwie praktykujących na co dzień judaizm.

źródło: NKJP: Józef Augustyn: Medytacje Jerozolimskie. Świadectwo pielgrzyma, 2010

W tabloidach królują krajowi celebryci nieudolnie naśladujący zachowania amerykańskich gwiazdek trzeciej kategorii.

źródło: NKJP: Mirosław Pęczak: Z małpą na głowie, Polityka, 2008-09-20

Okazało się, że to ludzie o wielkich sercach, godni naśladowania.

źródło: NKJP: A.B.: Katarzyna Droździk: Prawdziwe wyzwanie, Dziennik Bałtycki, 2008-06-06

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. naśladuję
naśladujemy
2 os. naśladujesz
naśladujecie
3 os. naśladuje
naśladują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naśladowałem
+(e)m naśladował
naśladowałam
+(e)m naśladowała
naśladowałom
+(e)m naśladowało
naśladowaliśmy
+(e)śmy naśladowali
naśladowałyśmy
+(e)śmy naśladowały
2 os. naśladowałeś
+(e)ś naśladował
naśladowałaś
+(e)ś naśladowała
naśladowałoś
+(e)ś naśladowało
naśladowaliście
+(e)ście naśladowali
naśladowałyście
+(e)ście naśladowały
3 os. naśladował
naśladowała
naśladowało
naśladowali
naśladowały

bezosobnik: naśladowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę naśladował
będę naśladować
będę naśladowała
będę naśladować
będę naśladowało
będę naśladować
będziemy naśladowali
będziemy naśladować
będziemy naśladowały
będziemy naśladować
2 os. będziesz naśladował
będziesz naśladować
będziesz naśladowała
będziesz naśladować
będziesz naśladowało
będziesz naśladować
będziecie naśladowali
będziecie naśladować
będziecie naśladowały
będziecie naśladować
3 os. będzie naśladował
będzie naśladować
będzie naśladowała
będzie naśladować
będzie naśladowało
będzie naśladować
będą naśladowali
będą naśladować
będą naśladowały
będą naśladować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. naśladujmy
2 os. naśladuj
naśladujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naśladowałbym
bym naśladował
naśladowałabym
bym naśladowała
naśladowałobym
bym naśladowało
naśladowalibyśmy
byśmy naśladowali
naśladowałybyśmy
byśmy naśladowały
2 os. naśladowałbyś
byś naśladował
naśladowałabyś
byś naśladowała
naśladowałobyś
byś naśladowało
naśladowalibyście
byście naśladowali
naśladowałybyście
byście naśladowały
3 os. naśladowałby
by naśladował
naśladowałaby
by naśladowała
naśladowałoby
by naśladowało
naśladowaliby
by naśladowali
naśladowałyby
by naśladowały

bezosobnik: naśladowano by

bezokolicznik: naśladować

imiesłów przysłówkowy współczesny: naśladując

gerundium: naśladowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. naśladowanie
naśladowania
D. naśladowania
naśladowań
C. naśladowaniu
naśladowaniom
B. naśladowanie
naśladowania
N. naśladowaniem
naśladowaniami
Ms. naśladowaniu
naśladowaniach
W. naśladowanie
naśladowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: naśladujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. naśladujący
naśladujący
naśladujący
naśladujące
naśladująca
D. naśladującego
naśladującego
naśladującego
naśladującego
naśladującej
C. naśladującemu
naśladującemu
naśladującemu
naśladującemu
naśladującej
B. naśladującego
naśladującego
naśladujący
naśladujące
naśladującą
N. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującą
Ms. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. naśladujący
naśladujący
naśladujące
naśladujące
D. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujących
C. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
B. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujące
N. naśladującymi
naśladującymi
naśladującymi
naśladującymi
Ms. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: naśladowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. naśladowany
naśladowany
naśladowany
naśladowane
naśladowana
D. naśladowanego
naśladowanego
naśladowanego
naśladowanego
naśladowanej
C. naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanej
B. naśladowanego
naśladowanego
naśladowany
naśladowane
naśladowaną
N. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowaną
Ms. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. naśladowani
naśladowani
naśladowane
naśladowane
D. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
C. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
B. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowane
N. naśladowanymi
naśladowanymi
naśladowanymi
naśladowanymi
Ms. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych

Składnia

Rzoosbowy + naśladować +
KOGO/CO

2. głos

Definicja

odtwarzać czyjeś zachowanie

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Połączenia

  • dziecko; dziewczynka naśladuje coś
  • naśladować dźwięk, głos, słowa, sposób mówienia, śpiew; gest, kroki, ruch
  • naśladować dokładnie, doskonale, świetnie, udatnie, wiernie; bezwiednie; nieudolnie; chętnie, z upodobaniem

Cytaty

– Kobiety zawsze wiedzą, co myślą mężczyźni – dodał pan Allan, naśladując głos Sally.

źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957

Gwarek - zwany też beo - potrafi najlepiej oprócz papug odtwarzać głos i naśladować mowę ludzi.

źródło: NKJP: Hanna Jurczak-Gucwińska: Zwierzęta w moim domu, 1997

Witia, naśladując kroki Jadźki, ćwiczył się ukradkiem w sztuce tańca.

źródło: NKJP: Andrzej Mularczyk: Sami swoi, 1967

Dzieci naśladują gesty, grymasy twarzy dorosłych, zaczynają samodzielnie chodzić [...].

źródło: NKJP: Arkadiusz Bednarski: Modelowanie przeznaczenia. Praktyczne metody wywierania wpływu na własne życie, 2008

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. naśladuję
naśladujemy
2 os. naśladujesz
naśladujecie
3 os. naśladuje
naśladują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naśladowałem
+(e)m naśladował
naśladowałam
+(e)m naśladowała
naśladowałom
+(e)m naśladowało
naśladowaliśmy
+(e)śmy naśladowali
naśladowałyśmy
+(e)śmy naśladowały
2 os. naśladowałeś
+(e)ś naśladował
naśladowałaś
+(e)ś naśladowała
naśladowałoś
+(e)ś naśladowało
naśladowaliście
+(e)ście naśladowali
naśladowałyście
+(e)ście naśladowały
3 os. naśladował
naśladowała
naśladowało
naśladowali
naśladowały

bezosobnik: naśladowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę naśladował
będę naśladować
będę naśladowała
będę naśladować
będę naśladowało
będę naśladować
będziemy naśladowali
będziemy naśladować
będziemy naśladowały
będziemy naśladować
2 os. będziesz naśladował
będziesz naśladować
będziesz naśladowała
będziesz naśladować
będziesz naśladowało
będziesz naśladować
będziecie naśladowali
będziecie naśladować
będziecie naśladowały
będziecie naśladować
3 os. będzie naśladował
będzie naśladować
będzie naśladowała
będzie naśladować
będzie naśladowało
będzie naśladować
będą naśladowali
będą naśladować
będą naśladowały
będą naśladować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. naśladujmy
2 os. naśladuj
naśladujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naśladowałbym
bym naśladował
naśladowałabym
bym naśladowała
naśladowałobym
bym naśladowało
naśladowalibyśmy
byśmy naśladowali
naśladowałybyśmy
byśmy naśladowały
2 os. naśladowałbyś
byś naśladował
naśladowałabyś
byś naśladowała
naśladowałobyś
byś naśladowało
naśladowalibyście
byście naśladowali
naśladowałybyście
byście naśladowały
3 os. naśladowałby
by naśladował
naśladowałaby
by naśladowała
naśladowałoby
by naśladowało
naśladowaliby
by naśladowali
naśladowałyby
by naśladowały

bezosobnik: naśladowano by

bezokolicznik: naśladować

imiesłów przysłówkowy współczesny: naśladując

gerundium: naśladowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. naśladowanie
naśladowania
D. naśladowania
naśladowań
C. naśladowaniu
naśladowaniom
B. naśladowanie
naśladowania
N. naśladowaniem
naśladowaniami
Ms. naśladowaniu
naśladowaniach
W. naśladowanie
naśladowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: naśladujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. naśladujący
naśladujący
naśladujący
naśladujące
naśladująca
D. naśladującego
naśladującego
naśladującego
naśladującego
naśladującej
C. naśladującemu
naśladującemu
naśladującemu
naśladującemu
naśladującej
B. naśladującego
naśladującego
naśladujący
naśladujące
naśladującą
N. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującą
Ms. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. naśladujący
naśladujący
naśladujące
naśladujące
D. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujących
C. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
B. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujące
N. naśladującymi
naśladującymi
naśladującymi
naśladującymi
Ms. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: naśladowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. naśladowany
naśladowany
naśladowany
naśladowane
naśladowana
D. naśladowanego
naśladowanego
naśladowanego
naśladowanego
naśladowanej
C. naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanej
B. naśladowanego
naśladowanego
naśladowany
naśladowane
naśladowaną
N. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowaną
Ms. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. naśladowani
naśladowani
naśladowane
naśladowane
D. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
C. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
B. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowane
N. naśladowanymi
naśladowanymi
naśladowanymi
naśladowanymi
Ms. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych

Składnia

Rzżywotny + naśladować +
CO

3. przypominać

Definicja

przypominać coś

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność

Połączenia

  • czyjś gest, czyjeś zachowanie naśladuje coś
  • naśladować działanie czegoś; kształt, wzory; naturę, przyrodę, sztukę; rzeczywistość

Cytaty

[...] meksykańskie sombrero [...] odeszło w przeszłość. Wypchnął je marny wyrób, namiastka plastiku lub tektury impregnowanej, tłoczona w stalowej formie naśladującej fakturę plecionej słomki.

źródło: NKJP: Maciej Kuczyński: Czeluść, 1972

[...] przy skalnym cyplu czekała nieduża ożaglowana piroga, o kadłubie naśladującym kształt ryby, piękna, bogato rzeźbiona, jak wszystkie polinezyjskie żaglówki.

źródło: NKJP: Marta Tomaszewska: Zamach na wyspę, 2001

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. naśladuję
naśladujemy
2 os. naśladujesz
naśladujecie
3 os. naśladuje
naśladują

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naśladowałem
+(e)m naśladował
naśladowałam
+(e)m naśladowała
naśladowałom
+(e)m naśladowało
naśladowaliśmy
+(e)śmy naśladowali
naśladowałyśmy
+(e)śmy naśladowały
2 os. naśladowałeś
+(e)ś naśladował
naśladowałaś
+(e)ś naśladowała
naśladowałoś
+(e)ś naśladowało
naśladowaliście
+(e)ście naśladowali
naśladowałyście
+(e)ście naśladowały
3 os. naśladował
naśladowała
naśladowało
naśladowali
naśladowały

bezosobnik: naśladowano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę naśladował
będę naśladować
będę naśladowała
będę naśladować
będę naśladowało
będę naśladować
będziemy naśladowali
będziemy naśladować
będziemy naśladowały
będziemy naśladować
2 os. będziesz naśladował
będziesz naśladować
będziesz naśladowała
będziesz naśladować
będziesz naśladowało
będziesz naśladować
będziecie naśladowali
będziecie naśladować
będziecie naśladowały
będziecie naśladować
3 os. będzie naśladował
będzie naśladować
będzie naśladowała
będzie naśladować
będzie naśladowało
będzie naśladować
będą naśladowali
będą naśladować
będą naśladowały
będą naśladować

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. naśladujmy
2 os. naśladuj
naśladujcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. naśladowałbym
bym naśladował
naśladowałabym
bym naśladowała
naśladowałobym
bym naśladowało
naśladowalibyśmy
byśmy naśladowali
naśladowałybyśmy
byśmy naśladowały
2 os. naśladowałbyś
byś naśladował
naśladowałabyś
byś naśladowała
naśladowałobyś
byś naśladowało
naśladowalibyście
byście naśladowali
naśladowałybyście
byście naśladowały
3 os. naśladowałby
by naśladował
naśladowałaby
by naśladowała
naśladowałoby
by naśladowało
naśladowaliby
by naśladowali
naśladowałyby
by naśladowały

bezosobnik: naśladowano by

bezokolicznik: naśladować

imiesłów przysłówkowy współczesny: naśladując

gerundium: naśladowanie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. naśladowanie
naśladowania
D. naśladowania
naśladowań
C. naśladowaniu
naśladowaniom
B. naśladowanie
naśladowania
N. naśladowaniem
naśladowaniami
Ms. naśladowaniu
naśladowaniach
W. naśladowanie
naśladowania

imiesłów przymiotnikowy czynny: naśladujący

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. naśladujący
naśladujący
naśladujący
naśladujące
naśladująca
D. naśladującego
naśladującego
naśladującego
naśladującego
naśladującej
C. naśladującemu
naśladującemu
naśladującemu
naśladującemu
naśladującej
B. naśladującego
naśladującego
naśladujący
naśladujące
naśladującą
N. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującą
Ms. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. naśladujący
naśladujący
naśladujące
naśladujące
D. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujących
C. naśladującym
naśladującym
naśladującym
naśladującym
B. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujące
N. naśladującymi
naśladującymi
naśladującymi
naśladującymi
Ms. naśladujących
naśladujących
naśladujących
naśladujących

imiesłów przymiotnikowy bierny: naśladowany

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. naśladowany
naśladowany
naśladowany
naśladowane
naśladowana
D. naśladowanego
naśladowanego
naśladowanego
naśladowanego
naśladowanej
C. naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanemu
naśladowanej
B. naśladowanego
naśladowanego
naśladowany
naśladowane
naśladowaną
N. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowaną
Ms. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. naśladowani
naśladowani
naśladowane
naśladowane
D. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
C. naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
naśladowanym
B. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowane
N. naśladowanymi
naśladowanymi
naśladowanymi
naśladowanymi
Ms. naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych
naśladowanych

Składnia

Rznieżywotny + naśladować +
CO
Data ostatniej modyfikacji: 25.09.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj