Chronologizacja
W postaci: wyględać
Pochodzenie
psł. *ględati 'patrzeć'
Psł. *ględati to czas. wielokrotny od psł. czas. stanu *ględĕti 'patrzeć'.
1. na starszego
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Określenia fizyczności człowieka wygląd
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii jakość i intensywność
Połączenia
- kobieta; makijaż, miasto, ubranie, wnętrze wygląda; włosy wyglądają jakoś
- wyglądać na agenta, na bandytę, na Cygana, na mordercę, na narkomana, na nauczycielkę, na osobę, która...; na młodszego, na przestraszonego, na starszego, na zabiedzonego, na zadowolonego, na zakłopotanego, na załamanego, na zaskoczonego, na zmartwionego, na zmęczonego, na znudzonego; na ileś lat; jakoś na zdjęciach
- wyglądać jakoś w garniturze, w koszuli, w mundurze, w sukni
- wyglądać jakoś z czyjejś perspektywy
- wyglądać apetycznie, atrakcyjnie, beznadziejnie, dobrze, dziwnie, efektownie, elegancko, fantastycznie, fatalnie, groźnie, imponująco, interesująco, kiepsko, korzystnie, krzepko, kwitnąco, ładnie, malowniczo, marnie, miło, mizernie, młodo, niechlujnie, odmiennie, okazale, okropnie, paskudnie, pięknie, podejrzanie, ponuro, prześlicznie, przystojnie, staro, strasznie, sympatycznie, ślicznie, wyjątkowo, wytwornie, zdrowo, znajomo, zwyczajnie, źle, żałośnie; w czyichś oczach; jak młody bóg
- ktoś wygląda jak cień, jak straszydło, jak śmierć, jak upiór, jak trup, jak zjawa, jak zmokła kura, jak zmora; jak z krzyża zdjęty; jak aniołek, jak bóstwo, jak lalka, jak modelka, jak uosobienie czegoś; jak księżyc w pełni; coś wygląda jak spod igły; jak dekoracja, jak pobojowisko, jak wymarłe, jak żywe
Cytaty
|
Nawet wyglądał na lodziarza. Ale nim nie był. źródło: NKJP: Edward Stachura: Cała jaskrawość, 2006 |
|
|
Te domy tylko z pozoru wyglądają na ruiny. źródło: NKJP: Marek Krajewski, Mariusz Czubaj: Róże cmentarne, 2009 |
|
|
Była niewysoką, szczupłą czterdziestolatką, która w dżinsach i swobodnie wypuszczonej koszuli w kratę wyglądała na młodszą o dziesięć lat. źródło: NKJP: Artur Baniewicz: Góra Trzech Szkieletów, 2003 |
|
|
Czekał już dwadzieścia minut i chciał zrezygnować, pewny, że nie przyjdzie, kiedy wreszcie się pojawiła. Wyglądała prześlicznie, jak zwykle. źródło: NKJP: Janusz Płoński, Maciej Rybiński: Góralskie tango, 1978 |
|
|
Oparł się o boczną część trzepaka wyglądającą jak drewniana szubienica i myślał. źródło: NKJP: Krystyna Kofta: Wióry, 1980 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądam |
wyglądamy |
|||
| 2 os. |
wyglądasz |
wyglądacie |
|||
| 3 os. |
wygląda |
wyglądają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałem +(e)m wyglądał |
wyglądałam +(e)m wyglądała |
wyglądałom +(e)m wyglądało |
wyglądaliśmy +(e)śmy wyglądali |
wyglądałyśmy +(e)śmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałeś +(e)ś wyglądał |
wyglądałaś +(e)ś wyglądała |
wyglądałoś +(e)ś wyglądało |
wyglądaliście +(e)ście wyglądali |
wyglądałyście +(e)ście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądał |
wyglądała |
wyglądało |
wyglądali |
wyglądały |
bezosobnik: wyglądano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wyglądał będę wyglądać |
będę wyglądała będę wyglądać |
będę wyglądało będę wyglądać |
będziemy wyglądali będziemy wyglądać |
będziemy wyglądały będziemy wyglądać |
| 2 os. |
będziesz wyglądał będziesz wyglądać |
będziesz wyglądała będziesz wyglądać |
będziesz wyglądało będziesz wyglądać |
będziecie wyglądali będziecie wyglądać |
będziecie wyglądały będziecie wyglądać |
| 3 os. |
będzie wyglądał będzie wyglądać |
będzie wyglądała będzie wyglądać |
będzie wyglądało będzie wyglądać |
będą wyglądali będą wyglądać |
będą wyglądały będą wyglądać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądajmy |
|
| 2 os. |
wyglądaj |
wyglądajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałbym bym wyglądał |
wyglądałabym bym wyglądała |
wyglądałobym bym wyglądało |
wyglądalibyśmy byśmy wyglądali |
wyglądałybyśmy byśmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałbyś byś wyglądał |
wyglądałabyś byś wyglądała |
wyglądałobyś byś wyglądało |
wyglądalibyście byście wyglądali |
wyglądałybyście byście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądałby by wyglądał |
wyglądałaby by wyglądała |
wyglądałoby by wyglądało |
wyglądaliby by wyglądali |
wyglądałyby by wyglądały |
bezosobnik: wyglądano by
bezokolicznik: wyglądać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyglądając
gerundium: wyglądanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyglądanie |
wyglądania |
| D. | wyglądania |
wyglądań |
| C. | wyglądaniu |
wyglądaniom |
| B. | wyglądanie |
wyglądania |
| N. | wyglądaniem |
wyglądaniami |
| Ms. | wyglądaniu |
wyglądaniach |
| W. | wyglądanie |
wyglądania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyglądający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądająca |
| D. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającej |
| C. | wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającej |
| B. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądającą |
| N. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającą |
| Ms. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądające |
| D. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
| C. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
| B. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądające |
| N. | wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
| Ms. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
Składnia
|
+ | wyglądać | + |
(na KOGO/CO) | (na JAKIEGO) | (jak KTO/CO)
|
|
|
+ | wyglądać | + |
JAK
|
2. prosto
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Połączenia
- procedura, rozmowa, rzeczywistość, sprawa, sytuacja, świat, życie wygląda jakoś; działania, kontakty, relacje, stosunki wyglądają jakoś
- wyglądać w jakimś kontekście, w praktyce, w skrócie; w porównaniu z kimś/czymś
- wyglądać dziwnie, groźnie, paradoksalnie, prosto, wiarygodnie
Cytaty
|
Przejmująca opowieść Niemki wyglądała bardzo wiarygodnie. źródło: NKJP: Leszek Kosiorowski: Łżą w oczy, Gazeta Wrocławska, 2003-09-24 |
|
|
Nie wiem, co on w życiu widział, dla mnie cały ten interes wygląda dość komfortowo. źródło: NKJP: Izabela Filipiak: Magiczne oko. Opowiadania zebrane, 2006 |
|
|
Trzeba się zorientować, jak to wygląda od strony prawnej [...]. źródło: NKJP: Andrzej Mandalian: Czerwona orkiestra, 2009 |
|
|
W literaturze wszystko wygląda bardzo prosto , ale w prawdziwym świecie zrealizowanie tego pomysłu wymaga rozpracowania całej masy detali. źródło: NKJP: Michał Czerny: Windą do nieba, Polityka, 2002-12-07 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądam |
wyglądamy |
|||
| 2 os. |
wyglądasz |
wyglądacie |
|||
| 3 os. |
wygląda |
wyglądają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałem +(e)m wyglądał |
wyglądałam +(e)m wyglądała |
wyglądałom +(e)m wyglądało |
wyglądaliśmy +(e)śmy wyglądali |
wyglądałyśmy +(e)śmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałeś +(e)ś wyglądał |
wyglądałaś +(e)ś wyglądała |
wyglądałoś +(e)ś wyglądało |
wyglądaliście +(e)ście wyglądali |
wyglądałyście +(e)ście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądał |
wyglądała |
wyglądało |
wyglądali |
wyglądały |
bezosobnik: wyglądano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wyglądał będę wyglądać |
będę wyglądała będę wyglądać |
będę wyglądało będę wyglądać |
będziemy wyglądali będziemy wyglądać |
będziemy wyglądały będziemy wyglądać |
| 2 os. |
będziesz wyglądał będziesz wyglądać |
będziesz wyglądała będziesz wyglądać |
będziesz wyglądało będziesz wyglądać |
będziecie wyglądali będziecie wyglądać |
będziecie wyglądały będziecie wyglądać |
| 3 os. |
będzie wyglądał będzie wyglądać |
będzie wyglądała będzie wyglądać |
będzie wyglądało będzie wyglądać |
będą wyglądali będą wyglądać |
będą wyglądały będą wyglądać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądajmy |
|
| 2 os. |
wyglądaj |
wyglądajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałbym bym wyglądał |
wyglądałabym bym wyglądała |
wyglądałobym bym wyglądało |
wyglądalibyśmy byśmy wyglądali |
wyglądałybyśmy byśmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałbyś byś wyglądał |
wyglądałabyś byś wyglądała |
wyglądałobyś byś wyglądało |
wyglądalibyście byście wyglądali |
wyglądałybyście byście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądałby by wyglądał |
wyglądałaby by wyglądała |
wyglądałoby by wyglądało |
wyglądaliby by wyglądali |
wyglądałyby by wyglądały |
bezosobnik: wyglądano by
bezokolicznik: wyglądać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyglądając
gerundium: wyglądanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyglądanie |
wyglądania |
| D. | wyglądania |
wyglądań |
| C. | wyglądaniu |
wyglądaniom |
| B. | wyglądanie |
wyglądania |
| N. | wyglądaniem |
wyglądaniami |
| Ms. | wyglądaniu |
wyglądaniach |
| W. | wyglądanie |
wyglądania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyglądający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądająca |
| D. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającej |
| C. | wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającej |
| B. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądającą |
| N. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającą |
| Ms. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądające |
| D. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
| C. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
| B. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądające |
| N. | wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
| Ms. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
Składnia
|
|
+ | wyglądać | + |
JAK
|
3. na to, że...
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
ATEMATYCZNY
Cytaty
|
Utracił chyba sporo krwi, a teraz pada deszcz, więc na dodatek jest wyziębiony. Zemdlał mi tu; wygląda, że marnie z nim. źródło: NKJP: Forum czytelników, Gazeta Lubuska, 2005 |
|
|
Wszyscy się cieszyli i wyglądało na to, że tylko ja się bałem. źródło: NKJP: Henryk Grynberg: Życie ideologiczne, osobiste, codzienne i artystyczne, 1998 |
|
|
Jeśli odmówię dziennikarzom komentarza, będzie wyglądało, że chcę coś ukryć. A ja nie mam nic do ukrycia. źródło: NKJP: Wojciech Harpula: Bohaterowie i donosiciele, Gazeta Krakowska, 2007-02-27 |
|
|
Były projekty, żeby zrobić gigantyczną imprezę w Sali Kongresowej dla wszystkich chętnych. Ale wtedy wyglądałoby, że robimy z niego gwiazdę. A on jest biznesmenem. źródło: NKJP: Leszek K. Talko: Amerykanin w Warszawie, Gazeta Wyborcza, 1996-02-13 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 3 os. |
wygląda |
||||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 3 os. |
wyglądało |
||||
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 3 os. |
będzie wyglądało będzie wyglądać |
||||
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 3 os. |
wyglądałoby by wyglądało |
||||
Składnia
| Ø | + | wyglądać | + |
(na to), że ZDANIE
|
4. wiadomości
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Ocena i wartościowanie wola, postawy, nastawienie człowieka wobec świata i życia
Połączenia
- wyglądać gości; śmierci; listu, pogody, ranka, słońca, wiadomości, jakiejś zmiany
- wyglądać z utęsknieniem
Cytaty
|
Kościuszko wyglądał z utęsknieniem wieści oraz przybyszów z kraju. źródło: NKJP: „Solurskie” ślady Kościuszki, Dziennik Polski, 2000-08-26 |
|
|
Tygodniami wyglądali statków przypływających z Wysp. źródło: NKJP: Andrzej Chwalba: Historia Powszechna. Wiek XIX, 2008 |
|
|
Wierzysz, że obawiam się śmierci? A może wyglądam jej z utęsknieniem, by odpocząć od trosk i cierpień? źródło: Internet |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądam |
wyglądamy |
|||
| 2 os. |
wyglądasz |
wyglądacie |
|||
| 3 os. |
wygląda |
wyglądają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałem +(e)m wyglądał |
wyglądałam +(e)m wyglądała |
wyglądałom +(e)m wyglądało |
wyglądaliśmy +(e)śmy wyglądali |
wyglądałyśmy +(e)śmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałeś +(e)ś wyglądał |
wyglądałaś +(e)ś wyglądała |
wyglądałoś +(e)ś wyglądało |
wyglądaliście +(e)ście wyglądali |
wyglądałyście +(e)ście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądał |
wyglądała |
wyglądało |
wyglądali |
wyglądały |
bezosobnik: wyglądano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wyglądał będę wyglądać |
będę wyglądała będę wyglądać |
będę wyglądało będę wyglądać |
będziemy wyglądali będziemy wyglądać |
będziemy wyglądały będziemy wyglądać |
| 2 os. |
będziesz wyglądał będziesz wyglądać |
będziesz wyglądała będziesz wyglądać |
będziesz wyglądało będziesz wyglądać |
będziecie wyglądali będziecie wyglądać |
będziecie wyglądały będziecie wyglądać |
| 3 os. |
będzie wyglądał będzie wyglądać |
będzie wyglądała będzie wyglądać |
będzie wyglądało będzie wyglądać |
będą wyglądali będą wyglądać |
będą wyglądały będą wyglądać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądajmy |
|
| 2 os. |
wyglądaj |
wyglądajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałbym bym wyglądał |
wyglądałabym bym wyglądała |
wyglądałobym bym wyglądało |
wyglądalibyśmy byśmy wyglądali |
wyglądałybyśmy byśmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałbyś byś wyglądał |
wyglądałabyś byś wyglądała |
wyglądałobyś byś wyglądało |
wyglądalibyście byście wyglądali |
wyglądałybyście byście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądałby by wyglądał |
wyglądałaby by wyglądała |
wyglądałoby by wyglądało |
wyglądaliby by wyglądali |
wyglądałyby by wyglądały |
bezosobnik: wyglądano by
bezokolicznik: wyglądać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyglądając
gerundium: wyglądanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyglądanie |
wyglądania |
| D. | wyglądania |
wyglądań |
| C. | wyglądaniu |
wyglądaniom |
| B. | wyglądanie |
wyglądania |
| N. | wyglądaniem |
wyglądaniami |
| Ms. | wyglądaniu |
wyglądaniach |
| W. | wyglądanie |
wyglądania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyglądający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądająca |
| D. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającej |
| C. | wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającej |
| B. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądającą |
| N. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającą |
| Ms. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądające |
| D. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
| C. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
| B. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądające |
| N. | wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
| Ms. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
imiesłów przymiotnikowy bierny: wyglądany
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyglądany |
wyglądany |
wyglądany |
wyglądane |
wyglądana |
| D. | wyglądanego |
wyglądanego |
wyglądanego |
wyglądanego |
wyglądanej |
| C. | wyglądanemu |
wyglądanemu |
wyglądanemu |
wyglądanemu |
wyglądanej |
| B. | wyglądanego |
wyglądanego |
wyglądany |
wyglądane |
wyglądaną |
| N. | wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądaną |
| Ms. | wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyglądani |
wyglądani |
wyglądane |
wyglądane |
| D. | wyglądanych |
wyglądanych |
wyglądanych |
wyglądanych |
| C. | wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanym |
wyglądanym |
| B. | wyglądanych |
wyglądanych |
wyglądanych |
wyglądane |
| N. | wyglądanymi |
wyglądanymi |
wyglądanymi |
wyglądanymi |
| Ms. | wyglądanych |
wyglądanych |
wyglądanych |
wyglądanych |
Składnia
| Rzosobowy | + | wyglądać | + |
KOGO/CZEGO
|
5. przez okno
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Budowa i funkcjonowanie ciała ludzkiego zmysły
CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Najbliższe środowisko życia człowieka czynności związane z codziennym życiem w domu
Relacje znaczeniowe
| synonimy: | wyzierać |
Połączenia
- wyglądać oknem
- wyglądać przed dom
- wyglądać przez okno, przez szparę, przez szybę, przez wizjer
- wyglądać spod kołdry
- wyglądać z balkonu, z domu, z okna, z pokoju
- wyglądać za okno
- wyglądać zza drzwi, zza firanki
Cytaty
|
Niespodziewanie minęła godzina jedenasta, podporucznik Stryjek zafrasowany przechadzał się po pokoju, wyglądał oknem, nerwowo spoglądał na zegarek. źródło: NKJP: Leon Pawlik: Ankara, 1998 |
|
|
Konduktorki [...] biegały wzdłuż wagonów i pilnowały, aby nikt nie wyglądał przez zaciągnięte zasłonki. źródło: NKJP: Poczwarka, Dziennik Polski, 2000-04-07 |
|
|
Z każdej wieżyczki wygląda ubrany w czarny mundur żołnierz. źródło: NKJP: Andrzej Bobkowski: Szkice piórkiem, 1957 |
|
|
Leszek wyglądał zza rogu, czy ktoś przypadkiem nie nadchodzi. źródło: NKJP: Mirosław Sokołowski: Gady, 2007 |
|
|
Ptaki spokojnie karmią młode. [...] Maluchy co chwila ciekawie wyglądają poza gniazdo lub trzepoczą nie całkiem opierzonymi skrzydełkami. źródło: NKJP: Czaple przez komary chronione, Gazeta Wyborcza, 1993-05-27 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądam |
wyglądamy |
|||
| 2 os. |
wyglądasz |
wyglądacie |
|||
| 3 os. |
wygląda |
wyglądają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałem +(e)m wyglądał |
wyglądałam +(e)m wyglądała |
wyglądałom +(e)m wyglądało |
wyglądaliśmy +(e)śmy wyglądali |
wyglądałyśmy +(e)śmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałeś +(e)ś wyglądał |
wyglądałaś +(e)ś wyglądała |
wyglądałoś +(e)ś wyglądało |
wyglądaliście +(e)ście wyglądali |
wyglądałyście +(e)ście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądał |
wyglądała |
wyglądało |
wyglądali |
wyglądały |
bezosobnik: wyglądano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wyglądał będę wyglądać |
będę wyglądała będę wyglądać |
będę wyglądało będę wyglądać |
będziemy wyglądali będziemy wyglądać |
będziemy wyglądały będziemy wyglądać |
| 2 os. |
będziesz wyglądał będziesz wyglądać |
będziesz wyglądała będziesz wyglądać |
będziesz wyglądało będziesz wyglądać |
będziecie wyglądali będziecie wyglądać |
będziecie wyglądały będziecie wyglądać |
| 3 os. |
będzie wyglądał będzie wyglądać |
będzie wyglądała będzie wyglądać |
będzie wyglądało będzie wyglądać |
będą wyglądali będą wyglądać |
będą wyglądały będą wyglądać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądajmy |
|
| 2 os. |
wyglądaj |
wyglądajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałbym bym wyglądał |
wyglądałabym bym wyglądała |
wyglądałobym bym wyglądało |
wyglądalibyśmy byśmy wyglądali |
wyglądałybyśmy byśmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałbyś byś wyglądał |
wyglądałabyś byś wyglądała |
wyglądałobyś byś wyglądało |
wyglądalibyście byście wyglądali |
wyglądałybyście byście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądałby by wyglądał |
wyglądałaby by wyglądała |
wyglądałoby by wyglądało |
wyglądaliby by wyglądali |
wyglądałyby by wyglądały |
bezosobnik: wyglądano by
bezokolicznik: wyglądać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyglądając
gerundium: wyglądanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyglądanie |
wyglądania |
| D. | wyglądania |
wyglądań |
| C. | wyglądaniu |
wyglądaniom |
| B. | wyglądanie |
wyglądania |
| N. | wyglądaniem |
wyglądaniami |
| Ms. | wyglądaniu |
wyglądaniach |
| W. | wyglądanie |
wyglądania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyglądający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądająca |
| D. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającej |
| C. | wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającej |
| B. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądającą |
| N. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającą |
| Ms. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądające |
| D. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
| C. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
| B. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądające |
| N. | wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
| Ms. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
Składnia
| Rzżywotny | + | wyglądać | + |
CZYM
|
| Rzżywotny | + | wyglądać | + |
przez CO
|
| Rzżywotny | + | wyglądać | + |
(SKĄD) +
(DOKĄD)
|
6. zza chmur
Definicja
Kwalifikacja tematyczna
KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości materii ruch i spoczynek
Połączenia
- księżyc, słońce; koszula wygląda
- wyglądać spod czapki, spod płaszcza, spod sukni, spod śniegu
- wyglądać z kieszeni
- wyglądać zza chmur
Cytaty
|
Zza warstwy postrzępionych chmur wyglądał od czasu do czasu księżyc. źródło: NKJP: Gracjan Bojar-Fijałkowski: O zbójcach z Góry Chełmskiej i inne legendy o Koszalinie, 2006 |
|
|
Rąbek sukni kwiecistej, który wygląda znad parapetu, należy przecież do pani domu. źródło: NKJP: Tadeusz Konwicki: Dziura w niebie, 1959 |
|
|
Dzień był nijaki, pochmurny, wilgotny, topniał brudny śnieg, tu i ówdzie wyglądały spod niego kamienie. źródło: NKJP: Ryszard Brykowski: Strzały na Pokuciu, Gazeta Wyborcza, 1994-08-17 |
|
|
Wszystkie te rysunki były przeznaczone dla chorych dzieci, którym chciałaś zrobić przyjemność. [...] Domyśliłem się tego, spojrzawszy również i na kredkę, która wyglądała z twojej kieszonki. Jest wyrysowana do ostatecznych granic. źródło: NKJP: Maria Krüger: Witaj Karolciu, 1994 |
|
|
Rano skoczków przywitał wiatr i tylko 4 stopnie powyżej zera. Słońce wyglądało tylko na chwilę. źródło: NKJP: Humory dopisują, pogoda mniej, Dziennik Polski, 2006-06-07 |
Odmiana
część mowy: czasownik
aspekt: niedokonany
Tryb oznajmujący
Czas teraźniejszy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądam |
wyglądamy |
|||
| 2 os. |
wyglądasz |
wyglądacie |
|||
| 3 os. |
wygląda |
wyglądają |
|||
Czas przeszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałem +(e)m wyglądał |
wyglądałam +(e)m wyglądała |
wyglądałom +(e)m wyglądało |
wyglądaliśmy +(e)śmy wyglądali |
wyglądałyśmy +(e)śmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałeś +(e)ś wyglądał |
wyglądałaś +(e)ś wyglądała |
wyglądałoś +(e)ś wyglądało |
wyglądaliście +(e)ście wyglądali |
wyglądałyście +(e)ście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądał |
wyglądała |
wyglądało |
wyglądali |
wyglądały |
bezosobnik: wyglądano
Czas przyszły
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
będę wyglądał będę wyglądać |
będę wyglądała będę wyglądać |
będę wyglądało będę wyglądać |
będziemy wyglądali będziemy wyglądać |
będziemy wyglądały będziemy wyglądać |
| 2 os. |
będziesz wyglądał będziesz wyglądać |
będziesz wyglądała będziesz wyglądać |
będziesz wyglądało będziesz wyglądać |
będziecie wyglądali będziecie wyglądać |
będziecie wyglądały będziecie wyglądać |
| 3 os. |
będzie wyglądał będzie wyglądać |
będzie wyglądała będzie wyglądać |
będzie wyglądało będzie wyglądać |
będą wyglądali będą wyglądać |
będą wyglądały będą wyglądać |
Tryb rozkazujący
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| 1 os. |
wyglądajmy |
|
| 2 os. |
wyglądaj |
wyglądajcie |
Tryb warunkowy
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| m | ż | n | mo | -mo | |
| 1 os. |
wyglądałbym bym wyglądał |
wyglądałabym bym wyglądała |
wyglądałobym bym wyglądało |
wyglądalibyśmy byśmy wyglądali |
wyglądałybyśmy byśmy wyglądały |
| 2 os. |
wyglądałbyś byś wyglądał |
wyglądałabyś byś wyglądała |
wyglądałobyś byś wyglądało |
wyglądalibyście byście wyglądali |
wyglądałybyście byście wyglądały |
| 3 os. |
wyglądałby by wyglądał |
wyglądałaby by wyglądała |
wyglądałoby by wyglądało |
wyglądaliby by wyglądali |
wyglądałyby by wyglądały |
bezosobnik: wyglądano by
bezokolicznik: wyglądać
imiesłów przysłówkowy współczesny:
wyglądając
gerundium: wyglądanie
| liczba pojedyncza | liczba mnoga | |
|---|---|---|
| M. | wyglądanie |
wyglądania |
| D. | wyglądania |
wyglądań |
| C. | wyglądaniu |
wyglądaniom |
| B. | wyglądanie |
wyglądania |
| N. | wyglądaniem |
wyglądaniami |
| Ms. | wyglądaniu |
wyglądaniach |
| W. | wyglądanie |
wyglądania |
imiesłów przymiotnikowy czynny: wyglądający
| liczba pojedyncza | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| m1 | m2 | m3 | n1, n2 | ż | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądająca |
| D. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądającej |
| C. | wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającemu |
wyglądającej |
| B. | wyglądającego |
wyglądającego |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądającą |
| N. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającą |
| Ms. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającej |
| liczba mnoga | ||||
|---|---|---|---|---|
| p1 | m1 ndepr | m1 depr | pozostałe | |
| M. | wyglądający |
wyglądający |
wyglądające |
wyglądające |
| D. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
| C. | wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
wyglądającym |
| B. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądające |
| N. | wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
wyglądającymi |
| Ms. | wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
wyglądających |
Składnia
| Rznieżywotny | + | wyglądać | + |
(SKĄD)
|