UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

podwórze

Chronologizacja

1398, SStp
Inne znaczenie: 'dziedziniec zamku królewskiego, gdzie król sprawował sądy'

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: n2

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. podwórze
podwórza
D. podwórza
podwórzy
C. podwórzu
podwórzom
B. podwórze
podwórza
N. podwórzem
podwórzami
Ms. podwórzu
podwórzach
W. podwórze
podwórza

Pochodzenie

Zob. dwór

Od: wyrażenia przyimkowego po dworze; pierwotne znaczenie 'to, co jest wokół dworu, przy dworze'

Definicja

teren wewnątrz zespołu budynków lub wokół jakiegoś budynku, ale stanowiący wraz z nim pewną całość

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK I TECHNIKA ➔ Budownictwo ➔ części budowli

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA ➔ Najbliższe środowisko życia człowieka ➔ dom/inne miejsca zamieszkania i ich otoczenie

Relacje znaczeniowe

synonimy:  dziedziniec, podwóreczko, podwórko, podwórzec
hiperonimy:  teren

Połączenia

  • niewielkie, rozległe, wielkie; ciemne; kościelne, sąsiednie, więzienne podwórze; podwórze gospodarcze; szkolne, zamkowe
  • podwórze domu, gospodarstwa, kamienicy, posesji
  • podwórze przed domem
  • podwórze przy ulicy jakiejś
  • podwórze i ogród; podwórza i domy; ulice i podwórza
  • kąt, róg; środek; studnia podwórza
  • drzwi, okno; pokój; wejście od podwórza
  • brama, drzwi, wyjście na podwórze
  • dzieci; studnia na podwórzu
  • zamiatać podwórze; sprzątanie podwórza
  • przejść podwórzem
  • (głos, dźwięki, krzyki) dochodzące, dobiegające z podwórza
  • wjechać, wybiec, wyjść/wychodzić; coś wyrzucić na podwórze; iść przez podwórze; coś wychodzące na podwórze
  • stać; bawić się na podwórzu; biegać po podwórzu; coś stojące na podwórzu; ktoś bawiący się na podwórzu

Cytaty

Nieznani sprawcy weszli na ogrodzone podwórze posesji. Tutaj uszkodzili dwa samochody marki Ford Transit.

źródło: NKJP: ST: Czyżby zemsta?, Nakielski Czas, 2002-10-23

[...] Miasteczko jednak żyło, w ciemnych podwórzach, w domach o zasłoniętych szczelnie oknach byli ludzie z niepokojem słuchający odgłosów z ulicy.

źródło: NKJP: Andrzej Zbych (Andrzej Szypulski, Zbigniew Safjan): Stawka większa niż życie, 1967

Julek, nie bacząc na godność, poleciał za nimi i przyczaił się u wejścia na podwórze.

źródło: NKJP: Irena Jurgielewiczowa: Ten obcy, 1961

Powoli, na palcach, przeszła podwórze.

źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959

Data ostatniej modyfikacji: 01.09.2023
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json