UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

islamski

Chronologizacja

SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Od: islam

1. związany z islamem - religią

Definicja

związany z islamem - religią

Cytaty

Odmiana

część mowy: przymiotnik

1.a religia

Definicja

oparty na zasadach islamu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • religia, wiara islamska; wyznanie islamskie

Cytaty

Białystok jest jednym z ważniejszych ośrodków życia religijnego społeczności muzułmańskiej w Polsce. Tu jest siedziba jednej z pięciu w kraju gmin muzułmańskich i dwa domy modlitw [...]. Tutaj także organizowane są lekcje islamskiej religii.

źródło: NKJP: (PAP): Spłonął dach, Dziennik Polski - Kraj, 2001-04-03

[...] w świętej księdze Koranu np. znajdują się ustępy przedstawiające historię Jego życia i śmierci, opowiadające o Jego misji i prorockich zadaniach. Ani jednym słowem nie wspomina się tu natomiast o Jego dziele zbawienia, ponieważ zgodnie z wiarą islamską każdy jest grzesznikiem przed Bogiem i odpowiada tylko za swoje własne grzechy.

źródło: NKJP: 2000 lat obecności, Dziennik Polski - Magazyn, 1999-12-23

Do granic absurdu posunięta została poprawność polityczna w stosunku do współobywateli wyznania islamskiego, co doprowadziło do osłabienia czujności wobec działających na terenie Europy organizacji o profilu terrorystycznym.

źródło: NKJP: W rękawiczkach, Dziennik Polski - Świat, 2001-09-26

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie

1.b przywódca

Definicja

będący wyznawcą islamu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • islamski premier; islamscy bojownicy, ekstremiści, fanatycy, fundamentaliści, mudżahedini, ortodoksi, radykałowie, rebelianci, separatyści, terroryści; Tatarzy; przywódca; samobójca islamski; działacze, integryści islamscy
  • islamski i żydowski

Cytaty

W nocy z soboty na niedzielę rosyjskie lotnictwo znowu bombardowało wioski całego rejonu botlichskiego, w których stacjonują islamscy bojownicy.

źródło: NKJP: (PAP): Bombami w islamistów, Dziennik Polski - Świat, 1999-08-23

Organizacja islamskich ekstremistów Al-Kaida planowała zniszczenie w początkach tego roku jednego z wiszących mostów nowojorskich - ujawnił aresztowany w USA jej sympatyk [...], obywatel amerykański urodzony w Kaszmirze.

źródło: NKJP: Dziennik Polski - Świat, 2003-06-21

[...] w Indonezji, największym kraju muzułmańskim, grupy islamskich fundamentalistów zapowiedziały odwet terrorystyczny na USA za ewentualny atak na Afganistan.

źródło: NKJP: Nie ma pobożnych zamachowców, Dziennik Polski - Pejzaż, 2001-09-22

[...] w zamachu na autobus miejski w Hajfie na północy Izraela zginęło 20 osób, a 50 zostało rannych. Sprawcą eksplozji był samobójca islamski.

źródło: NKJP: Krwawa zemsta Hamasu, Dziennik Polski - Świat, 2001-12-03

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie

1.c Hamas

Definicja

składający się z wyznawców islamu

Noty o użyciu

Używany w nazwach własnych: Islamska Armia Ocalenia, Islamska Grupa Zbrojna (GIA), Islamska Partia Odrodzenia, Islamski Dżihad, Islamski Front Ocalenia, Islamski Ruch Oporu Hamas.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • islamski rząd, sąd; Hamas, Hezbollah; islamska armia, opozycja, organizacja, partia, partyzantka, sekta; islamskie bojówki, grupy (terrorystyczne, zbrojne...), ugrupowania; ruch islamski; wspólnota islamska; oddziały, siły; środowiska; władze islamskie
  • demokratyczny i islamski

Cytaty

Palestyńskie radykalne ugrupowanie islamskie Hamas poinformowało wczoraj, że w izraelskim ataku rakietowym na Gazę zginęły tego dnia trzy osoby, w tym dwóch działaczy tej organizacji.

źródło: NKJP: (PAP): Ostrzelana Gaza, Dziennik Polski - Świat, 2002-09-27

Czeczeńcy liczyli na wybuch antyrosyjskiego powstania w Dagestanie. Zapewniali ich o tym dagestańscy opozycjoniści i Dagestańczycy, którzy licznie wstąpili w szeregi islamskiej armii Szamila.

źródło: NKJP: Reduta, Dziennik Polski - Pejzaż, 2001-06-30

16 listopada rozpoczyna się ramadan - muzułmański miesiąc postu. Środowiska islamskie na całym świecie apelują do Stanów Zjednoczonych, by na jego czas wstrzymały akcję militarną w Afganistanie.

źródło: NKJP: Paweł Siwiec: Post i miłosierdzie, Dziennik Polski - Magazyn, 2001-11-16

W Nigerii działa prawo szariatu, egzekwowane przez ortodoksyjne władze islamskie.

źródło: NKJP: (SIE): Ratunek dla Safiyi, Dziennik Polski - Kraków, 2002-03-16

Ostatnio najwyższy sąd islamski nakazał karanie śmiercią osób, obrażających uczucia religijne muzułmanów.

źródło: NKJP: Pakistan, Gazeta Wyborcza, 1993-02-12

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie

1.d kraj

Definicja

taki, w którym jest wyznawany islam

Noty o użyciu

Używany w nazwach własnych: Islamska Republika Iranu, Islamska Republika Pakistanu.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • islamski kraj, świat; islamska Turcja; islamskie państwo; republika islamska; imperium islamskie
  • arabski i islamski

Cytaty

wrogowie [...] zagrażali nie tylko Polsce i Litwie, ale całej cywilizacji europejskiej. Tak narodziła się koncepcja Rzeczypospolitej - przedmurza chrześcijaństwa, broniącego innych narodów przed schizmatycką Moskwą i islamską Turcją.

źródło: NKJP: Andrzej Chwalba (red.): Obyczaje w Polsce : od średniowiecza do czasów współczesnych : praca zbiorowa, 2004

Islamscy bojownicy, którzy walczą w Dagestanie o utworzenie islamskiego państwa wyznaniowego, przybyli w większości właśnie z Czeczenii.

źródło: NKJP: Wojna bez granic, Dziennik Polski - Świat, 1999-08-18

W Pakistanie i kilku innych krajach islamskich przestępstwo „zina” (stosunki pozamałżeńskie) zagrożone jest „chłostą, więzieniem lub śmiercią przez ukamienowanie”.

źródło: NKJP: Krzysztof Łoziński: Zbrodnia w imieniu prawa, Gazeta Wyborcza, 1996-03-29

[...] zmierzam dalej na zachód, do Buchary, jednego z najstarszych i najwspanialszych miast islamskiego świata.

źródło: NKJP: Jacek Hugo-bader: Rowerem przez Azję, Gazeta Wyborcza - Magazyn, 1998-11-20

W republice islamskiej, jaką od lat 80. jest Pakistan, partie islamskie wypadają w wyborach kompromitująco słabo zdobywając 4-5 proc. głosów.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Dziś wybory w Pakistanie, Gazeta Wyborcza, 1997-02-03

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie

1.e świątynia

Definicja

przeznaczony dla wyznawców islamu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • islamska agencja, dzielnica, szkoła, świątynia

Cytaty

Działająca w Londynie islamska agencja prasowa al-Ansar poinformowała wczoraj, iż jest w posiadaniu nowego nagrania głosu saudyjskiego terrorysty Osamy bin Ladena.

źródło: NKJP: Krótko, Dziennik Polski - Świat, 2003-02-14

Zaprzyjaźnione świeckie małżeństwo wyprowadziło się z islamskiej dzielnicy po roku nieustannych kąśliwych uwag ze strony sąsiadów na temat ich stroju, obyczaju, domniemanego prowadzenia się.

źródło: NKJP: Dawid Warszawski: Turcja. Wobec narastającej fali islamskiej armia radykalnymi środkami broni świeckości państwa, Gazeta Wyborcza, 1997-06-19

Do medres (islamskich szkół religijnych) trafiają w Pakistanie już sześcioletni chłopcy, najczęściej z biednych rodzin. Przez kilkanaście lat od godz. 7.00 rano do 11.00 w nocy studiują Koran i modlą się.

źródło: NKJP: Ewa Łosińska: Wychowują następców talibów, Dziennik Polski - Świat, 2003-08-13

Od chwili, gdy papież przekroczył drzwi meczetu, witany serdecznie przez wielkiego muftiego Syrii, szejka Ahmada Kuftaro, do opuszczenia przez Jana Pawła II islamskiej świątyni, upłynęła godzina i kwadrans.

źródło: NKJP: (PAP): Godzina w meczecie, Dziennik Polski - Świat, 2001-05-07

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie

1.f zamach

Definicja

prowadzony przez wyznawców islamu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • islamski zamach; islamska rewolucja, wojna

Cytaty

Od paru dni starówka Jerozolimska jest wyjątkowo pilnie strzeżona przez wojsko izraelskie w obawie przed islamskimi zamachami.

źródło: NKJP: Śladami Jezusa, Dziennik Polski - Świat, 1998-04-11

Ścigając Massuda, talibowie nie zawahają się przed przekroczeniem afgańsko-tadżyckiej granicy. Mogliby też zainspirować w Tadżykistanie islamską rewolucję, która wyniosłaby do władzy przyjazny im rząd.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Pomruk islamu, Gazeta Wyborcza, 1997-05-31

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie

1.g ekstremizm

Definicja

charakterystyczny dla wyznawców islamu

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół wyznania: zasady i prawdy wiary

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Religia – kościół osoby związane z religią i kościołem

Relacje znaczeniowe

synonimy:  mahometański

Połączenia

  • islamski ekstremizm, fanatyzm, fundamentalizm, terror, terroryzm; miesiąc (postu); islamska tradycja; islamskie prawo, święto; islamskie chusty; cywilizacja islamska
  • islamski i żydowski; arabski i islamski, chrześcijański i islamski

Cytaty

Kobiety i dziewczynki w myśl islamskiej tradycji nie mogą pokazywać się obcym. Do miasta wychodzą ubrane w burki, czyli strój przypominający obrus zarzucony na głowę, najczęściej w kolorze niebieskim lub białym.

źródło: NKJP: Jak ptaki w klatce, Dziennik Polski - Magazyn, 2001-12-22

Rosja przedstawiła światu wojnę w Czeczenii jako walkę z wahhabizmem, który okrzyknięto lokalną odmianą islamskiego terroryzmu. W rzeczywistości większość Czeczeńców była wrogo nastawiona do oddziałów fundamentalistów [...]

źródło: NKJP: Reduta, Dziennik Polski - Pejzaż, 2001-06-30

Bill Clinton wyraźnie podkreślił, że byłoby błędem kontynuować bombardowania podczas ramadanu, świętego islamskiego miesiąca, który rozpoczyna się w nadchodzący weekend.

źródło: NKJP: Rakiety na Irak, Dziennik Polski - Świat, 1998-12-18

Głośno jest wciąż we Francji o dziewczynkach noszących w publicznych, laickich szkołach islamskie chusty. Mimo represji władz odmawiają ich zdjęcia [...].

źródło: NKJP: Robert Sołtyk: Jak zginął muzułmański „partyzant” z francuskiego blokowiska, Gazeta Wyborcza, 1995-10-02

[...] zgodnie z obowiązującym w Malezji islamskim prawem seks przedmałżeński jest przestępstwem.

źródło: NKJP: (PAP): kalejdoskop, prasa, 2001

Odmiana

część mowy: przymiotnik


Stopień równy

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
D. islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiego
islamskiej
C. islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiemu
islamskiej
B. islamskiego
islamskiego
islamski
islamskie
islamską
N. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamską
Ms. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
islamskiej
W. islamski
islamski
islamski
islamskie
islamska
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
D. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
C. islamskim
islamskim
islamskim
islamskim
B. islamskich
islamskich
islamskich
islamskie
N. islamskimi
islamskimi
islamskimi
islamskimi
Ms. islamskich
islamskich
islamskich
islamskich
W. islamscy
islamscy
islamskie
islamskie
Data ostatniej modyfikacji: 30.12.2013
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json