Chronologizacja
Pochodzenie
Zob. palić
1. papierosa
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii temperatura i ogień
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | zapalać |
Połączenia
- odpalać papierosa, świecę
Cytaty
|
Mężczyzna bierze niedopałek, wstaje, idzie do ognia. Odpala niedopałek od ogniska, zaciąga się, ale krztusi się natychmiast. źródło: NKJP: Stanisław Mrożek: Jak zostałem filmowcem, 1975 |
|
|
W ręku trzyma zapaloną świecę, od której wierni odpalają swoje. źródło: NKJP: Ewa Cechnicka: Znak Anny, 1997 |
|
|
Marta nawet nie spostrzegła, kiedy została wciągnięta w dyskusję, chodząc po tym przeogromnym placu i odpalając papierosa od papierosa. źródło: NKJP: Wiesława Maria Korczyńska: Wróć..., 2001 |
|
|
Płomień odpalany jest od ognia w Grocie Bożego Narodzenia w Betlejem. źródło: NKJP: TR: Płomyk nadziei pod choinkę, Gazeta Poznańska, 2001-12-21 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odpalam |
odpalamy |
|||
| 2 os. |
odpalasz |
odpalacie |
|||
| 3 os. |
odpala |
odpalają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałem +(e)m odpalał |
odpalałam +(e)m odpalała |
odpalałom +(e)m odpalało |
odpalaliśmy +(e)śmy odpalali |
odpalałyśmy +(e)śmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałeś +(e)ś odpalał |
odpalałaś +(e)ś odpalała |
odpalałoś +(e)ś odpalało |
odpalaliście +(e)ście odpalali |
odpalałyście +(e)ście odpalały |
| 3 os. |
odpalał |
odpalała |
odpalało |
odpalali |
odpalały |
bezosobnik: odpalano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odpalał będę odpalać |
będę odpalała będę odpalać |
będę odpalało będę odpalać |
będziemy odpalali będziemy odpalać |
będziemy odpalały będziemy odpalać |
| 2 os. |
będziesz odpalał będziesz odpalać |
będziesz odpalała będziesz odpalać |
będziesz odpalało będziesz odpalać |
będziecie odpalali będziecie odpalać |
będziecie odpalały będziecie odpalać |
| 3 os. |
będzie odpalał będzie odpalać |
będzie odpalała będzie odpalać |
będzie odpalało będzie odpalać |
będą odpalali będą odpalać |
będą odpalały będą odpalać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odpalajmy |
|
| 2 os. |
odpalaj |
odpalajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałbym bym odpalał |
odpalałabym bym odpalała |
odpalałobym bym odpalało |
odpalalibyśmy byśmy odpalali |
odpalałybyśmy byśmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałbyś byś odpalał |
odpalałabyś byś odpalała |
odpalałobyś byś odpalało |
odpalalibyście byście odpalali |
odpalałybyście byście odpalały |
| 3 os. |
odpalałby by odpalał |
odpalałaby by odpalała |
odpalałoby by odpalało |
odpalaliby by odpalali |
odpalałyby by odpalały |
bezosobnik: odpalano by
bezokolicznik: odpalać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odpalając
gerundium: odpalanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odpalanie |
odpalania |
| D. | odpalania |
odpalań |
| C. | odpalaniu |
odpalaniom |
| B. | odpalanie |
odpalania |
| N. | odpalaniem |
odpalaniami |
| Ms. | odpalaniu |
odpalaniach |
| W. | odpalanie |
odpalania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odpalający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalająca |
| D. | odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającej |
| C. | odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającej |
| B. | odpalającego |
odpalającego |
odpalający |
odpalające |
odpalającą |
| N. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającą |
| Ms. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalające |
| D. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
| C. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
| B. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalające |
| N. | odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
| Ms. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: odpalany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalany |
odpalany |
odpalany |
odpalane |
odpalana |
| D. | odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanej |
| C. | odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanej |
| B. | odpalanego |
odpalanego |
odpalany |
odpalane |
odpalaną |
| N. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalaną |
| Ms. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalani |
odpalani |
odpalane |
odpalane |
| D. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
| C. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
| B. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalane |
| N. | odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
| Ms. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpowiednik aspektowy: odpalić
Składnia
|
+ | odpalać | + |
CO +
(od CZEGO)
|
2. pocisk
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Wojsko i wojna broń
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | wystrzeliwać |
Połączenia
- odpalać bombę, fajerwerki, granat, ładunek, petardę, pocisk, racę, rakietę
- zacząć odpalać
Cytaty
|
Niemcy bez przerwy obmyślali nowe eksperymenty i odpalali rakiety, oczywiście bez umieszczania w środku ładunków wybuchowych. źródło: NKJP: Tomasz Mirkowicz: Pielgrzymka do Ziemi Świętej Egiptu, 1999 |
|
|
Minę odpalano sposobem ogniowym, w którym nośnikiem ognia była ścieżka prochowa w postaci ciągłej linii luźno nasypanego drobnoziarnistego prochu muszkietowego. źródło: NKJP: Ryszard Henryk Bochenek: Twierdza Jasna Góra, 1997 |
|
|
- Nie każdy może sporządzić ładunek wybuchowy odpalany elektronicznie. źródło: NKJP: Bogdan Wróblewski: Spokojnie, to tylko bomba, Gazeta Wyborcza, 1996-05-04 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odpalam |
odpalamy |
|||
| 2 os. |
odpalasz |
odpalacie |
|||
| 3 os. |
odpala |
odpalają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałem +(e)m odpalał |
odpalałam +(e)m odpalała |
odpalałom +(e)m odpalało |
odpalaliśmy +(e)śmy odpalali |
odpalałyśmy +(e)śmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałeś +(e)ś odpalał |
odpalałaś +(e)ś odpalała |
odpalałoś +(e)ś odpalało |
odpalaliście +(e)ście odpalali |
odpalałyście +(e)ście odpalały |
| 3 os. |
odpalał |
odpalała |
odpalało |
odpalali |
odpalały |
bezosobnik: odpalano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odpalał będę odpalać |
będę odpalała będę odpalać |
będę odpalało będę odpalać |
będziemy odpalali będziemy odpalać |
będziemy odpalały będziemy odpalać |
| 2 os. |
będziesz odpalał będziesz odpalać |
będziesz odpalała będziesz odpalać |
będziesz odpalało będziesz odpalać |
będziecie odpalali będziecie odpalać |
będziecie odpalały będziecie odpalać |
| 3 os. |
będzie odpalał będzie odpalać |
będzie odpalała będzie odpalać |
będzie odpalało będzie odpalać |
będą odpalali będą odpalać |
będą odpalały będą odpalać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odpalajmy |
|
| 2 os. |
odpalaj |
odpalajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałbym bym odpalał |
odpalałabym bym odpalała |
odpalałobym bym odpalało |
odpalalibyśmy byśmy odpalali |
odpalałybyśmy byśmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałbyś byś odpalał |
odpalałabyś byś odpalała |
odpalałobyś byś odpalało |
odpalalibyście byście odpalali |
odpalałybyście byście odpalały |
| 3 os. |
odpalałby by odpalał |
odpalałaby by odpalała |
odpalałoby by odpalało |
odpalaliby by odpalali |
odpalałyby by odpalały |
bezosobnik: odpalano by
bezokolicznik: odpalać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odpalając
gerundium: odpalanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odpalanie |
odpalania |
| D. | odpalania |
odpalań |
| C. | odpalaniu |
odpalaniom |
| B. | odpalanie |
odpalania |
| N. | odpalaniem |
odpalaniami |
| Ms. | odpalaniu |
odpalaniach |
| W. | odpalanie |
odpalania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odpalający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalająca |
| D. | odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającej |
| C. | odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającej |
| B. | odpalającego |
odpalającego |
odpalający |
odpalające |
odpalającą |
| N. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającą |
| Ms. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalające |
| D. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
| C. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
| B. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalające |
| N. | odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
| Ms. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: odpalany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalany |
odpalany |
odpalany |
odpalane |
odpalana |
| D. | odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanej |
| C. | odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanej |
| B. | odpalanego |
odpalanego |
odpalany |
odpalane |
odpalaną |
| N. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalaną |
| Ms. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalani |
odpalani |
odpalane |
odpalane |
| D. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
| C. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
| B. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalane |
| N. | odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
| Ms. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpowiednik aspektowy: odpalić
Składnia
|
+ | odpalać | + |
CO
|
3.a samochód
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | zapuszczać | |
| hiperonimy: | uruchamiać |
Połączenia
- odpalać komputer, maszynę, motor, samochód, silnik
Cytaty
|
Koledzy z warszawskiej uczelni patrzyli z politowaniem [...], gdy co piątek odpalał „malucha” i gnał na weekend do swojego Radzynia. źródło: NKJP: Tomasz P. Terlikowski, Szymon Hołownia, Milena Rachid Chehab, Dariusz Koźlenko: Pięć brzydkich słów, Ozon nr 2, 2005 |
|
|
Nie odpala silnika, tylko gapi się na mnie. źródło: NKJP: Marek Bukowski: Wysłannik szatana, 1999 |
|
|
Słuchałem muzyki nocami. Kiedy byłem pewien, że rodzice myślą, że już śpię - odpalałem sprzęt. źródło: NKJP: Muzyka jest nudna, Glamour nr 7, 2003 |
|
|
Rozrusznik aż zazgrzytał przy odpalaniu, silnik zawył na niskim biegu. źródło: NKJP: Piotr Siemion: Finimondo: komedia romantyczna, 2004 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odpalam |
odpalamy |
|||
| 2 os. |
odpalasz |
odpalacie |
|||
| 3 os. |
odpala |
odpalają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałem +(e)m odpalał |
odpalałam +(e)m odpalała |
odpalałom +(e)m odpalało |
odpalaliśmy +(e)śmy odpalali |
odpalałyśmy +(e)śmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałeś +(e)ś odpalał |
odpalałaś +(e)ś odpalała |
odpalałoś +(e)ś odpalało |
odpalaliście +(e)ście odpalali |
odpalałyście +(e)ście odpalały |
| 3 os. |
odpalał |
odpalała |
odpalało |
odpalali |
odpalały |
bezosobnik: odpalano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odpalał będę odpalać |
będę odpalała będę odpalać |
będę odpalało będę odpalać |
będziemy odpalali będziemy odpalać |
będziemy odpalały będziemy odpalać |
| 2 os. |
będziesz odpalał będziesz odpalać |
będziesz odpalała będziesz odpalać |
będziesz odpalało będziesz odpalać |
będziecie odpalali będziecie odpalać |
będziecie odpalały będziecie odpalać |
| 3 os. |
będzie odpalał będzie odpalać |
będzie odpalała będzie odpalać |
będzie odpalało będzie odpalać |
będą odpalali będą odpalać |
będą odpalały będą odpalać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odpalajmy |
|
| 2 os. |
odpalaj |
odpalajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałbym bym odpalał |
odpalałabym bym odpalała |
odpalałobym bym odpalało |
odpalalibyśmy byśmy odpalali |
odpalałybyśmy byśmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałbyś byś odpalał |
odpalałabyś byś odpalała |
odpalałobyś byś odpalało |
odpalalibyście byście odpalali |
odpalałybyście byście odpalały |
| 3 os. |
odpalałby by odpalał |
odpalałaby by odpalała |
odpalałoby by odpalało |
odpalaliby by odpalali |
odpalałyby by odpalały |
bezosobnik: odpalano by
bezokolicznik: odpalać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odpalając
gerundium: odpalanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odpalanie |
odpalania |
| D. | odpalania |
odpalań |
| C. | odpalaniu |
odpalaniom |
| B. | odpalanie |
odpalania |
| N. | odpalaniem |
odpalaniami |
| Ms. | odpalaniu |
odpalaniach |
| W. | odpalanie |
odpalania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odpalający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalająca |
| D. | odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającej |
| C. | odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającej |
| B. | odpalającego |
odpalającego |
odpalający |
odpalające |
odpalającą |
| N. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającą |
| Ms. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalające |
| D. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
| C. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
| B. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalające |
| N. | odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
| Ms. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: odpalany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalany |
odpalany |
odpalany |
odpalane |
odpalana |
| D. | odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanej |
| C. | odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanej |
| B. | odpalanego |
odpalanego |
odpalany |
odpalane |
odpalaną |
| N. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalaną |
| Ms. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalani |
odpalani |
odpalane |
odpalane |
| D. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
| C. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
| B. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalane |
| N. | odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
| Ms. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpowiednik aspektowy: odpalić
Składnia
|
+ | odpalać | + |
CO
|
3.b o samochodzie
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK I TECHNIKA Urządzenia i maszyny funkcjonowanie urządzeń i maszyn
Połączenia
- maszyna, samochód, silnik odpala
Cytaty
|
Diesla musisz rozgrzewać [...], a poza tym turbina odpala w najniższych nawet temperaturach. źródło: NKJP: Internet |
|
|
– No [...], nie odpali! – krzyczy pan Tadek – odpalisz [...], czy nie [...]? – jeszcze się pyta poloneza, aż wreszcie polonez odpala. źródło: NKJP: Sławomir Shuty: Cukier w normie z ekstrabonusem, 2005 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odpalam |
odpalamy |
|||
| 2 os. |
odpalasz |
odpalacie |
|||
| 3 os. |
odpala |
odpalają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałem +(e)m odpalał |
odpalałam +(e)m odpalała |
odpalałom +(e)m odpalało |
odpalaliśmy +(e)śmy odpalali |
odpalałyśmy +(e)śmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałeś +(e)ś odpalał |
odpalałaś +(e)ś odpalała |
odpalałoś +(e)ś odpalało |
odpalaliście +(e)ście odpalali |
odpalałyście +(e)ście odpalały |
| 3 os. |
odpalał |
odpalała |
odpalało |
odpalali |
odpalały |
bezosobnik: odpalano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odpalał będę odpalać |
będę odpalała będę odpalać |
będę odpalało będę odpalać |
będziemy odpalali będziemy odpalać |
będziemy odpalały będziemy odpalać |
| 2 os. |
będziesz odpalał będziesz odpalać |
będziesz odpalała będziesz odpalać |
będziesz odpalało będziesz odpalać |
będziecie odpalali będziecie odpalać |
będziecie odpalały będziecie odpalać |
| 3 os. |
będzie odpalał będzie odpalać |
będzie odpalała będzie odpalać |
będzie odpalało będzie odpalać |
będą odpalali będą odpalać |
będą odpalały będą odpalać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odpalajmy |
|
| 2 os. |
odpalaj |
odpalajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałbym bym odpalał |
odpalałabym bym odpalała |
odpalałobym bym odpalało |
odpalalibyśmy byśmy odpalali |
odpalałybyśmy byśmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałbyś byś odpalał |
odpalałabyś byś odpalała |
odpalałobyś byś odpalało |
odpalalibyście byście odpalali |
odpalałybyście byście odpalały |
| 3 os. |
odpalałby by odpalał |
odpalałaby by odpalała |
odpalałoby by odpalało |
odpalaliby by odpalali |
odpalałyby by odpalały |
bezosobnik: odpalano by
bezokolicznik: odpalać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odpalając
gerundium: odpalanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odpalanie |
odpalania |
| D. | odpalania |
odpalań |
| C. | odpalaniu |
odpalaniom |
| B. | odpalanie |
odpalania |
| N. | odpalaniem |
odpalaniami |
| Ms. | odpalaniu |
odpalaniach |
| W. | odpalanie |
odpalania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odpalający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalająca |
| D. | odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającej |
| C. | odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającej |
| B. | odpalającego |
odpalającego |
odpalający |
odpalające |
odpalającą |
| N. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającą |
| Ms. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalające |
| D. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
| C. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
| B. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalające |
| N. | odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
| Ms. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpowiednik aspektowy: odpalić
4. stówkę
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Finanse czynności, przedmioty związane z pieniędzmi
Połączenia
- odpalać część czegoś, jakąś kwotę, sumę (pieniędzy), stówkę, ile procent, ileś złotych
Cytaty
|
- Pomagasz mu za darmo, czy ci coś odpala? źródło: NKJP: Aleksander Minkowski: Szaleństwo Majki Skowron, 1972 |
|
|
Głowę bym dał, panie inspektorze, że Rzepkowski odpala Spawaczowi włókno wiskozowe, ale nie mam żadnego dowodu. źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Bardzo dużo pajacyków, 1968 |
|
|
Za każdą nocną przeprawę szef gangu odpalał mu 15 dolarów. źródło: NKJP: Wojciech Tymowski: Dworskie życie Wojciecha M., Gazeta Wyborcza, 1994-07-07 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odpalam |
odpalamy |
|||
| 2 os. |
odpalasz |
odpalacie |
|||
| 3 os. |
odpala |
odpalają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałem +(e)m odpalał |
odpalałam +(e)m odpalała |
odpalałom +(e)m odpalało |
odpalaliśmy +(e)śmy odpalali |
odpalałyśmy +(e)śmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałeś +(e)ś odpalał |
odpalałaś +(e)ś odpalała |
odpalałoś +(e)ś odpalało |
odpalaliście +(e)ście odpalali |
odpalałyście +(e)ście odpalały |
| 3 os. |
odpalał |
odpalała |
odpalało |
odpalali |
odpalały |
bezosobnik: odpalano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odpalał będę odpalać |
będę odpalała będę odpalać |
będę odpalało będę odpalać |
będziemy odpalali będziemy odpalać |
będziemy odpalały będziemy odpalać |
| 2 os. |
będziesz odpalał będziesz odpalać |
będziesz odpalała będziesz odpalać |
będziesz odpalało będziesz odpalać |
będziecie odpalali będziecie odpalać |
będziecie odpalały będziecie odpalać |
| 3 os. |
będzie odpalał będzie odpalać |
będzie odpalała będzie odpalać |
będzie odpalało będzie odpalać |
będą odpalali będą odpalać |
będą odpalały będą odpalać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odpalajmy |
|
| 2 os. |
odpalaj |
odpalajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałbym bym odpalał |
odpalałabym bym odpalała |
odpalałobym bym odpalało |
odpalalibyśmy byśmy odpalali |
odpalałybyśmy byśmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałbyś byś odpalał |
odpalałabyś byś odpalała |
odpalałobyś byś odpalało |
odpalalibyście byście odpalali |
odpalałybyście byście odpalały |
| 3 os. |
odpalałby by odpalał |
odpalałaby by odpalała |
odpalałoby by odpalało |
odpalaliby by odpalali |
odpalałyby by odpalały |
bezosobnik: odpalano by
bezokolicznik: odpalać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odpalając
gerundium: odpalanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odpalanie |
odpalania |
| D. | odpalania |
odpalań |
| C. | odpalaniu |
odpalaniom |
| B. | odpalanie |
odpalania |
| N. | odpalaniem |
odpalaniami |
| Ms. | odpalaniu |
odpalaniach |
| W. | odpalanie |
odpalania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odpalający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalająca |
| D. | odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającej |
| C. | odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającej |
| B. | odpalającego |
odpalającego |
odpalający |
odpalające |
odpalającą |
| N. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającą |
| Ms. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalające |
| D. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
| C. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
| B. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalające |
| N. | odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
| Ms. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: odpalany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalany |
odpalany |
odpalany |
odpalane |
odpalana |
| D. | odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanego |
odpalanej |
| C. | odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanemu |
odpalanej |
| B. | odpalanego |
odpalanego |
odpalany |
odpalane |
odpalaną |
| N. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalaną |
| Ms. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalani |
odpalani |
odpalane |
odpalane |
| D. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
| C. | odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
odpalanym |
| B. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalane |
| N. | odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
odpalanymi |
| Ms. | odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpalanych |
odpowiednik aspektowy: odpalić
Składnia
|
+ | odpalać | + |
KOMU +
CO
|
5. stanowczo
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Język mówienie
Relacje znaczeniowe
| hiperonimy: | odpowiadać |
Połączenia
- odpalać celnie, natychmiast, stanowczo, wyniośle
Cytaty
|
- Jak się panu pisze? - dociekam. - Bardzo łatwo. Jakby mi ktoś dyktował - odpala doktor. źródło: NKJP: Mariusz Szczygieł: Łaska tworzenia, Gazeta Wyborcza, 1996-11-08 |
|
|
Kiedy Beth przynosi Adamowi czekoladki, ten odpala jej, że „nie jest [...] Forestem Gumpem” i chyba bardzo celnie opisuje tym zdaniem cały film. źródło: NKJP: Urszula Lipińska: 25. WMFF. Dzień siódmy: Pudełko gorzkich czekoladek, Esensja nr 09, 2009 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
odpalam |
odpalamy |
|||
| 2 os. |
odpalasz |
odpalacie |
|||
| 3 os. |
odpala |
odpalają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałem +(e)m odpalał |
odpalałam +(e)m odpalała |
odpalałom +(e)m odpalało |
odpalaliśmy +(e)śmy odpalali |
odpalałyśmy +(e)śmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałeś +(e)ś odpalał |
odpalałaś +(e)ś odpalała |
odpalałoś +(e)ś odpalało |
odpalaliście +(e)ście odpalali |
odpalałyście +(e)ście odpalały |
| 3 os. |
odpalał |
odpalała |
odpalało |
odpalali |
odpalały |
bezosobnik: odpalano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę odpalał będę odpalać |
będę odpalała będę odpalać |
będę odpalało będę odpalać |
będziemy odpalali będziemy odpalać |
będziemy odpalały będziemy odpalać |
| 2 os. |
będziesz odpalał będziesz odpalać |
będziesz odpalała będziesz odpalać |
będziesz odpalało będziesz odpalać |
będziecie odpalali będziecie odpalać |
będziecie odpalały będziecie odpalać |
| 3 os. |
będzie odpalał będzie odpalać |
będzie odpalała będzie odpalać |
będzie odpalało będzie odpalać |
będą odpalali będą odpalać |
będą odpalały będą odpalać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
odpalajmy |
|
| 2 os. |
odpalaj |
odpalajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
odpalałbym bym odpalał |
odpalałabym bym odpalała |
odpalałobym bym odpalało |
odpalalibyśmy byśmy odpalali |
odpalałybyśmy byśmy odpalały |
| 2 os. |
odpalałbyś byś odpalał |
odpalałabyś byś odpalała |
odpalałobyś byś odpalało |
odpalalibyście byście odpalali |
odpalałybyście byście odpalały |
| 3 os. |
odpalałby by odpalał |
odpalałaby by odpalała |
odpalałoby by odpalało |
odpalaliby by odpalali |
odpalałyby by odpalały |
bezosobnik: odpalano by
bezokolicznik: odpalać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
odpalając
gerundium: odpalanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | odpalanie |
odpalania |
| D. | odpalania |
odpalań |
| C. | odpalaniu |
odpalaniom |
| B. | odpalanie |
odpalania |
| N. | odpalaniem |
odpalaniami |
| Ms. | odpalaniu |
odpalaniach |
| W. | odpalanie |
odpalania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: odpalający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalająca |
| D. | odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającego |
odpalającej |
| C. | odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającemu |
odpalającej |
| B. | odpalającego |
odpalającego |
odpalający |
odpalające |
odpalającą |
| N. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającą |
| Ms. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | odpalający |
odpalający |
odpalające |
odpalające |
| D. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
| C. | odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
odpalającym |
| B. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalające |
| N. | odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
odpalającymi |
| Ms. | odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpalających |
odpowiednik aspektowy: odpalić
Składnia
|
+ | odpalać | + |
(KOMU) +
MOWA WPROST
|
|
+ | odpalać | + |
(KOMU) +
że ZDANIE
|