UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

urna

Chronologizacja

SJPXVII, SL, SWil, SJPWar, SJPDor, SJPSz, SJPDun, ISJP, PSWP, USJP

Pochodzenie

łac.

1. do głosowania

Definicja

skrzynka ze szczeliną, do której w czasie wyborów wrzuca się wypełnione karty do głosowania

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Funkcjonowanie państwa władza państwowa

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pojemnik

Połączenia

  • dodatkowa, przenośna; specjalna urna; urna wyborcza
  • dwie urny
  • otwór, wlot urny
  • wlot do urny
  • lokal wyborczy z urną
  • pieczęć na urnie
  • opieczętować, otworzyć/otwierać, pieczętować, zabezpieczyć, zamknąć urnę
  • wrzucić (kartę do głosowania) do urny; wyciągać, wyjąć/wyjmować (karty) z urny
  • chodzić z urną

Cytaty

Tu, w holu, czekała już w gotowości kilkuosobowa, żeńska komisja wyborcza, kabiny do głosowania oraz urna.

źródło: NKJP: Kto do MRMM?, Dziennik Polski - Miechów, 2003-10-24

Wybory w tym kraju-kontynencie o powierzchni 7,7 mln km kw. są obowiązkowe, a absencja przy wyborczej urnie kosztuje 50 dolarów australijskich.

źródło: NKJP: Ap, Wojciech Jagielski: Australia zawdzięcza wiele Keatingowi, ale nadszedł czas na zmianę, Gazeta Wyborcza, 1996-03-04

Po raz pierwszy w wyborach można będzie zastosować dwie urny do głosowania - w obwodach zamkniętych (np. w domach społecznych lub szpitalach) będzie można wrzucać karty do tzw. urny zastępczej (z którą można podejść do niepełnosprawnego wyborcy).

źródło: NKJP: Mniejsze urny, Dziennik Polski - Kraków, 2001-09-05

W gminie Tuchola, 26 listopada do wyborów samorządowych na burmistrza do urn wyborczych udało się 5895 osób z 15.561 uprawnionych do głosowania.

źródło: NKJP: Lucyna Zdanowska, Piotr Paterski: Burmistrzem Kowalski, wójtami: Januszewski i Kożuch, Tygodnik Tucholski, 2006

Zainteresowanie szkolnymi prawyborami było ogromne. Na dużej przerwie przy urnach wyborczych było bardzo tłoczno.

źródło: NKJP: /AKU/: Młodzi też mają głos, Echo Dnia, 2005-09-21

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. urna
urny
D. urny
urn
C. urnie
urnom
B. urnę
urny
N. urną
urnami
Ms. urnie
urnach
W. urno
urny

2. z prochami

Definicja

pojemnik służący do przechowywania prochów zmarłego człowieka lub zwierzęcia

Kwalifikacja tematyczna

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA FIZYCZNA Bieg życia śmierć

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  pojemnik

Połączenia

  • alabastrowa, gliniana, kryształowa, metalowa, srebrna, stalowa urna; urna popielnicowa; twarzowa; kanopska
  • urna na prochy
  • urna z kośćmi, z prochami, z sercem Chopina, gen. Henryka Dąbrowskiego, Władysława Stanisława Reymonta..., ze szczątkami monarchy; z ziemią (z grobu..., ze zbiorowej mogiły, ze wzgórz Narviku, z Katynia)
  • nisze, wnęki na urny
  • groby z urnami
  • urna stoi, spoczywa, znajduje się gdzieś; zawiera coś
  • nieść, przywieźć, sprowadzić; umieścić, ustawić, wmurować, złożyć gdzieś urnę

Cytaty

Kilka tygodni temu uszkodzona, ale niemal kompletna urna grzebalna (popielnicowa) podrzucona została do Samorządowego Ośrodka Dziedzictwa Kulturowego Ponidzia w Chrobrzu.

źródło: NKJP: /IMO/: Pow. pińczowski > Archeologiczne wykopaliska w powiecie, Echo Dnia, 2007-11-07

Pasjonaci wykopalisk znajdą tutaj także glinianą urnę ciałopalną z kośćmi zmarłego sprzed dwóch tysięcy lat znalezioną w Drochlinie koło Szczekocin oraz jeszcze starsze gliniane naczynia kultury łużyckiej (ok. 1300-400 lat przed nasza erą) wykopane w Czarncy.

źródło: NKJP: Rafał Banaszek: Starocie w ciasnocie, Echo Dnia, 2005-04-29

Po mszy młodzież ze szkół noszących imię Norwida: XII LO z Krakowa, XXIV LO z Warszawy, LO z Białegostoku i Zespołu Szkół Ogólnokształcących z Jeleniej Góry - złożyła kwiaty przy urnie z ziemią z mogiły poety w krypcie wieszczów.

źródło: NKJP: Wobec Norwida, Dziennik Polski - Kraków, 2003-04-14

2 km na pd. wsch. leży wzgórze zwane Zameczkiem, gdzie podczas wykopalisk archeologicznych znaleziono urny i prochy z czasów prehistorycznych.

źródło: NKJP: Jan Bałdowski: Warmia, Mazury, Suwalszczyzna, 1996

W najbliższym czasie gmina zamierza wykonać także projekt budowy kwatery pod pochówek urn, która ma powstać na cmentarzu w Trzebini.

źródło: NKJP: (LIZ): Kaplice i alejki, Dziennik Polski - Oświęcim, 2002-09-15

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: ż

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. urna
urny
D. urny
urn
C. urnie
urnom
B. urnę
urny
N. urną
urnami
Ms. urnie
urnach
W. urno
urny
Data ostatniej modyfikacji: 04.11.2011
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj