UKRYJ ODMIANĘ ROZWIŃ WSZYSTKO DRUKUJ

wieczór I

II

rzeczownik

Chronologizacja

XIV w., Bor

Pochodzenie

psł. *večerъ

1. pora dnia

Definicja

pora dnia pomiędzy kończącym się dniem a nastającą nocą, kiedy stopniowo robi się coraz ciemniej

Noty o użyciu

Formy: wieczorem, wieczorami używane jako przysłówek w znaczeniu 'wtedy, gdy jest wieczór'.

Kwalifikacja tematyczna

KATEGORIE FIZYCZNE Cechy i właściwości czasu upływ czasu

CZŁOWIEK I PRZYRODA Niebo i wszechświat słońce i księżyc, pory dnia

Połączenia

  • dzisiejszy, wczorajszy; ten; czwartkowy, niedzielny ...; listopadowy ..; letni, zimowy; wigilijny; kolejny, następny; ostatni, poprzedni; późny, wczesny; cały; ciepły; miły, udany wieczór; każdego, któregoś, owego, pewnego, pierwszego, tamtego, tego, tego samego wieczoru; jesienne wieczory
  • (w) jeden wieczór
  • wieczór i noc, wieczór i poranek; wieczory i ranki, wieczory i weekendy
  • cisza wieczoru
  • co wieczór; wieczorem, późnym wieczorem; wieczorami

Cytaty

Spędzali wtedy ze sobą całe wieczory i noce, a Klara chwilami łapała się na myśli, że chyba jest zakochana w tym starszym dżentelmenie o kanciastej twarzy i nienagannych manierach.

źródło: NKJP: Marek Krajewski: Festung Breslau, 2006

Któregoś wieczora wpadliśmy z Lawrence'em do Paszy po zapałki.

źródło: NKJP: Wojciech Jagielski: Dobre miejsce do umierania, 2005

Wczoraj i dziś sypał śnieg, o jakim się marzy w wigilijny wieczór.

źródło: NKJP: Sonia Raduńska: Białe zeszyty, 2005

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wieczór
wieczory
D. wieczoru
wieczorów
C. wieczorowi
wieczorom
B. wieczór
wieczory
N. wieczorem
wieczorami
Ms. wieczorze
wieczorach
W. wieczorze
wieczory

Inne uwagi

W D lp używana jest też forma wieczora

2. impreza

Definicja

impreza kulturalna lub spotkanie odbywające się wieczorem - w porze dnia między kończącym się dniem a nastającą nocą

Noty o użyciu

Występuje w nazwach własnych imprez, np. Wieczór Gwiazd, Wieczór Niespodzianek, Wieczór z Afryką.

Kwalifikacja tematyczna

CODZIENNE ŻYCIE CZŁOWIEKA Czas wolny rozrywka

CZŁOWIEK JAKO ISTOTA PSYCHICZNA Działalność artystyczna człowieka

CZŁOWIEK W SPOŁECZEŃSTWIE Tradycja zwyczaje i obyczaje

Relacje znaczeniowe

hiperonimy:  impreza

Połączenia

  • wieczór andrzejkowy, mikołajkowy, sylwestrowy; artystyczny, filmowy, kabaretowy, konkursowy, literacki, muzyczny, operowy, poetycki, taneczny, teatralny; patriotyczny; promocyjny; wspominkowy, wyborczy
  • wieczór kolęd, muzyki, pieśni, piosenki, poezji, tańca, wróżb, wspomnień
  • atrakcja, bohater, bohaterka, gwiazda; gospodarz; niespodzianka; koniec, reszta wieczoru

Cytaty

Z myślą o młodzieży organizujemy szczególnie wieczory kabaretowe. Natomiast specjalnie dla melomanów przygotowujemy wieczorki poświęcone muzyce klasycznej.

źródło: NKJP: Zadbać o park, Dziennik Polski, 2001-05-16

Tydzień Kultury Chrześcijańskiej stał się okazją do licznych spotkań mieszkańców na wieczorach muzycznych, teatralnych, wernisażach, wystawach, koncertach, prelekcjach i projekcjach filmowych.

źródło: NKJP: Sprawozdanie stenograficzne z obrad Sejmu RP z dnia 17.11.2000

W czwartek w restauracji Pod Halabardami odbył się wieczór poetycki Elżbiety Kotras zatytułowany „Przekroczyć próg”.

źródło: NKJP: G.: To był wyjątkowy wieczór, Tygodnik Tucholski, 2007

Wczoraj w galerii BWA w Krynicy odbył się wieczór kolęd w wykonaniu miejscowych zespołów.

źródło: NKJP: Warto wiedzieć, Dziennik Polski, 2000-12-22

Odmiana

część mowy: rzeczownik

rodzaj gramatyczny: m3

liczba pojedyncza liczba mnoga
M. wieczór
wieczory
D. wieczoru
wieczorów
C. wieczorowi
wieczorom
B. wieczór
wieczory
N. wieczorem
wieczorami
Ms. wieczorze
wieczorach
W. wieczorze
wieczory

Frazeologizmy

dobry wieczór
jak wieczór długi
od rana do wieczora
pod wieczór
nad wieczorem
wieczór autorski
wieczór kawalerski
wieczór panieński

Przysłowia


Od Anki zimne wieczory i ranki
Od świętej Anki chłodne wieczory i ranki
Od świętej Anki zimne wieczory i ranki
Od Anki zimne wieczory i ranki
Od świętej Anki chłodne wieczory i ranki
Data ostatniej modyfikacji: 09.06.2014
Copyright© Instytut Języka Polskiego PAN
Open toolbar

Menu dostępności

  • Powiększ tekst

  • Zmniejsz tekst

  • Wysoki kontrast

  • Resetuj
json