UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podwórko

Chronologizacja

1643, KorBa

Pochodzenie

Zob. podwórze

1. teren

Definicja

teren wewnątrz zespołu budynków lub wokół jakiegoś budynku, ale stanowiący wraz z nim pewną całość

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka dom/inne miejsca zamieszkania i ich otoczenie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dziedziniec, podwóreczko, podwórze, podwórzec
hiperonimy:  teren

Połączenia

  • małe; brudne, zaniedbane, zaśmiecone; pobliskie; swoje, własne; podwórko; osiedlowe podwórka
  • podwórko domu, kamienicy; sąsiadów
  • podwórko przed domem
  • podwórko przy ulicy jakiejś
  • podwórka i klatki schodowe, podwórka i piwnice; domy i podwórka; ogrody i podwórka; bramy i podwórka
  • środek; studnia podwórka
  • wejście od podwórka; chłopaki, chłopcy, dzieci, koledzy, kumple, przyjaciele z podwórka
  • wejście, wjazd, wyjście na podwórko
  • podwórko opustoszało
  • opuścić; uporządkować podwórko; coś otaczające podwórko
  • wrócić/wracać, wyjechać/wyjeżdżać, wyjść z podwórka
  • wejść, wjechać, wrócić, wybiec, wyjść/wychodzić; coś wdarło się na podwórko; przejść przez podwórko

Cytaty

I uśmiechała się jakoś tak błogo i kojąco, jakby w ogóle nie widziała zniszczonego ogrodu, walącej się stodoły i zaśmieconego podwórka.

źródło: NKJP: Małgorzata Saramonowicz: Sanatorium, 2005

Przyszedłem któregoś ranka, wbiegłem po pochyłej drodze na podwórko domu Gadaczków… Powiedzieli mi, że Zyga jeszcze śpi.

źródło: NKJP: Krystian Lupa: Podglądania, 2003

W odróżnieniu od prawdziwych rozbitków uskarżają się na przemarznięte, pękające ściany, brudne podwórka i klatki schodowe, litry wylanej wody zanim poleci ciepła [...].

źródło: NKJP: I.Koba: Protest „rozbitków” z pułtuskiej Wyspy, Tygodnik Ciechanowski, 2006-07-15

W bramie przy ul. Widok 14 ślady krwi widać tuż przed wejściem na podwórko [...].

źródło: NKJP: Bogdan Wróblewski: Reporter „Gazety” sam przeprowadził śledztwo, Gazeta Wyborcza, 1993-06-16

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podwórko
podwórka
D. podwórka
podwórek
C. podwórku
podwórkom
B. podwórko
podwórka
N. podwórkiem
podwórkami
Ms. podwórku
podwórkach
W. podwórko
podwórka

2. własne sprawy

Definicja

czyjeś najbliższe otoczenie wraz z sytuacjami i sprawami, które go dotyczą

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka

Relacje znaczeniowe

synonimy:  podwóreczko

Połączenia

  • krajowe, polskie; swoje, własne podwórko
  • przykład z własnego podwórka
  • porządkowanie własnego podwórka
  • coś zacząć/zaczynać od (swojego, własnego) podwórka; coś znać z własnego podwórka
  • powrócić na (swoje, własne) podwórko

Cytaty

Czas wreszcie przejść na własne podwórko. Otóż jestem przekonana, że Jałta odcięła nas radykalnie od feministycznych, proemancypacyjnych zalążków dwudziestolecia.

źródło: NKJP: Inga Iwasiów: Gender dla średnio zaawansowanych. Wykłady szczecińskie, 2004

Niefortunność tej wypowiedzi (podanie przykładu przemocy islamskiej, jakby mało było przykładów z własnego podwórka) nie zmienia raczej zasadniczego nastawienia Benedykta.

źródło: NKJP: Tadeusz Bartoś: Wolność, równość, katolicyzm, 2007

I tak, przez Amerykę Południową, wróciliśmy z zachodniej Europy na krajowe podwórko, gdzie do najważniejszych postaci 2002 r. należał niewątpliwie Grzegorz Kołodko [...].

źródło: NKJP: Ludzie i rekwizyty, Dziennik Polski - Finansowy , 2002-12-30

Irma mówi, że Belgowie też burzą starą Brukselę, więc krytykę czasem lepiej zaczynać od własnego podwórka.

źródło: NKJP: Paweł Smoleński: W stolicy Europy, Magazyn nr 47 dodatek do Gazety Wyborczej, 1997-11-21

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podwórko
podwórka
D. podwórka
podwórek
C. podwórku
podwórkom
B. podwórko
podwórka
N. podwórkiem
podwórkami
Ms. podwórku
podwórkach
W. podwórko
podwórka

Inne uwagi

Zwykle lp

Data ostatniej modyfikacji: 01.09.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj