UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

anarchia

Chronologizacja

1570, SPXVI

Pochodzenie

gr. anarchía 'bezrząd'

1. w państwie

Definicja

stan, w którym władza państwowa nie panuje nad sytuacją w kraju i nie może zapewnić przestrzegania prawa

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Prawo i łamanie prawa

Połączenia

  • całkowita, kompletna, pełna, postępująca, totalna, wielka anarchia; anarchia szlachecka
  • anarchia w kraju, w państwie
  • anarchia i bezład, anarchia i nieład, anarchia i bezprawie, anarchia i chaos, anarchia i samowola, anarchia i upadek, anarchia i zamęt
  • groźba; stan anarchii
  • (prosta) droga; powrót; skłonność do anarchii
  • anarchia grozi, panuje/zapanowała
  • zapobiec anarchii
  • dochodzić, doprowadzić, dopuścić, prowadzić do anarchii
  • pogrążyć się/pogrążać się w anarchii

Cytaty

Nie jestem zwolennikiem anarchii, ale uważam, że musi być wyważona zależność między obywatelem a władzą centralną w państwie, gdyż zbyt wielka swoboda to anarchia, a zbyt silny rząd to ograniczenie swobód.

źródło: NKJP: Marek Brzost: Kilka uwag o programie PPN, Kultura, 1976

Niemcy uważają, że lepszy jest przemocą narzucony ład niż chaos i anarchia wojny domowej.

źródło: NKJP: Adam Krzemiński: Uścisk sztucznej szczęki, Polityka, 2005

Fakt przecież, że już w związkach Pitagorejskich wielkie znaczenie przypisywano sprawnej organizacji państwa, gdy za największe zło uważano anarchię i gdy brak zwierzchności już z samej natury prowadzić miał ludzi do zguby.

źródło: NKJP: Gedymin Spychalski: Myśl społeczno-ekonomiczna starożytności i średniowiecza, 2000

Wszystkie znaczące partie polityczne hiszpańskiej sceny pojęły, że w celu zabezpieczenia demokracji przed anarchią należy porozumieć się i zbudować solidne fundamenty państwa demokratycznego oraz społeczeństwa bardziej solidarnego, bardziej sprawiedliwego w podziale dóbr i w zaspokajaniu podstawowych potrzeb.

źródło: NKJP: Miguel Angel Aguilar: Metoda Moncloa, Gazeta Wyborcza, 1992-09-09

A że każda rzecz z czasem zmienia się w swoje przeciwieństwo, totalitaryzmy podszyte są anarchią, a anarchie totalitaryzmem.

źródło: NKJP: Sławomir Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 2004

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. anarchia
anarchie
D. anarchii
anarchii
neut
anarchij
char
C. anarchii
anarchiom
B. anarchię
anarchie
N. anarchią
anarchiami
Ms. anarchii
anarchiach
W. anarchio
anarchie

Inne uwagi

Zwykle lp

2. na parkingu

Definicja

pot. 
stan bałaganu i samowoli, spowodowany brakiem lub nieprzestrzeganiem jednoznacznych, porządkujących działanie norm lub wytycznych

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  bezprawie

Połączenia

  • czysta, straszna anarchia
  • anarchia i nieporządek; bałagan i anarchia, chaos i anarchia

Cytaty

A tu, patrzcie państwo, anarchia - wszyscy parkują samochody na jezdni, ukośnie, pod kątem 45 stopni (według tabliczki T30-g) i nikomu nie przyjdzie do głowy, że tak nie wolno.

źródło: NKJP: Tadeusz Sikorski: Co by tu jeszcze spieprzyć?, Głos Siemiatycz 2008-06-13,

Czy jeśli o wyborze szkoły decydują rodzice a szkoły mogą dowolnie kształtować swoje programy to jest już anarchia?

źródło: NKJP: Internet

Nie może tak być, żeby panowała - chociaż jest to jedno z ostatnich posiedzeń - anarchia. Trzeba pilnować regulaminu.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 21.08.1997, 1997-08-21

Dziś IRC jest już szacowną instytucją, a jej weterani uważają się za elitę. To oni pierwsi ustalali standardy netykiety (sieciowej grzeczności). Nigdy nie kusiła ich anarchia w zupełnie wolnym od cenzury Internecie.

źródło: NKJP: Marcin Kołodziejczyk: Harce z Irc-ami, Polityka, 2000

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. anarchia
anarchie
D. anarchii
anarchii
neut
anarchij
char
C. anarchii
anarchiom
B. anarchię
anarchie
N. anarchią
anarchiami
Ms. anarchii
anarchiach
W. anarchio
anarchie

Inne uwagi

Zwykle lp

3. znak

Definicja

środ. 
znak anarchistów - duże A wpisane w okrąg

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa doktryny i poglądy polityczne

Połączenia

  • anarchia i pacyfa, anarchia i pacyfka
  • koszulka z anarchią (na piersi)

Cytaty

Najbardziej mnie śmieszą ci wszyscy punko-metale. Zwykle po 14,15 lat słuchają metalu i uważają się za nie wiadomo jakich metali, a noszą naszywki z anarchią, pacyfką, muzyka przeciwko rasizmowi i tym podobne [...].

źródło: NKJP: Jak to się zaczęło, www.forumowisko.pl, 2008-06-11JP:

U mnie w gimnazjum był taki jeden pank: zawsze kraciak (ten sam), koszulka z anarchią i heja, nie obchodziło go, co powiedzą o nim nauczyciele czy rówieśnicy [...].

źródło: NKJP: Punk, www.forumowisko.pl, 2005-07-31

Ktoś pisał wcześniej, że nie podoba mu się anarchia i pacyfka razem.

źródło: NKJP: Anarchiści, www.forumowisko.pl, 2006-03-06

Te matołki nawet nie wiedzą, co oznacza anarchia lub pacyfa...

źródło: NKJP: Pacyfka Obok Anarchii, www.forumowisko.pl, 2006-02-10

A w kółeczku – znane jako anarchia lub (A). AwK jest symbolem używanym przez anarchistów, głównie punkowców.

źródło: Internet

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. anarchia
anarchie
D. anarchii
anarchii
neut
anarchij
char
C. anarchii
anarchiom
B. anarchię
anarchie
N. anarchią
anarchiami
Ms. anarchii
anarchiach
W. anarchio
anarchie
Data ostatniej modyfikacji: 17.02.2025
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json