UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

zapędzić się

Chronologizacja

XVI w., SPXVI
Na podstawie indeksu haseł.

Odmiana

część mowy: czasownik

aspekt: dokonany

Tryb oznajmujący

Czas przyszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zapędzę się
zapędzimy się
2 os. zapędzisz się
zapędzicie się
3 os. zapędzi się
zapędzą się

Czas przeszły

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zapędziłem się
+(e)m się zapędził
zapędziłam się
+(e)m się zapędziła
zapędziłom się
+(e)m się zapędziło
zapędziliśmy się
+(e)śmy się zapędzili
zapędziłyśmy się
+(e)śmy się zapędziły
2 os. zapędziłeś się
+(e)ś się zapędził
zapędziłaś się
+(e)ś się zapędziła
zapędziłoś się
+(e)ś się zapędziło
zapędziliście się
+(e)ście się zapędzili
zapędziłyście się
+(e)ście się zapędziły
3 os. zapędził się
zapędziła się
zapędziło się
zapędzili się
zapędziły się

bezosobnik: zapędzono się

Tryb rozkazujący

liczba pojedyncza liczba mnoga
1 os. zapędźmy się
2 os. zapędź się
zapędźcie się

Tryb warunkowy

liczba pojedyncza liczba mnoga
m ż n mo -mo
1 os. zapędziłbym się
bym się zapędził
zapędziłabym się
bym się zapędziła
zapędziłobym się
bym się zapędziło
zapędzilibyśmy się
byśmy się zapędzili
zapędziłybyśmy się
byśmy się zapędziły
2 os. zapędziłbyś się
byś się zapędził
zapędziłabyś się
byś się zapędziła
zapędziłobyś się
byś się zapędziło
zapędzilibyście się
byście się zapędzili
zapędziłybyście się
byście się zapędziły
3 os. zapędziłby się
by się zapędził
zapędziłaby się
by się zapędziła
zapędziłoby się
by się zapędziło
zapędziliby się
by się zapędzili
zapędziłyby się
by się zapędziły

bezosobnik: zapędzono by się

bezokolicznik: zapędzić się

imiesłów przysłówkowy uprzedni: zapędziwszy się

gerundium: zapędzenie się

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. zapędzenie się
zapędzenia się
D. zapędzenia się
zapędzeń się
C. zapędzeniu się
zapędzeniom się
B. zapędzenie się
zapędzenia się
N. zapędzeniem się
zapędzeniami się
Ms. zapędzeniu się
zapędzeniach się
W. zapędzenie się
zapędzenia się

odpowiednik aspektowy: zapędzać się

Pochodzenie

Zob. pędzić

1. za daleko

Definicja

zajść lub zajechać dalej niż się zamierzało z powodu niedostatecznej kontroli nad swoim ruchem

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek

Połączenia

  • turysta; lis; samochód zapędzi się
  • zapędzić się pojazdem
  • zapędzić się w (dzikie, najdziksze,...) rejony; w głąb czegoś; w jakieś okolice
  • zapędzić się do puszczy
  • zapędzić się pod bramkę
  • zapędzić się na motocyklu
  • zapędzić się daleko, dalej, (zbyt,...) daleko

Cytaty

Droga jest nieprzejezdna [...], gdy na ulicy prostopadłej do niej zapędzi się samochód ciężarowy, za wysoki dla przerzuconego nad nią wiaduktu kolejowego.

źródło: NKJP: EM Roman Strugalski: Rozmaitości Powiaty Wschód, Gazeta Poznańska, 2001-11-08

Turyści, którzy zapędzą się czasem do zdziczałego parku w Święcicach, zachodzą w głowę, jak to się dzieje, że taki piękny dwór stoi bezpański.

źródło: NKJP: (HAUS): Prawem niechroniony, Dziennik Polski, 2006-07-22

Któregoś dnia zapędziłem się aż na Whitechapel, gdzie miasto się już kończy i Londyn zaczyna.

źródło: NKJP: Adam Czerniawski: Narracje ormiańskie, 2003

Wiedział doskonale, że zapędził się za daleko od miejsca postoju, lecz uciekły najcenniejsze sztuki, te, które miały runo sięgające ziemi i trzeba było podjąć ryzyko, by je odzyskać.

źródło: NKJP: Ewa Białołęcka: Naznaczeni błękitem. Kamień na szczycie. Kroniki Drugiego Kręgu, 2005

Ratownicy słowackiej Horskiej Służby pomogli wydostać się ze wschodniej ściany Rysów dwóm polskim turystom, którzy zapędzili się w trudny teren i nie mogli wydostać się z niego o własnych siłach.

źródło: NKJP: (ASz): Ugrzęźli, Gazeta Krakowska, 2004-09-02

Składnia

bez ograniczeń + zapędzić się +
GDZIE

2. w dyskusji

Definicja

pot. 
swoją wypowiedzią, zachowaniem lub działaniem pod wpływem emocji wykroczyć poza to, co zamierzało się powiedzieć lub zrobić albo poza to, co jest stosowne pod jakimś względem

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Stany psychiczne człowieka zachowania emocjonalne

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Zasady współżycia społecznego zachowania i wyrażenia nieakceptowane społecznie

Połączenia

  • zapędzić się w czytaniu, w rysowaniu; w wypowiedziach; w odpowiedzi; w żartach; w komentarzach, w krytyce, w opiniach, w ocenie kogoś; w polemice; w retoryce; w deklaracjach; w atakach; w udowadnianiu czegoś; w dążeniu do czegoś; w rozważaniu
  • zapędzić się w retorykę; w jakiś wątek; w jakieś sprawy
  • zapędzić się z jedzeniem
  • zapędzić się nieco, trochę, troszkę; (za,...) daleko
  • zapędzić się, zagubić się

Cytaty

Kiedy już posłowie zapędzili się w dyskusji i niemal zaczęli się przekrzykiwać, zdecydowała się zabrać głos.

źródło: NKJP: (X): Lobbing ma piękne oczy, Glamour, nr 5, 2003

Jeśli zapędzą się w polemice, po ochłodzeniu emocji powinni wykrzesać odrobinę skruchy.

źródło: NKJP: Małgorzata Nitek: Wojny na słowa, Gazeta Krakowska, 2002-07-27

Zaraz zapędzimy się w dyskusję typu: „co autor miał na myśli”.

źródło: NKJP: Internet

Chyba zapędziłem się z tymi planami.

źródło: NKJP: (X): Lewa noga niezła, prawa nie gorsza, Dziennik Polski, 2002-11-07

Chyba nie mają dobrego sprzętu, zresztą sam to później zrobię - zapędził się Morku.

źródło: NKJP: Antoni Kapelański: Wielki Koneser, 2006

Składnia

bez ograniczeń + zapędzić się +
(w CZYM/ w CO) + (z CZYM)
bez ograniczeń + zapędzić się +
MOWA WPROST
Data ostatniej modyfikacji: 25.01.2016
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json