Chronologizacja
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
dopominam się |
dopominamy się |
|||
| 2 os. |
dopominasz się |
dopominacie się |
|||
| 3 os. |
dopomina się |
dopominają się |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dopominałem się +(e)m się dopominał |
dopominałam się +(e)m się dopominała |
dopominałom się +(e)m się dopominało |
dopominaliśmy się +(e)śmy się dopominali |
dopominałyśmy się +(e)śmy się dopominały |
| 2 os. |
dopominałeś się +(e)ś się dopominał |
dopominałaś się +(e)ś się dopominała |
dopominałoś się +(e)ś się dopominało |
dopominaliście się +(e)ście się dopominali |
dopominałyście się +(e)ście się dopominały |
| 3 os. |
dopominał się |
dopominała się |
dopominało się |
dopominali się |
dopominały się |
bezosobnik: dopominano się
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę się dopominał będę się dopominać |
będę się dopominała będę się dopominać |
będę się dopominało będę się dopominać |
będziemy się dopominali będziemy się dopominać |
będziemy się dopominały będziemy się dopominać |
| 2 os. |
będziesz się dopominał będziesz się dopominać |
będziesz się dopominała będziesz się dopominać |
będziesz się dopominało będziesz się dopominać |
będziecie się dopominali będziecie się dopominać |
będziecie się dopominały będziecie się dopominać |
| 3 os. |
będzie się dopominał będzie się dopominać |
będzie się dopominała będzie się dopominać |
będzie się dopominało będzie się dopominać |
będą się dopominali będą się dopominać |
będą się dopominały będą się dopominać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
dopominajmy się |
|
| 2 os. |
dopominaj się |
dopominajcie się |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
dopominałbym się bym się dopominał |
dopominałabym się bym się dopominała |
dopominałobym się bym się dopominało |
dopominalibyśmy się byśmy się dopominali |
dopominałybyśmy się byśmy się dopominały |
| 2 os. |
dopominałbyś się byś się dopominał |
dopominałabyś się byś się dopominała |
dopominałobyś się byś się dopominało |
dopominalibyście się byście się dopominali |
dopominałybyście się byście się dopominały |
| 3 os. |
dopominałby się by się dopominał |
dopominałaby się by się dopominała |
dopominałoby się by się dopominało |
dopominaliby się by się dopominali |
dopominałyby się by się dopominały |
bezosobnik: dopominano by się
bezokolicznik: dopominać się
imiesłów przysłówkowy współczesny:
dopominając się
gerundium: dopominanie się
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | dopominanie się |
dopominania się |
| D. | dopominania się |
dopominań się |
| C. | dopominaniu się |
dopominaniom się |
| B. | dopominanie się |
dopominania się |
| N. | dopominaniem się |
dopominaniami się |
| Ms. | dopominaniu się |
dopominaniach się |
| W. | dopominanie się |
dopominania się |
imiesłów przymiotnikowy czynny: dopominający się
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | dopominający się |
dopominający się |
dopominający się |
dopominające się |
dopominająca się |
| D. | dopominającego się |
dopominającego się |
dopominającego się |
dopominającego się |
dopominającej się |
| C. | dopominającemu się |
dopominającemu się |
dopominającemu się |
dopominającemu się |
dopominającej się |
| B. | dopominającego się |
dopominającego się |
dopominający się |
dopominające się |
dopominającą się |
| N. | dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającą się |
| Ms. | dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającej się |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | dopominający się |
dopominający się |
dopominające się |
dopominające się |
| D. | dopominających się |
dopominających się |
dopominających się |
dopominających się |
| C. | dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającym się |
dopominającym się |
| B. | dopominających się |
dopominających się |
dopominających się |
dopominające się |
| N. | dopominającymi się |
dopominającymi się |
dopominającymi się |
dopominającymi się |
| Ms. | dopominających się |
dopominających się |
dopominających się |
dopominających się |
odpowiednik aspektowy: dopomnieć się
Pochodzenie
Zob. pomnieć
1. o człowieku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA ➔ Ocena i wartościowanie ➔ wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- dopominać się chleba, pożywienia, nocnika; jałmużny; (zaległych,...) wypłat, podwyżki; zwrotu; spłaty czegoś; odszkodowań; całusa, komplementu, pieszczot; wolności, sprawiedliwości
- dopominać się o ciastko, o wodę, o piwo, o jedzenie, o żarcie, o dokładkę, o dolewkę; o pieniądze, o podwyżki, o (zaległe,...) wynagrodzenia; o należność za coś, o (swój,...) dług; o terytorium; o budżet; o naprawę, remont czegoś; o opiekę, o spacer; o pracę; o reformy; o spełnienie (obietnicy,...); o ułaskawienie kogoś; o jakieś prawa; wartości; przywileje; o pamięć; o brata, o ludzi
- codziennie; (tak,...) mocno; nachalnie, natrętnie, natarczywie, ostrzej; bezskutecznie dopominać się
- zacząć/zaczynać, przestać; móc dopominać się
- dopominać się, naciskać; dopominać się i nalegać; dopominać się, zabiegać o coś; strajkować i dopominać się
Cytaty
|
Generał [...] znakomicie umiał dopominać się o pieniądze i liczyć. To była jedyna dziedzina, w której naprawdę był mistrzem. źródło: NKJP: Andrzej Anonimus: Nie nadaje się, przecież to jeszcze szczeniak, 1999 |
|
|
Duduś wymusza rzucanie, dopominając się o nie przeraźliwym miauczeniem. źródło: NKJP: Maryla Weiss: Duduś Wielki, Kot, 2007-03 |
|
|
Nikt go nie ponaglał, nikt nie dopominał się wydania zwłok, które spokojnie spoczywały sobie w lodówkach zakładu medycyny sądowej. źródło: NKJP: Paweł Pollak: Kanalia, 2006 |
|
|
Kiedy ojciec przynosił mi z jakiejś drogi taki kij karbowany w podarku, dopominałem się, aby mi wytłumaczył te wszystkie dziwy na nim, te kreski, krzyżyki, pierścienie [...]. źródło: NKJP: Wiesław Myśliwski: Nagi sad, 1967 |
|
|
[...] Gwałtownie dopominali się, by ten program był urzeczywistniany [...]. źródło: NKJP: Jerzy Mirewicz: Współtwórcy Europy, 2003 |
|
|
- Każ mu zrobić jakąś sztukę. Pokaż, co on potrafi - jak dzieciak dopomina się Marek. źródło: NKJP: Zofia Chądzyńska: Przez ciebie, Drabie!, 1969 |
Składnia
|
+ | dopominać się | + |
o KOGO/CO
|
|
+ | dopominać się | + |
CZEGO
|
|
+ | dopominać się | + |
żeby ZDANIE
|
|
+ | dopominać się | + |
MOWA WPROST
|
2. o żołądku
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA ➔ Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego ➔ czynności i stany fizjologiczne
Połączenia
- organizm dopomina się
- dopominać się jedzenia
- dopominać się o wypoczynek
Cytaty
|
Mój bosmański żołądek dopomina się gwałtownie o pieczeń z młodego kangura. źródło: NKJP: Alfred Szklarski: Tomek w krainie kangurów, 1957 |
|
|
Zmęczenie fizyczne i psychiczne powoduje, że nasz organizm dramatycznie dopomina się o wypoczynek. źródło: NKJP: Małgorzata Lorkowska: Party w saunie, Gazeta Wyborcza, 1997-09-26 |
|
|
Wystarczy wypalenie jednego papierosa, aby pomiędzy neuronami wytworzyły się specjalne połączenia nikotynowe dopominające się o wciąż nowe porcje trucizny. źródło: NKJP: Nastolatek może szybko wpaść w nałóg, Gazeta Pomorska, 2009-10-09 |
|
|
Z reguły u kobiet oczyszczenia dopominają się pachwiny oraz środkowa część podbrzusza, związana z macicą lub pęcherzem moczowym. źródło: NKJP: Tadeusz Szewczyk: Prastara terapia jajem oraz konchowanie uszu, 2008 |
|
|
Żołądek dopominał się jedzenia, ale byłem wytrwały. Przez pierwsze trzy miesiące waga ani drgnęła. źródło: NKJP: Joanna Leszczyńska: Z tłuszczykiem za bary, Dziennik Łódzki, 2004-12-24 |
Składnia
|
+ | dopominać się | + |
o CO
|
|
+ | dopominać się | + |
CZEGO
|