UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

pomagać

Chronologizacja

SStp, SPXVI, SKN, SJPXVII, STR, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

Od psł. *magati 'być w stanie, móc' z przedrostkiem po-; zob. móc

1. w nauce

Definicja

podejmować działania ułatwiające komuś zrobienie czegoś lub wyjście z trudnej sytuacji

Noty o użyciu

W ostatnim schemacie na pozycji celownika prawie zawsze występuje zaimek sobie.

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Relacje międzyludzkie określenia relacji międzyludzkich

Relacje znaczeniowe

antonimy:  przeszkadzać

Połączenia

  • klub, fundacja, psycholog pomaga; dobrzy ludzie, sąsiedzi, wolontariusze pomagają
  • pomagać bezdomnym, bratu, chorym, dzieciom, matce, niepełnosprawnym, ofiarom, ojcu, pacjentom, poszkodowanym, potrzebującym, rodzicom, rodzinie, sąsiadom, siostrze, sobie wzajemnie, ubogim, uchodźcom, więźniom
  • pomagać radą, swoją obecnością; (sobie) nogą, szczypcami
  • pomagać przy budowie, przy gotowaniu, przy porodzie, przy pracy, przy remoncie, przy sianokosach, przy załatwianiu, przy żniwach
  • pomagać w codziennym życiu, w gospodarstwie, w lekcjach, w nauce, w obowiązkach, w polu, w pracy, w przygotowaniach, w remoncie, w rozwiązywaniu problemów, w zakupach
  • pomagać charytatywnie, finansowo, materialnie; od czasu do czasu, stale; chętnie
  • pomagać podjąć decyzję, przetrwać, rozwiązywać problemy, wyjść z nałogu, znaleźć pracę
  • usiłować pomagać; komuś trzeba, warto pomagać

Cytaty

Kobiety wpadły hurmem do środka i wyciągnęły Martę, która pomagała matce w przygotowywaniu kolacji.

źródło: KWSJP: Jan Dobraczyński: Wyczerpać morze, 1972

Wakacje każdego z nich były bardzo pracowite, bo trzeba było pomagać rodzicom przy sianokosach i w gospodarstwie.

źródło: KWSJP: Jan Antoł: Nad starą fotografią, Tygodnik Podhalański, 1999, nr 18

Janicki już był przy ciężarówce, pomagał kobietom zeskakiwać na ziemię.

źródło: KWSJP: Eugeniusz Paukszta: Po burzy jest pogoda, 1966

Wspólnymi siłami utworzyli w Pabianicach Centrum Pomocy Bliźniemu. Marek został jego szefem. Teraz sam pomaga innym wyjść z bezdomności i alkoholizmu.

źródło: KWSJP: Dariusz Kucharski: Bezdomni znaleźli szczęście, Super Express, 2006

Stąpając dosyć ostrożnie, aby nie poranić bosych stóp, i pomagając sobie rękami, wspiął się na wrak.

źródło: KWSJP: Stanisław Goszczurny: Dwaj przyjaciele, 1971

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pomagam
pomagamy
2 os. pomagasz
pomagacie
3 os. pomaga
pomagają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pomagałem
+(e)m pomagał
pomagałam
+(e)m pomagała
pomagałom
+(e)m pomagało
pomagaliśmy
+(e)śmy pomagali
pomagałyśmy
+(e)śmy pomagały
2 os. pomagałeś
+(e)ś pomagał
pomagałaś
+(e)ś pomagała
pomagałoś
+(e)ś pomagało
pomagaliście
+(e)ście pomagali
pomagałyście
+(e)ście pomagały
3 os. pomagał
pomagała
pomagało
pomagali
pomagały

bezosobnik: pomagano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę pomagał
będę pomagać
będę pomagała
będę pomagać
będę pomagało
będę pomagać
będziemy pomagali
będziemy pomagać
będziemy pomagały
będziemy pomagać
2 os. będziesz pomagał
będziesz pomagać
będziesz pomagała
będziesz pomagać
będziesz pomagało
będziesz pomagać
będziecie pomagali
będziecie pomagać
będziecie pomagały
będziecie pomagać
3 os. będzie pomagał
będzie pomagać
będzie pomagała
będzie pomagać
będzie pomagało
będzie pomagać
będą pomagali
będą pomagać
będą pomagały
będą pomagać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pomagajmy
2 os. pomagaj
pomagajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pomagałbym
bym pomagał
pomagałabym
bym pomagała
pomagałobym
bym pomagało
pomagalibyśmy
byśmy pomagali
pomagałybyśmy
byśmy pomagały
2 os. pomagałbyś
byś pomagał
pomagałabyś
byś pomagała
pomagałobyś
byś pomagało
pomagalibyście
byście pomagali
pomagałybyście
byście pomagały
3 os. pomagałby
by pomagał
pomagałaby
by pomagała
pomagałoby
by pomagało
pomagaliby
by pomagali
pomagałyby
by pomagały

bezosobnik: pomagano by

bezokolicznik: pomagać

imiesłów przysłówkowy współczesny: pomagając

gerundium: pomaganie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pomaganie
pomagania
D. pomagania
pomagań
C. pomaganiu
pomaganiom
B. pomaganie
pomagania
N. pomaganiem
pomaganiami
Ms. pomaganiu
pomaganiach
W. pomaganie
pomagania

imiesłów przymiotnikowy czynny: pomagający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pomagający
pomagający
pomagający
pomagające
pomagająca
D. pomagającego
pomagającego
pomagającego
pomagającego
pomagającej
C. pomagającemu
pomagającemu
pomagającemu
pomagającemu
pomagającej
B. pomagającego
pomagającego
pomagający
pomagające
pomagającą
N. pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającą
Ms. pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pomagający
pomagający
pomagające
pomagające
D. pomagających
pomagających
pomagających
pomagających
C. pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającym
B. pomagających
pomagających
pomagających
pomagające
N. pomagającymi
pomagającymi
pomagającymi
pomagającymi
Ms. pomagających
pomagających
pomagających
pomagających

odpowiednik aspektowy: pomóc

Składnia

Rzżywotny + pomagać +
KOMU + w CZYM | przy CZYM
Rzżywotny + pomagać +
BEZOKOLICZNIK + (KOMU)
Rzżywotny + pomagać +
KOMU + CZYM

2. na ból głowy

Definicja

być przydatnym do czegoś lub skutecznym na coś

Kwalifikacja tematyczna

ATEMATYCZNY

Połączenia

  • antybiotyk, gimnastyka, lek, masaż, maść, modlitwa, narzędzie, rozmowa, słownik, terapia, wiara, wiedza o czymś, znajomość czegoś pomaga; ćwiczenia, substancje, zioła pomagają
  • pomagać na bezsenność, na ból, na dolegliwości, na łupież, na płodność, na reumatyzm, na trawienie, na trądzik, na wrzody, na złe samopoczucie, na żołądek
  • pomagać w chorobach, w eliminowaniu czegoś, w gojeniu ran, w leczeniu, w rozwoju, w wyciszeniu, w zapobieganiu chorobom, w zwalczaniu wirusów
  • pomagać skutecznie
  • pomagać walczyć z nadwagą

Cytaty

[...] antybiotyki nie pomagały, dziewczynka słabła.

źródło: KWSJP: Anna Jarosz: Nowe serce dało mi życie, Super Express, 2006

Odprężający masaż pomaga na bóle karku i pleców.

źródło: KWSJP: Krystyna Kofta: Złodziejka pamięci, 1998

Przedszkole pomaga dziecku w rozwoju sfery poznawczej, emocjonalnej, a przede wszystkim społecznej.

źródło: KWSJP: Przedszkole to luksus, prasa, 2006

Do zabiegu wykorzystuje się olejki eteryczne, które poprawiają krążenie płynów ustrojowych i pomagają w eliminowaniu toksyn z organizmu.

źródło: KWSJP: Jolanta Kobylińska, Marta Rudowicz: Sekrety pięknego ciała, Cosmopolitan, 2000

W dobie kryzysu na rynku medialnym fuzje firm pomagają obniżać koszty i zwiększać efektywność całego przedsięwzięcia.

źródło: KWSJP: Katarzyna Prandotao: Telewizyjna eksplozja, Życie Warszawy, 2002 nr 20

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: niedokonany

Tryb oznajmujący

Czas teraźniejszy

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pomagam
pomagamy
2 os. pomagasz
pomagacie
3 os. pomaga
pomagają

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pomagałem
+(e)m pomagał
pomagałam
+(e)m pomagała
pomagałom
+(e)m pomagało
pomagaliśmy
+(e)śmy pomagali
pomagałyśmy
+(e)śmy pomagały
2 os. pomagałeś
+(e)ś pomagał
pomagałaś
+(e)ś pomagała
pomagałoś
+(e)ś pomagało
pomagaliście
+(e)ście pomagali
pomagałyście
+(e)ście pomagały
3 os. pomagał
pomagała
pomagało
pomagali
pomagały

bezosobnik: pomagano

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. będę pomagał
będę pomagać
będę pomagała
będę pomagać
będę pomagało
będę pomagać
będziemy pomagali
będziemy pomagać
będziemy pomagały
będziemy pomagać
2 os. będziesz pomagał
będziesz pomagać
będziesz pomagała
będziesz pomagać
będziesz pomagało
będziesz pomagać
będziecie pomagali
będziecie pomagać
będziecie pomagały
będziecie pomagać
3 os. będzie pomagał
będzie pomagać
będzie pomagała
będzie pomagać
będzie pomagało
będzie pomagać
będą pomagali
będą pomagać
będą pomagały
będą pomagać

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. pomagajmy
2 os. pomagaj
pomagajcie

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. pomagałbym
bym pomagał
pomagałabym
bym pomagała
pomagałobym
bym pomagało
pomagalibyśmy
byśmy pomagali
pomagałybyśmy
byśmy pomagały
2 os. pomagałbyś
byś pomagał
pomagałabyś
byś pomagała
pomagałobyś
byś pomagało
pomagalibyście
byście pomagali
pomagałybyście
byście pomagały
3 os. pomagałby
by pomagał
pomagałaby
by pomagała
pomagałoby
by pomagało
pomagaliby
by pomagali
pomagałyby
by pomagały

bezosobnik: pomagano by

bezokolicznik: pomagać

imiesłów przysłówkowy współczesny: pomagając

gerundium: pomaganie

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. pomaganie
pomagania
D. pomagania
pomagań
C. pomaganiu
pomaganiom
B. pomaganie
pomagania
N. pomaganiem
pomaganiami
Ms. pomaganiu
pomaganiach
W. pomaganie
pomagania

imiesłów przymiotnikowy czynny: pomagający

liczba pojedyncza
m1 m2 m3 n1, n2 ż
M. pomagający
pomagający
pomagający
pomagające
pomagająca
D. pomagającego
pomagającego
pomagającego
pomagającego
pomagającej
C. pomagającemu
pomagającemu
pomagającemu
pomagającemu
pomagającej
B. pomagającego
pomagającego
pomagający
pomagające
pomagającą
N. pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającą
Ms. pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającej
liczba mnoga
p1 m1 ndepr m1 depr pozostałe
M. pomagający
pomagający
pomagające
pomagające
D. pomagających
pomagających
pomagających
pomagających
C. pomagającym
pomagającym
pomagającym
pomagającym
B. pomagających
pomagających
pomagających
pomagające
N. pomagającymi
pomagającymi
pomagającymi
pomagającymi
Ms. pomagających
pomagających
pomagających
pomagających

odpowiednik aspektowy: pomóc

Składnia

Rznieżywotny + pomagać +
na CO | w CZYM + (KOMU)
Rznieżywotny + pomagać +
BEZOKOLICZNIK + (KOMU)

Frazeologizmy

coś pomaga jak umarłemu kadzidło
Data ostatniej modyfikacji: 07.10.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json